TEORIA WSZYSTKIEGO
Napisy: Daybreaker
Cambridge, Anglia, rok 1963
Dalej, staruszku! Spóźnimy się!
Brian zauważa lukę!
Tylko tego nie schrzań! Hawking zdąża w ostatniej chwili!
Dzięki, Brian!
Byłeś zbyt wolny.
Pora sobie golnąć.
A jeśli tajemnica istnienia wszechświata ma coś wspólnego z seksem?
Może zrób o tym pracę doktorską? "Fizyka miłości".
- To twoja dziedzina, Brian. - Nie ostatnio.
Wyrzucą cię z uczelni, jeśli wkrótce czegoś nie wybierzesz.
Znam tutaj każdego, kto jest błyskotliwy.
O rety... Naukowcy!
Nie musimy zostawać długo. Wróżę śmiertelną nudę.
- Nudziarze. - Kto to?
Kto? On?
Dziwak z niego. Ale protestuje przeciwko broni jądrowej.
G.Y.
- Widzę Davida. - Davida?
Diana?
- Przedmioty ścisłe? - Humanistyczne.
- Angielski? - Francuski i hiszpański.
A kim ty jesteś?
- Kosmologiem. - A czym jest kosmologia?
- Religią dla inteligentnych ateistów. - Inteligentnych ateistów?
- Nie jesteś religijna? - K.A.
- Kościół Anglii. - No przecież.
- Cóż, ktoś musi w to wierzyć. - A co czczą kosmologowie?
Co czcimy?
Jedno pojedyncze równanie, które wyjaśnia wszystko we wszechświecie.
- Naprawdę? - Tak.
- I cóż to za równanie? - Bardzo dobre pytanie.
Jeszcze nie wiem. Ale zamierzam je poznać.
- Dlaczego więc pozostałeś na Oksfordzie? - Bo końcowe testy są tak chaotyczne,
że egzaminatorzy umówili mnie na Vivę. Jeśli otrzymam drugi...
- Czym jest Viva? - Nieco przerażające spotkanie.
- Coś jak rozmowa o pracę? - Bardziej jak przesłuchanie.
Jeśli otrzymałbym drugą najlepszą ocenę, prowadziłbym badania na Oksfordzie.
Lecz gdybym dostał najlepszą, trafiłbym do Cambridge,
a oni już nigdy nie musieliby mnie oglądać.
- I dostałeś najlepszą. - Zgadza się.
- Nie wątpiłam. - Ta impreza jest oficjalnie zmarła.
Chodź, załatwiłam ci podwózkę do domu.
No chodź, Jane.
- Miło się rozmawiało. - Owszem.
Mam nadzieję, że odkryjesz to równanie.
- Pa. - Do zobaczenia.
Stephen?
Mam dla was małe wyzwanie, jako że przygotowujecie się
do napisania prac doktorskich... jakikolwiek temat pan wybierze, panie Hawking.
Proszę przekazać je dalej.
To coś, co odróżni mężczyzn od chłopców, ziarno od plew, mezony od mezonów pi
i kwarki od skwarek.
Dziesięć zagadnień, każde trudniejsze od poprzedniego.
Powodzenia, jako że wam się przyda. Macie czas do piątku do 15.
Czuję, że zabierze mnie karetka.
Wiosłować!
Równo, Brian!
Poproszę jeszcze dwa. I kilka drobnych na połączenie.
Zaproś ją na randkę, kolego.
Nie uwierzycie, kogo tu spotkałam. Caroline!
Niech go sobie bierze.
- Jakie jest prawdopodobieństwo? - Bardzo niskie.
- To Stephen. - Grasz w krykieta?
W krykieta? Nie ostatnio.
- W niedzielę z rana? - Jestem wtedy zajęta.
No tak, on.
Nieładnie nam przeszkodzono.
Wstawaj. Ile piw wypiłeś?
- Miło cię widzieć z rana, Brian. - Już jest po południu, Stephen.
- Ile niemożliwych zagadnień rozwiązałeś? - Nie mam pojęcia, o czym mówisz.
- Ile zagadnień od Sciamy rozwiązałeś? - Żadnego.
- Ani jednego? - Planowałem zrobić to później.
- Nawet nie rzuciłeś na nie okiem. - Nie.
Wiesz, że sam chciałeś zostać doktorem fizyki?
- Na najlepszej uczelni w Anglii? - Wiem.
Może przespałeś wprowadzenie.
- Brian? - Co?
- Możesz włączyć Wagnera? - Spadaj!
- Wejdź, Stephen. - Przepraszam.
Michael, to tak nieczytelne, że nie wiem, jak bardzo się mylisz, ale pewnie bardzo,
natomiast ogrom twoich błędów wręcz zbił mnie z tropu, Brian.
- A ty podjąłeś w ogóle próbę? - Przepraszam.
Rozkłady pociągów.
To nie do przyjęcia. Są przedawnione o miesiąc.
Wszystko jest z tyłu. Przydarzył mi się drobny wypadek.
Udało mi się rozwiązać tylko dziewięć.
- Bogu dzięki. - Dziewięć?
Proszę.
Usiądź, Stephen.
Chciałem omówić temat twojej pracy.
Wszyscy jesteśmy ciekawi, co wybierzesz.
Nie potrafię zdecydować.
- Masz jakieś pomysły? - Nie.
To tutaj J.J. Thomson odkrył elektron, a Rutherford rozbił atom.
Jedną z zalet tej pracy jest to, że nikt nigdy nie wie,
za sprawą czego albo kogo dojdzie do kolejnego przełomu.
W kolejny piątek zabieram kilku najlepszych studentów do Londynu
na wykład znanego matematyka, Rogera Penrose'a.
Możesz zabrać się z nami, jeśli cię to interesuje.
Nie zapomnij zamknąć drzwi, gdy będziesz wychodził.
Zapewne nigdy nie byłeś w kościele?
- Byłem, dawno temu. - Kusiło cię, by się nawrócić?
Mam lekki problem ze sprawami, które zahaczają o Niebiańskiego Dyktatora.
Masz jakieś plany na lunch? Moja mama robi wspaniałą pieczeń.
Co studiujesz, Jane?
- Jestem na Humanistycznym. - Brukselkę?
Dziękuję.
Francuski i hiszpański. Planuję zrobienie doktoratu.
O czym?
"Średniowieczna poezja na półwyspie Iberyjskim".
Średniowieczni poeci... A jakich lubisz malarzy?
- Cóż, Turnera... - Naprawdę?
Gdy patrzę na jego obrazy, wydaje mi się, jakby ktoś je kiedyś zostawił na deszczu.
I Williama Blake'a.
- Napij się mojego wina z dzikiego bzu. - Dziękuję.
- Nawet tego nie tykaj, Jane. - Dziękuję, matko.
Stephen nie lubi mojego wina. Istny ignorant.
Na pożegnanie dam wam kilka butelek.
Stephen, wybrałeś się do kościoła z tą zacną kobietą.
- Czujesz się bardziej uduchowiony? - Wręcz świątobliwy, dzięki.
Nie mówiłeś, dlaczego nie wierzysz w Boga.
Wiara w nadprzyrodzonego stwórcę nie może mieszać fizykowi w obliczeniach.
Argument bardziej przeczący fizyce niż Bogu.
Jasne czy ciemne?
- Jane, jasne czy ciemne mięso? - Jasne.
- Zamierzam pójść z Jane na bal majowy. - Naprawę? Niesamowite!
- Będziesz musiał tańczyć, Stephen. - Zróbcie miejsce na kolejne danie.
- Przepraszam. - Wszystko w porządku?
- Zatańczymy? - O nie.
Chętnie obserwuję to zjawisko, ale nigdy nie wziąłbym w nim udziału.
- Zgadzam się. Kto w ogóle lubi tańczyć? - Mówię poważnie. Nie tańczę.
Więc nie będziemy tańczyć.
Widzisz, jak gorsy fraków i muszki lśnią bardziej niż sukienki kobiet?
- Tak. - Wiesz dlaczego?
- Dlaczego? - Za sprawą Tide.
Tego proszku do prania?
Światło ultrafioletowe oddziałuje na fluorescencję.
Po co ci ta wiedza?
Gdy gwiazdy rodzą się i umierają, emitują promieniowanie ultrafioletowe.
Gdybyśmy mogli spojrzeć nocą na niebo skąpane w ultrafioletowym świetle,
to niemal wszystkie gwiazdy by zniknęły, a my byśmy mogli oglądać
tylko te spektakularne narodziny i końce.
- I wyglądałoby to nieco... - Jak to?
- Zdradzisz mi to? - Co?
Dlaczego średniowieczna poezja hiszpańska?
Chyba dlatego, że lubię podróżować w czasie.
Tak samo jak ty.
Chciałabyś odwiedzić jakieś konkretne czasy?
- Zapewne lata 20. - Ten nudny okres?
"Nie szukaj więc oparcia w tych, którzy słuchają się szkiełka".
"Spoglądając w gwiazdy, które koniec końców przeminą".
Brawo.
Zdumiewające, prawda?
"Na początku Bóg stworzył niebo i ziemię".
"Ziemia zaś była bezładem i pustkowiem:.
ciemność była nad powierzchnią bezmiaru wód".
Zatańczysz ze mną?
Pociąg o 9:15 do King's Cross w Londynie odjeżdża z toru numer 3.
Ruszaj się, Stephen.
Co jest z tobą? Wskakuj.
Gwiazda, ponad trzykrotnie większa od naszego Słońca.
Jak kończy się jej żywot? Poprzez zapadanie.
Siły grawitacyjne całej masy przewyższają elektromagnetyczne siły poszczególnych atomów,
następuje więc kurczenie. Jeśli gwiazda ma odpowiednią masę,
będzie nieustannie się kurczyć, aż stworzy czarną dziurę,
w której zniekształcenie czasoprzestrzeni jest tak potężne, że nic nie może z niej uciec.
Nawet światło. Wszystko się kurczy.
I kurczy.
Natomiast gęstość gwiazdy zwiększa się, jako że atomy, a nawet korpuskuły,
są dosłownie miażdżone w zmniejszającej się przestrzeni.
Co zostaje nam na końcu tego procesu?
Osobliwość czasoprzestrzenna. Przestrzeń i czas zatrzymują się.
A gdyby zastosować teorię Penrose'a o czarnych dziurach do całego wszechświata?
Jeśli Einstein miał rację i teoria względności jest poprawna,
- to wszechświat się rozszerza, prawda? - Prawda.
A jeśli by odwrócić czas, wszechświat by się kurczył.
W porządku.
A gdybym odwrócił proces do samego końca, by zobaczyć,
- co stało się na początku czasu? - Na początku czasu?
Wszechświat, kurczący się, nabierający gęstości i temperatury...
- W miarę tego, jak przesuwasz czas. - Dokładnie.
- Przesuwasz teraz czas na zegarze? - Dokładnie.
Nie przestawaj, bo trochę ci jeszcze zostało.
- Nie chcę się przewrócić. - Musisz cofnąć się do początku czasu.
Nie przestawaj! Dopóki nie otrzymasz...
- Osobowość. - Osobowość czasoprzestrzenna.
Wszechświat narodzony za sprawą wybuchu czarnej dziury.
- Idź dalej. - Jak to dalej?
- Wcześniej niż narodziny wszechświata? - Nie, twórz równania!
Napieraj z całej siły. Dalej!
- Z całej siły. - Właśnie to robię.
Jeden, dwa...
Już dobrze. Czwarty palec, czwarta klamerka.
To choroba neuronu ruchowego.
Schorzenie neurodegeneracyjne, niszczące te komórki mózgowe,
które odpowiadają za kluczowe czynności wykorzystywane przy użyciu mięśni,
takie jak mówienie, chodzenie, oddychanie czy połykanie.
Bodźce, które mięśnie muszą otrzymać, aby móc się poruszyć, są zakłócone.
W rezultacie następuje stopniowy zanik mięśni.
Z biegiem czasu zdolność do samodzielnego poruszania się
zostanie całkowicie utracona.
Obawiam się, że średnia długość życia po zdiagnozowaniu to dwa lata.
- Nie jestem w staniu panu pomóc. - A co z mózgiem?
Mózg jest nietknięty, a procesy myślowe nie zostały zaburzone.
Po prostu z biegiem czasu nie będzie pan w stanie ich wyrazić.
Bardzo mi przykro.
Witamy w nowym odcinku "Świata przyrody". Tym razem przeanalizujemy
niezwykłe procesy hibernacyjne rzadkiego gatunku fizyka z Cambridge,
którego właśnie prezentujemy w jego wyjątkowym opierzeniu.
Co powiedzieli lekarze? Jak tam twój nadgarstek?
- Jestem chory. - Czyżby coś wenerycznego, Stephen?
- To choroba neuronu ruchowego. - Wybacz, ale nie wiem...
To choroba Lou Gehriga. Od tego baseballisty.
Wybacz, ale jestem trochę w tyle, jeśli chodzi o choroby baseballistów.
- Zostały mi dwa lata życia. - Co takiego?
Dziwnie to brzmi, gdy wypowiada się to na głos, prawda?
Co masz na myśli? O co ci chodzi?
Co powiedzieli lekarze? Wybacz, ale naprawdę...
- Możesz sobie pójść, Brian? - Stephen, tylko się wygłupiałem.
- Nie wiedziałem... Zrobię, co... - Idź.
Stephen, telefon do ciebie. Jakaś dziewczyna.
- Zobaczymy się później. - Jasne.
Cały czas czeka.
Witaj. Przepraszam, ale...
Usiądź.
Bardzo mi przykro. Rozumiem, że byłaś u Stephena?
Wczoraj...
- Oglądasz coś edukacyjnego? - I to bardzo.
John ma romans z Martą, ale Martha kocha Alana.
Choć patrząc na sweter Alana stwierdzam, że chyba jest homoseksualistą.
Staram się określić matematyczne prawdopodobieństwo szczęśliwego życia.
- I zbliżasz się do końca? - To liczba bliska zeru,
ale jeszcze tego nie rozgryzłem.
- Stephen. - Minęliście się.
Był tu wcześniej.
Nie zachowuj się tak.
Idź już.
Zagraj ze mną w krykieta.
Idź.
Jeśli nie wstaniesz i nie zagrasz ze mną, nigdy już tutaj nie wrócę.
Nigdy.
Chodź!
- Zostaw mnie samego. - Porozmawiamy o tym czy nie?
- Możesz odejść? - Tego właśnie chcesz?
Tak, więc jeśli ci na mnie zależy, to proszę, po prostu odejdź!
- Nie mogę. - Zostały mi dwa lata życia.
- Muszę pracować. - Kocham cię.
- Doszłaś do błędnego wniosku. - Chcę, byśmy byli razem jak najdłużej,
a jeśli nie będzie to długi okres, to musimy się po prostu z tym pogodzić.
Nie wiesz, co mnie czeka. Ta choroba wpłynie na wszystko.
Zawsze masz zabrudzone okulary.
Proszę. Lepiej, prawda?
Tak.
Tak lepiej.
Rozwiązania równania Schrodingera zerują się na granicy wyznaczników, a my otrzymujemy...
Czas!
To twój temat?
- A jakiś konkretny aspekt? - Czas.
Wejdź.
Nie wiem, czy zdajesz sobie sprawę, co cię czeka, Jane.
Jego życie będzie bardzo krótkie. Uważaj więc.
Nauka jest przeciwko tobie. I nie będzie to żadna walka, Jane.
To będzie ciężka porażka...
dla nas wszystkich.
Wiem, co wszyscy sobie myślicie.
Że nie wyglądam na silną.
Ale kocham go. A on kocha mnie.
I będziemy wspólnie walczyć z tą choroba.
Wszyscy.
Powodzenia.
Dzień dobry, Stephen.
- Wiem, bardziej elegancki. - Dokładnie.
Rozumiem, panie Munchner.
Wejdź, Stephen.
Martwiliśmy się o jego stan.
- Miałeś wątpliwości co do tego. - Cóż, zobaczymy.
- Witaj, Stephen. - Dzień dobry.
- Usiądziesz? - Nie, dziękuję.
- Na pewno? - Tak.
Mówiąc pokrótce...
Pierwszy rozdział ma pełno luk. Brak dowodów matematycznych.
- Profesorze Thorne. - Za to drugi jest bardzo oryginalny.
- Wykorzystałeś sporo pomysłów Rogera. - Przynajmniej się z nimi zgadzasz.
W rozdziale trzecim zbyt wiele pytań bez odpowiedzi.
- Zgadzam się. - No i jeszcze mamy rozdział czwarty,
a w nim czarna dziura na początku czasu.
- Osobliwość czasoprzestrzenna? - W rzeczy samej.
Coś genialnego, Stephen.
Doskonała robota. Zatem gratuluję.
A raczej powinienem rzec... Gratuluję, doktorze!
Gratuluję, Stephen. Nadzwyczajna teoria.
Dziękuję.
- Więc co planujesz dalej? - Udowodnię ją.
Udowodnię za sprawą jednego równania, że czas też miał swój początek.
Nie byłoby to coś, profesorze?
Jedno proste i ładne dla oka równanie...
- które wytłumaczy wszystko? - W rzeczy samej.
Dziękuję.
Poważany i szanowany...
- doktor... - "Doctor Who"?
Doktor Stephen Hawking.
Dziękuję, Jane.
To pierwsza osoba, która zdobyła doktorat i narzeka na to, że mało pracuje.
Na Oksfordzie nienawidził pracować. Poświęcał badaniom może godzinę dziennie.
- Co za leń. - A skoro o tym mowa...
Ile razy próbowałem znaleźć ci pracę, podczas gdy ty wybierałeś wyjazdy naukowe?
- Ile? - Cztery.
- Wszystko w porządku? - Tak.
Cześć, Robbie.
Wszystko w porządku, Robbie.
To tylko tymczasowe.
Oczywiście.
Idealne do śniadań.
Dziękuję.
Wybacz, mówiłeś coś?
Powiedziałem...
Tak?
Dziękuję.
Gotowe.
Spójrz tylko na siebie.
- Idź, Jane. - Za chwilę wracam.
Luce! Lucy!
No dalej...
Jane?
Wpadłem na coś.
Powiedziałem... że wpadłem na coś.
- Witaj, Dennis. - Cześć, Dennis.
- Kocham cię. - Nic mu nie będzie.
- Przepraszam. - Nic się nie stało.
Pozwala nam to na założenie, że niektóre cząstki
rzeczywiście są w stanie wydostać się z czarnej dziury.
Zatem czarne dziury w rzeczywistości nie są czarne,
lecz świecą się za sprawą promieniowania cieplnego.
Stała emisja energii cieplnej sprawia, że czarne dziury tracą masę
i w końcu znikają w imponującym wybuchu.
- To proste. Gdy ciało traci ciepło... - Druga zasada termodynamiki.
Dokładnie.
Jeśli wyobrazimy sobie, że czarna dziura naprawdę traci część cząstek,
to z biegiem czasu zmniejszy swoją objętość i wyparuje.
- Dosłownie... - Zniknie.
Najpierw gwiazda przeistacza się w czarną dziurę,
a potem ta czarna dziura znika.
I nic z niej nie pozostaje. Z niczego w nic.
Wisisz mi kolejne piwo.
Pokazałem, że nasz przyjaciel udowodnił, że czas miał jednak swój początek.
I nie tylko! Był w stanie ustalić, jak wszechświat się narodził i...
I jak się zakończy.
To piękne i całkiem oryginalne.
Nonsens! To absolutna niedorzeczność.
Nie zgadza się pan z czymś, panie profesorze?
Przepraszam.
Jestem profesor Khalatnikov z Akademii Nauk ZSRR.
Jak wiecie, specjalizuję się w cieplnym aspekcie wszechświata.
W mikrofalowym promieniowaniu tła i teorii czarnych dziur.
Szczerze mówiąc spodziewałem się, że usłyszę dziś mnóstwo bzdur.
I wrócę do domu rozczarowany. Naszemu młodemu koledze udało się.
Udało mu się!
- Miło było pana poznać, profesorze. - Wzajemnie.
- Poszło całkiem nieźle. - Szybko o tym nie zapomną.
- Promieniowanie Hawkinga! - "Naszemu młodemu koledze udało się"!
- Biegiem, geniuszu! - Bardzo zabawne!
Wypiłeś już wystarczająco, staruszku. Dalej, na trzy.
Rany! Jakim cudem Jane sobie z tobą radzi?
Stephen, czy ta twoja chorobliwa gadatliwość wpływa na...
- Na co? - Na absolutnie wszystko?
Nie. To inny proces.
- W pełni zautomatyzowany. - Poważnie?
Cudowna sprawa, prawda? Wiele wyjaśnia na temat facetów.
Pośpiesz się!
PROMIENIOWANIE HAWKINGA
- O co chodzi? - To niespodzianka.
Nie otwieraj oczu.
- Spójrz, tatusiu! - Elektryczny wózek.
Jeśli ci się nie spodoba, możemy go zwrócić.
Nie rozumiem.
Całymi latami zakładałeś, że czarne dziury istnieją.
Uważasz, że Cygnus X-1 może być pierwszą czarną dziurą, którą można zaobserwować,
ale założyłeś się z Kipem Thornem, że wcale nią nie jest?
- Tak. - O co się założyliście?
- O roczną prenumeratę magazynu. - Jakiego magazynu?
- "Nature"? - Nie! "Penthouse'a"!
- "Penthouse'a"? - Tak.
Złapię cię!
Tato, pośpiesz się!
Mamo, chodź zobaczyć!
Dopadnę cię!
Przyjechaliście!
- Niezłe schody. - Jane, Stephen!
Już wam pomagam.
Na górze jest bardzo przytulnie. Witaj, Stephen.
- Obrócimy cię. - Mam popchać?
Nie, poradzę sobie. Weź bagaże.
I ruszamy.
Już prawie. Widzisz? Prościzna.
I jeszcze jeden.
Padający deszcz... dygotać... zimno...
Spadający...
- Bardzo zimno. - Co to?
Chyba mam...
Wyplułeś?
- Przynieść wody? - Nie trzeba.
Już wszystko dobrze.
Już w porządku. Musi umówić się ze specjalistą.
- Co chwilę się to zdarza. - Żadnych... lekarzy!
W porządku, żadnych lekarzy.
Napij się trochę.
Potrzebuję pomocy.
Chodzi o Roberta. Przegapia własne dzieciństwo.
Próbuję jakoś temu zaradzić, ale nie potrafię sama znaleźć rozwiązania.
Wszystko jest w porządku. Jesteśmy normalną rodziną.
Nie jesteśmy normalną rodziną.
Nie jesteśmy normalną rodziną!
Robert, twoja mama jest na mnie bardzo zła.
Wielkie dzięki.
Jane, przestań na chwilę!
Usiądź.
Chciałabym coś zaproponować.
Może to zabrzmieć dziwnie, ale widziałam, jak bardzo potrafi to pomóc.
Powinnaś zastanowić się nad dołączeniem do chórku kościelnego.
Mamo...
To chyba najbardziej brytyjska rzecz, jaką kiedykolwiek powiedziano.
Być może.
- Kiedyś uwielbiałam śpiewać. - Świetnie ci to wychodzi.
- No nie wiem. - Po prostu spróbuj.
To tylko jedna godzina tygodniowo.
Świetna robota. Do zobaczenia za tydzień.
- Chce pani u nas śpiewać? - Przyszłam tutaj, bo...
- Sopran? - Mezzosopran.
Właśnie tego nam potrzeba. Gdzie się pani ukrywała?
- Dobre pytanie. - Cóż, przybyła tu pani na czas.
- I tak muszę tam wrócić. - Świetnie.
- Masz wszystko? - Tak, dziękuję.
Dziękuję, że do nas przyszłaś. Będziesz bezcennym wsparciem.
Dziękuję.
Powinnam już iść.
Jeśli twój syn byłby chętny na te lekcje gry na pianinie...
- Jasne, oczywiście dam znać. - Świetnie.
- Mój mąż też uwielbia muzykę. - O proszę! A gra na czymś?
- Mógłbym nauczyć również jego. - To długa historia, ale...
- Dziękuję, Jonathan. - Jasne. Do zobaczenia, Jane.
Podnieś trochę rękę i wyprostuj plecy.
Dobrze.
- Wina? - Jasne, czemu nie.
- Stephen? - Tak.
Stephen, Jane opowiadała mi, że masz wspaniałą teorię,
która udowadnia, że wszechświat miał swój początek?
Było to tematem mojej pracy doktorskiej.
Moje nowe badania obalają ją.
- Obalają? - Tak.
Czyli już nie wierzysz w stworzenie świata?
To, w co się wierzy, jez nizdodne w wizce.
"Nieistotne w fizyce".
- Rozumiem. - Stephen zmienił poglądy o 180 stopni.
Jego kolejny pomysł zakłada, że wszechświat nie ma żadnych granic.
- Żadnych granic, początku... - Ani Boga.
Myślałem, że udowodniłeś, iż wszechświat miał swój początek,
więc potrzebował stwórcy.
- Mój błąd. - Właśnie, że mój.
Stephen poszukuje pojedynczej teorii,
która wyjaśni zasady działania wszystkich sił we wszechświecie.
- Bóg musi zatem umrzeć. - Ale dlaczego? Nie rozumiem.
Dwa fundamentalne elementy fizyki to teoria kwantowa,
czyli prawa, które decydują o zachowaniu cząsteczek, elektronów i tak dalej,
- a także ogólna teoria względności. - Autorstwa Einsteina.
Jego teoria na temat praw rządzących planetami i innymi dużymi obiektami.
Ale teoria kwantowa i ogólna teoria względności...
- Niech zgadnę. Są zróżnicowane? - Nie łączą ich te same zasady.
Gdyby świat składał się z samych ziemniaków,
to podobnie jak Stephen mógłbyś precyzyjnie określić sam początek.
Moment stworzenia. Alleluja, Bóg żyje.
Ale jeśli dodasz do menu groszek, wszystko się nieco...
- Miesza. - Tak, totalnie.
- Następuje bezbożny chaos. - O rety.
Einstein nienawidził groszku. Podczas omawiania teorii kwantowej rzekł:
- "Bóg nie gra w kości". - A wygląda na to, że nie tylko gra,
ale rzuca je tam, gdzie nie możemy ich znaleźć.
Bóg wrócił na listę gatunków zagrożonych wymarciem.
- Mam nadzieję, że sobie poradzi. - Natomiast fizyka wróciła do gry.
Zgadza się. Fizyka wróciła do gry.
Byłem kiedyś żonaty.
Niestety moja małżonka zmarła prawie rok temu.
Białaczka.
Próbowała z nią walczyć, a ja się nią zajmowałem, ale na koniec...
Czasami czuję się bardzo samotny. Tyrania pustego pokoju, można rzec.
I tak dalej.
Ale ocaliła mnie muzyka. Zarówno nauczanie jak i granie.
Nie pod kątem kariery. Nie mam aż takich ambicji.
Ale czy to grzech? Sam nie wiem.
Pytasz niewłaściwą osobę.
- Dziękuję za gościnę. - To ja dziękuję, że wpadłeś.
Było naprawdę cudownie.
Jeśli mógłbym jakoś pomóc wam i waszej rodzinie,
byłbym zaszczycony.
Nie mam dzieci ani żadnych innych zobowiązań.
Chciałem tylko powiedzieć, że gdybym mógł jakoś pomóc,
potrafiłbym znaleźć sobie cel, który ulżyłby również mojej sytuacji.
- Dobrej nocy. - Dobranoc.
Rozumiem... że jeśli potrzebujesz pomocy...
Jeśli ktoś ją oferuje...
to nie mam nic przeciwko.
Gotowy?
Wzywa ciebie i wzywa wszystkich was do swoich komnat w niebie i snach!
Chrystus urodził się, by nas zbawić!
Cudownie! Możecie już zmykać!
- Mamy 19:25. - Dziękuję.
Możecie zostawić tu swoje egzemplarze?
- Muszę ci o czymś powiedzieć. - Co jest?
Jestem w ciąży.
O rany! Zawsze myślałem, że ty i Stephen...
- To naprawdę cudowne. - Owszem.
- Przecudowne. Gratulacje, Jane. - Dziękuję.
Proszę wszystkich o uśmiech! Trzy, dwa, jeden...
- Mamusiu! - Już idę!
Zawsze wspierałem cię w tym, że nie chciałeś mieć kogoś do pomocy,
ale musimy znaleźć jakieś trwałe rozwiązanie.
Nie można tego dłużej ciągnąć. Potrzebujesz stałej pielęgniarki.
- Ktoś już nam pomaga. - Wiesz, o co mi chodzi.
Nie stać nas na pielęgniarkę na pełny etat.
Musisz znaleźć jakiś sposób przez wzgląd na swoją rodzinę.
Jesteś sławny na całym świecie.
Za sprawą czarnych dziur, a nie rockowych koncertów.
To nie jest zabawne. Uważam, że to dość pilna sprawa.
Mamy prawo wiedzieć, Jane.
- O czym? - Kto jest ojcem Timothy'ego?
- Stephen czy Jonathan? - Za taką kobietę mnie macie?
Timothy nigdy nie mógłby mieć innego ojca niż Stephen.
- Jonathan, nie odchodź. - Muszę.
- Wszyscy już plotkują... - I co z tego?
- To trudne, bo próbuję wam tylko pomóc. - Wiem. Twoja pomoc jest bezcenna.
Może najlepiej będzie, jeśli na jakiś czas zniknę.
Proszę, wszyscy cię potrzebujemy. Dzieci, ja i Stephen.
- Jonathan... - A to nie wszystko.
Czuję coś do ciebie.
Ja do ciebie też.
Dziękuję, Jane.
Zaproszono mnie do Bodgzo...
- Gdzie? - Do Bodo...
Do Bordeaux?
Trochę daleko.
Studenci mogą mnie tam zabrać. Wiem, że nienawidzisz latać.
Owszem, nienawidzę.
To pojedź samochodem. Spotkamy się na miejscu.
Zabierz ze sobą dzieci.
Prosisz o zbyt wiele, Stephen.
Zabierz też Jonathana.
Wątpię, by chciał pojechać.
Witaj, Stephen.
- Nikt nie będzie zły? - Cóż...
Jeśli ty się nie wygadasz, to ja też tego nie zrobię.
Pamiętaj, że jesteś samochodem.
Jane potrzebuje pomocy.
Sarah, daj mu zastrzyk zaraz po wylądowaniu.
- Zadzwoń do mnie z hotelu. - Dobrze.
Mam twoje słowo? Dobrze.
Mama zabierze dziecko. Będzie tu lada chwila.
- Do zobaczenia w Bordeaux. - I bądź grzeczny.
- Zasnęły? - Tak.
Dzieci, wasze śpiwory.
Dziękuję.
Dzięki.
Przepraszam.
Stephen trafił do szpitala. Jest w śpiączce.
Co się stało?
Ma zapalenie płuc.
Jest podłączony do maszyny podtrzymującej życie.
Trudno powiedzieć, ile wytrzyma.
Muszę wiedzieć, czy moi ludzie mają odłączyć respirator.
O czym pan mówi?
Dzięki temu odejdzie bezboleśnie.
Jeśli spróbujemy go przebudzić, może nie przetrwać reanimacji.
- Musicie go przebudzić! - Na pewno pani tego chce?
Jedynym sposobem odłączenia respiratora jest przeprowadzenie tracheotomii.
Wycięciu otworu w szyi, aby minąć gardło.
Straci zdolność mowy.
To nie podlega dyskusji. Stephen musi przeżyć.
Zadbam o to, by niczego mu nie brakowało.
Zaaranżuję transport do Cambridge.
- Może nie przeżyć podróży. - Przeżyje.
Słyszałem.
Zostawię was.
Zapakowałeś wszystko do samochodu? Wózek, sprzęt i tak dalej?
Tak.
Żegnaj.
To tablica komunikacyjna.
Najpierw wskaż literę poprzez mrugnięcie, kiedy wypowiem kolor danego zbioru.
Gdy będę ją znała, możesz wskazać literę w tym zbiorze
poprzez mrugnięcie, gdy wypowiem kolor danej litery.
Przynajmniej tak mówią. Ale spróbujmy.
Zielony.
Niebieski.
Różowy.
Czarny.
Czerwony.
Mrugnij, aby wybrać zbiór z literą, od której chcesz zacząć.
Zielony.
Niebieski.
Różowy.
Czarny.
Czerwony.
- Cześć. - Witaj, Elaine.
- Mogę prosić o twój płaszcz? - Dziękuję, Jane.
- Zaczekaj tutaj. - Jasne.
Już tu jest. Bardzo ją polecano.
Daj jej jakieś szanse.
I jesteśmy.
Elaine, Stephen. Stephen, Elaine.
- Miło pana poznać, profesorze. - Myślę, że niczego wam nie zabraknie,
- ale w razie czego będę tuż obok. - Świetnie. No to bierzemy się do roboty.
Dziękuję, Jane. Mogłabyś zamknąć drzwi?
Oczywiście.
Zaczynajmy.
Czerwony.
Żółty.
"T".
Zielony.
Czarny... "E".
Zielony, zielony, "A".
"Tea". Masz ochotę na herbatę?
Jakąś konkretną?
Wiem, że zapamiętałeś wszystkie zbiory na tablicy.
Nie mam całego dnia.
Zielony, zielony, zielony, żółty, żółty, "B".
Zielony, niebieski, czarny, różowy, czerwony.
Czerwony, zielony, żółty, niebieski, niebieski, "U".
"B", "U". Builder's Tea, prawda?
I jak tam początki?
To najbardziej błyskotliwy człowiek, jakiego kiedykolwiek poznałam.
- Szczęśliwa z ciebie kobieta. - Dziękuję.
- Musisz dbać o grunt pod jego... - Wózkiem.
To idealny pacjent. Jest przezabawny.
- Kiedy się o nim czyta... - Zobaczymy, czy będzie mu to pasować.
Zwiążmy mocniej.
Jak widać, można go w pełni regulować. Stephen może wybrać sobie odpowiedni kąt.
- To nowoczesny sprzęt. - Jak działa?
Korzysta z prostego interfejsu, który wybiera literę po literze.
Dzięki temu profesor będzie mógł pisać jakieś cztery słowa na minutę.
Dobrze! Zawsze lepiej niż jedno.
Wyjąłem niektóre części z automatycznej sekretarki w telefonie,
żeby przekształcić tekst w zsyntetyzowaną mowę.
Głos brzmi nieco mechanicznie, ale... może spróbujemy?
- Świetnie. - Proszę przycisk.
Na prawą?
I gotowe.
Witajcie w przyszłości.
Nazywam się Stephen Hawking.
- To amerykański akcent. - A to jakiś problem?
O rety... A można wybrać inny głos?
- Póki co nie ma innego. - Według mnie brzmi to świetnie.
Stokrotko, stokrotko, daj mi w końcu odpowiedź.
Szczerze mówiąc, to mam to gdzieś.
Niszczyć!
Napiszę książkę.
O czym?
- O czasie. - O czasie.
Co jest naturą czasu? Czy kiedykolwiek się skończy?
Czy możemy cofnąć się w czasie?
Pewnego dnia te rzeczy będą tak oczywiste jak fakt, że Ziemia krąży wokół Słońca
albo tak absurdalne jak problem żółwi bez końca.
Pokaże to tylko czas, czymkolwiek jest.
Profesorze?
- To dla mojego znajomego. - Jasne. Każdy zawsze tak mówi.
Nie musi się pan przy mnie wstydzić. Wiem, jacy są mężczyźni.
Zajrzymy do środka?
Proszę.
Przepraszam.
Kolejna strona?
O co chodzi?
HISTORIA CZASU
KRÓTKA HISTORIA CZASU
Przez dług czas obiektem moich poszukiwań był model wszechświata.
W końcu ją znalazłem.
Nie wątpię.
Stephen, jesteś mi potrzebny. Przesłali umowę.
Dasz nam jeszcze chwilę, Jane?
I gotowe.
Jak niemowlak.
Jednak jeśli odkryjemy kompletną teorię...
"Kim jesteśmy? Dlaczego tu jesteśmy? Jeśli kiedykolwiek się tego dowiemy,
będzie to ostateczny triumf ludzkiego rozumu, a my poznamy sekrety Boga".
- Naprawdę tak uważasz? - Tak.
- Oczywiście. - Czyli uważasz, że Bóg istnieje?
Jednakże...
Co?
Naprawdę pozwolisz mi cieszyć się tą chwilą?
Nie ma za co.
Poprosiłem Elaine, aby towarzyszyła mi w podróży do Ameryki.
Będzie się mną opiekować.
Doprawdy?
Tak.
Zawsze informowałeś mnie o przychodzących zaproszeniach.
To kolejna nagroda. Nic na to nie poradzę.
Przepraszam.
Ile to już lat?
Mówili, że zostały ci dwa.
A przeżyłeś ich tak wiele.
Wszystko będzie dobrze.
Naprawdę cię kochałam.
Starałam się ze wszystkich sił.
MEDAL ALBERTA EINSTEINA
Ostrożnie!
- To zostaje. - Dobrze.
Do widzenia, Jonathanie.
Dziękuję.
KRÓTKA HISTORIA CZASU
Dziękuję.
Po raz pierwszy poznałem profesora w 1963 roku.
No i właśnie... Gdzie się podział ten czas?
I stwierdzam, że czerpałem niesamowitą radość,
widząc, jak pokonuje on każdą przeszkodę, zarówno naukową jak i osobistą.
Proszę państwa o powitanie mojego szanowanego kolegi
i bardzo bliskiego przyjaciela, profesora Hawkinga.
Dziękuję. Zaczniemy od przesłanych wcześniej pytań.
Słyszą mnie państwo?
Jest pan rozpoznawalny na całym świecie. Jak radzi sobie pan ze sławą?
Ostatnio w Cambridge spotkałem turystę,
który zapytał mnie, czy jestem prawdziwym Stephenem Hawkingiem.
Odpowiedziałem, że nie. Że prawdziwy był przystojniejszy.
W 1979 roku omawiał pan możliwość odkrycia teorii wszystkiego przed końcem wieku.
A teraz przewiduję, że się myliłem.
Profesorze, powiedział pan, że nie wierzy pan w Boga.
Czy kieruje się pan filozofią, która wzmacnia ten pogląd?
Powiedział pan, że nie wierzy pan w Boga.
Czy kieruje się pan filozofią, która wzmacnia ten pogląd?
Jasnym jest, że jesteśmy jedynie rozwiniętą rasą naczelnych
na dość małej planecie orbitującej wokół małej gwiazdy
na skraju jednej z setek miliardów galaktyk.
Lecz od zarania cywilizacji ludzie desperacko pragnęli zrozumieć
pierwotny porządek świata.
Siły decydujące o granicach wszechświata są niesamowicie wyjątkowym zjawiskiem.
A czy może być coś bardziej wyjątkowego aniżeli brak rzeczonych granic?
I tak samo nie powinny istnieć granice ludzkich dążeń.
Wszyscy jesteśmy unikalni.
Bez względu na to, jak źle możemy postrzegać życie,
zawsze jest coś, co możecie uczynić. Coś, w czym możecie odnieść sukces.
"Póki życia, póty nadziei".
Przyszedł list.
Od Stephena.
O rety.
Zawsze masz zabrudzone okulary.
Panie profesorze, pani Hawking, Jej Wysokość Królowa.
Gratuluję...
Kawalerze Orderu Kawalerów Honorowych.
Nie tak źle jak na starego, liberalnego socjalistę.
Bez obaw, zawsze możesz odmówić przyjęcia tytułu szlacheckiego.
Dziękuję za dzisiejszy dzień. To było niesamowite przeżycie.
Jak całe życie, prawda?
Co tam skrobiesz?
Zobacz, co po sobie pozostawiliśmy.
Na całym świecie sprzedano ponad 10 mln kopii "Krótkiej historii czasu".
Mimo 72 lat Stephen nie planuje emerytury i nadal poszukuje teorii wszystkiego.
Odmówił przyjęcia tytułu szlacheckiego z rąk królowej.
Jane zdobyła tytuł doktora ze średniowiecznej poezji hiszpańskiej.
Jest szczęśliwą żoną Jonathana.
Jane i Stephen nadal się przyjaźnią i mają trójkę wnucząt.
Napisy: Daybreaker