23.976
www.napiprojekt.pl - nowa jakość napisów. Napisy zostały specjalnie dopasowane do Twojej wersji filmu.
Wspinamy się, bo to zabawne
z reguły było.
Tylko tym się zajmowaliśmy,
byliśmy trochę anarchistami, trochę nieodpowiedzialni,
niepokonani przez nic ani przez nikogo.
Chcieliśmy złoić świat.
To była zabawa, wspaniała zabawa,
ale potem coś się chrzaniło i przestawała nią być.
W 1985r dwóch młodych Brytyjczyków, Joe Simpson i Simon Yates|pojechało do odległego zakątka Peru.
Celem ambitnych wspinaczy było zdobycie zachodniej ściany dziewiczego,|okrytego złą sławą sześciotysięcznika Siula Grande.
Ich historia stała się częścią alpinistycznej legendy.
Kiedy jechaliśmy na wyprawę miałem 25 lat, Simon 21
Wcześniej sporo wspinaliśmy się w Alpach.
Moje wspinanie się polegało na zdobywaniu niezdobytych szczytów i wytyczaniu nowych dróg
Nasz znajomy, który sporo się wspinał w Ameryce Południowej
widział tę ścianę w połowie lat siedemdziesiątych.
Powiedział, że byłoby to niezwykłe wyzwanie.
To był ostatni niezdobyty szczyt w tych górach,
wielka niewiadoma.
Wyprawa w nieznane była sporym wyzwaniem.
CZEKAJĄC NA JOE podstawie bestsellera „Dotknięcie pustki”
To było jakieś opuszczone miejsce, dwa dni marszu od drogi.
Góry dokoła wydawały się ogromne w porównaniu z tym, co widziałem w Alpach.
Dotarliśmy do miejsca, z którego zamierzaliśmy wyruszyć na Siula Grande.
Osły nie dałyby rady iść dalej.
To było jakieś 7-8 km od podnóża gór.
Wiedzieliśmy, że Siula Grande tam jest, ale jej nie widzieliśmy.
Spotkaliśmy tego faceta, Richarda Hawking'a w Limie. Podróżował samotnie.
Myślę, że po prostu zaproponowaliśmy mu, żeby się do nas przyłączył.
Powiedział, że kompletnie nie zna się na wspinaczce.
Nie orientowałem się dokładnie w której części Peru jestem,
ani w co się pakuję.
Chcieliśmy, żeby Richard z nami poszedł, bo kiedy my byliśmy na górze,|on mógł zostać w obozie i pilnować naszych rzeczy
Dosyć dobrze poznałem Simona.
Może dzięki jego osobowości, a może dlatego,
że był bardziej wyrozumiały dla mnie, nie-wspinacza.
Ale było mi bardzo trudno rozgryźć Joe.
Chciałem to zrobić dużo bardziej niż Simon.
Siula Grande znaczyła bardzo wiele.
Wiedzieliśmy, że wielu wyprawom się nie udało.
Gdyby nikt nie próbował, to nie byłoby to samo.
Ale wielu próbowało i nie udało im się, wiedzieliśmy więc, że będzie ciężko.
Myślałem: "Uda nam się, jesteśmy od nich lepsi."
Począwszy od lat siedemdziesiątych ludzie starali się zdobyć góry wysokie
w stylu alpejskim.
Styl alpejski oznacza, że pakujesz do plecaka ubranie, jedzenie, sprzęt wspinaczkowy
i startując z bazy starasz się zdobyć górę za jednym podejściem.
Nie zakłada się wcześniej lin, nie ma obozów.
Żadnego zaopatrywania ich, wchodzenia i schodzenia.
To purystyczny styl wspinania i właśnie w tym stylu zdobyliśmy z Joe Siula Grande.
To bardzo wymagający sposób wspinania, bo nie masz odwrotu.
Jeśli coś pójdzie nie tak, to może być bardzo, bardzo poważne.
Nie ma ratownictwa, nie ma helikoptera, nie ma innych ludzi.
Niewiele jest.
Jeśli poważnie się zranisz, prawdopodobnie umrzesz.
Nie widziałem wcześniej tej góry pod tym kątem.
Pomyślałem wtedy: "Chryste. Jest... jest... wysoko".
Wygląda gorzej niż się spodziewałem i oczekiwałem.
Ale byłem podekscytowany.
DZIEŃ PIERWSZY
Początek był wspaniały.
To było tym, dla czego żyjemy.
Lubię sposób, w jaki się poruszam podczas wspinaczki.
To połączenie baletu i gimnastyki
Daje poczucie wielkości i siły.
Góry są dla mnie jednym z najpiękniejszych miejsc na świecie.
Kiedy już znajdę się w takim miejscu mam niesamowite poczucie przestrzeni
i niesamowite poczucie wolności, kiedy uciekam od bałaganu
który panuje w naszym świecie.
Byliśmy zaskoczeni, że tak szybko pokonaliśmy pole lodowe ok. 300m
I dotarliśmy do miejsca, w którym lód opada tworząc kaskady.
Zacząłem się wspinać.
Fakt, że jesteś związany liną z partnerem oznacza,
że całkowicie ufasz umiejętnościom i możliwościom drugiej osoby.
Ale w którymś momencie myślisz:
"Na boga, Simon, tylko tutaj nie spadnij, nie tutaj"
Lina zamiast cię ocalić, może cię zabić.
Jeśli twój kolega odpadnie i nie wytrzymają haki, lecisz razem z nim.
Jeśli wspinasz się w ten sposób, w całości musisz ufać partnerowi.
Byliśmy dość zadowoleni pod koniec pierwszego dnia.
Zrobiliśmy bardzo dużo i byliśmy pewni, że powinno się udać.
DZIEŃ DRUGI
Na takiej wysokości odwadniasz się bardzo szybko.
Trzeba pić mnóstwo płynów, 4-5 litrów dziennie
a jedynym sposobem jest topienie śniegu.
To wszystko jest bardzo czasochłonne.
Uzyskanie płynu na tej wysokości zajmuje mnóstwo czasu.
Godzina na dwie filiżanki.
Pewnie, dlatego nie wypiliśmy wtedy tyle, ile powinniśmy
ale też nie mieliśmy za dużo gazu.
Niezbyt wiele ryzykujemy w dzisiejszych czasach.
Element ryzyka pozwala na wyrwanie się z monotonii
w jakimś sensie sprawia, że żyjesz bardziej.
Nigdy wcześniej nie byłem tak wysoko.
Bardzo trudno wspinać się po takim lodzie.
Nie dość, że jest fizycznie wyczerpujące, to jeszcze serce bije jak szalone z powodu wysokości.
Zrobiło mi się bardzo zimno.
Byliśmy na wysokości ok. 5800-6000m, wiał wiatr
zaczął padać śnieg i cała ściana pokryła się osypującym się na nas pyłem.
Śnieg przyczepiał się do naszych ubrań i zamarzał tworząc lodową zbroję.
Te kilkadziesiąt metrów to był najgorszy koszmar wspinaczkowy,
kompletnie niestabilny śnieg jak cukier puder.
Fizycznie było to bardzo, bardzo męczące.
Tak naprawdę, wspinaczka całym ciałem.
Przejście 65 metrów zajęło nam jakieś 5-6 godzin.
Szliśmy dalej w kompletnej ciemności.
Było mi przeraźliwie zimno, bo siedziałem nieruchomo, kiedy Simon się wspinał.
Wiedzieliśmy, że jeśli pójdziemy dalej, nie damy rady.
Więc wykopaliśmy jamę.
DZIEŃ TRZECI
Rano, kiedy się wypogodziło, zobaczyliśmy na co tak naprawdę chcieliśmy się wspiąć.
Andyjski koszmar żłobków utworzonych z pyłu zepchniętego przez spadający śnieg.
moreny, grzyby, nawisy, na całej ścianie.
Słyszeliśmy o tych dziwacznych formacjach spotykanych w Andach,
ale nigdy wcześniej ich nie widzieliśmy
Nie wiem, jakim sposobem śnieg utrzymuje się na tak stromych zboczach.
W Alpach spada przy kącie 40 st.
To jedna z najbardziej niepokojących, denerwujących, przerażających wspinaczek w moim życiu.
Baliśmy się, że dotrzemy do miejsca, w którym nie będziemy się mogli wspinać dalej,
bo wiedzieliśmy, że nie ma drogi powrotnej.
Znaleźlibyśmy się wtedy w pułapce.
Widzieliśmy ten 150 metrowy uskok, który na nas czekał.
Poczuliśmy ogromną ulgę, kiedy o 14.00 osiągnęliśmy północną grań zachodniej ściany.
Nie chcieliśmy schodzić niżej a tym bardziej wracać do rynien.
Byliśmy zmęczeni jeszcze zanim dotarliśmy na grań.
Byłem wypluty.
Pamiętam, że pomyślałem: "zrobiliśmy tę ścianę, po co jeszcze pchać się na szczyt"
A potem: "zaraz, tyle przeszliśmy, może jednak tam wejść?"
Jakoś nie za bardzo lubię szczyty, bo 80% wypadków zdarza się przy schodzeniu z nich.
Jeszcze przed wspinaczką zdecydowaliśmy, że będziemy schodzić północną granią
do miejsca u podnóża Siula Grande i jeszcze jednej góry Yerupaja.
a potem łatwym odcinkiem ściany na dół.
Zauważyliśmy nadciągające ze wschodu chmury. Duże chmury.
To miała być prosta, łatwa droga zejścia, mieliśmy nadzieję, że po prostu będziemy szli.
A okazała się bardzo wymagająca.
To było straszne.
Po zachodniej stronie nawisy zwieszające się z pionowej ściany
a po wschodniej strome rynny 100m w dół.
To był szok. Zrobiło się niebezpiecznie i trochę wymknęło się nam to spod kontroli.
Zgubiliśmy się po pół godzinie od opuszczenia wierzchołka.
Nic nie widzieliśmy w totalnej bieli.
Mieliśmy trochę szczęścia i w dziurze w chmurach zobaczyłem grań
więc zacząłem się wspinać w jej kierunku.
Nie wiedziałem, po której stronie grani jestem, ale był na niej
olbrzymi nawis ze śniegu i lodu, a ja na niego wchodziłem.
Wisiałem tam patrząc jak nawis, który się pode mną oberwał, spada zachodnią ścianą grani.
Wspiąłem się z powrotem na grań i krzyknąłem do Joe, że ją znalazłem.
"Znalazłem grań, Joe!"
Myśleliśmy, że uda nam się zejść tego dnia,
ale wciąż byliśmy bardzo wysoko, kiedy się ściemniło.
Wciąż na ok. 6000m
Tej nocy, kiedy roztapialiśmy śnieg, skończył się gaz.
DZIEŃ CZWARTY
Oczywiste było, że mamy za sobą najtrudniejszy odcinek grani
i byłem pewien, że znajdziemy się w bazie tego samego dnia.
Simon szedł za mną
i nagle pojawiła się pionowa ściana
Stanąłem na czworakach, wbiłem w nią obydwa czekany i opuściłem się z klifu.
Kiedy wbijasz czekan, musisz go obserwować i słuchać głosu, jaki wydaje.
Wisiałem na czekanach. Wyjąłem młotek i zamierzałem go wbić w ścianę.
Zamachnąłem się, wbiłem go, a on wydał taki dziwny dźwięk.
Pomyśłałem, że wbiję go jeszcze raz, bo chciałem mieć pewne chwyty przez całe zejście.
Zamachnąłem się i wtedy pękł lód.
Upadek był bolesny, ból przeszył mi udo
kolano bardzo, bardzo mnie bolało.
Upadek wbił piszczel w kolano
kiedy kość znalazła się w stawie...
przebiła torebkę stawową...
i wbiła się w kość udową.
Ból był przeraźliwy, na początku nie mogłem sobie z nim poradzić.
Zacząłem oddychać i to pomogło.
Na zachodzie widziałem szczyt Seria Norte, więc wiedziałem, na jakiej wysokości się znajdujemy.
Pomyślałem: "kurwa, nie mogłem złamać nogi"
Jeśli złamałem nogę, już po mnie.
Lina straciła napięcie.
Oznaczalo to, że Simon do mnie idzie.
Nie wyczułem kości ani niczego takiego, popatrzyłem na rękę, ale nie było na niej krwi.
I wtedy pomyślałem, że może tylko się mazgaję,
że może tylko coś skręciłem lub zerwałem
Spróbowałem stanąć
Upadłem. Noga zgięła się ze chrzęstem wiedziałem już, że jest złamana
Pamiętam wyraz jego twarzy, kiedy na mnie popatrzył.
Szok, rozpacz, przerażenie. Mnóstwo różnych rzeczy w jednym spojrzeniu
Zapytał: "W porządku?"
Przez chwilę chciałem mu powiedzieć: "Tak, jestem cały."
Ale wiedziałem, że wie o nodze.
W tej samej chwili, pomyślałem: "już po nas".
Będzie dobrze, jeśli choć jeden z nas wyjdzie z tego żywy.
Pomyślałem, że gdyby spadł, mógłbym zostawić to i zejść na dół
Nie musiałbym się szarpać z nim i całą tą sytuacją.
Dał mi jakieś tabletki od bólu głowy i prawie nic nie mówił.
Wiedział, co to oznaczało, wiedział...
ja wiedziałem, że będzie musiał mnie zostawić.
Mógł powiedzieć coś w stylu: "Sprowadzę pomoc"
a ja bym odpowiedział: "dobra"
Nie było żadnej pomocy.
Ale tak byłoby mu łatwiej.
Obaj zastanawialiśmy się, czy jest jakiekolwiek wyjście.
Nie wiem, dlaczego miałem przeczucie, że stało się coś złego.
Zacząłem się zastanawiać, czy zginął jeden, czy obaj.
A jeśli jeden z nich, to nie, który miałby to być,
ale którego wolałbym zobaczyć wracającego z góry.
To trochę skurwysyńskie tak mówić,
ale wolałem, żeby to był Simon.
Pomyślałem: "O, nie odchodzi."
Trochę ochłonąłem i skupiłem się, żeby pomyśleć,
jak zejdziemy, w jaki sposób ściągnę Joe'go na dół.
Ustaliliśmy, co musimy zrobić.
Mieliśmy dwie 50m liny.
Po ich związaniu mieliśmy 100m liny z węzłem w połowie.
Przywiazałem się do jednego końca, a Simon do drugiego
Nie miałem możliwości, żeby założyć stanowisko, więc wykopałem sobie siedzisko w śniegu.
Położyłem się
Simon zaczął mnie opuszczać.
Opuściłem go na długość jednej liny, a potem pojawił się węzeł.
Węzeł nie przechodził przez płytkę.
Więc kiedy przestawał mnie opuszczać stawałem na lewej, zdrowej nodze
odciążając linę i pozwalając mu wypiąć linę,
przełożyć węzeł, wpiąć ją z powrotem i opuścić mnie kolejne 50m.
Joe zakładał stanowisko a ja schodziłem do niego.
Potem powtarzaliśmy wszystko od początku.
Simon próbował opuszczać mnie szybko, a to powodowało, że moja noga
obijała się i podskakiwała, raniąc kolano.
To było koszmarnie bolesne.
Byłem na niego zły, bo sprawiał mi ból.
Pamiętam, że myślałem: "rób to wolniej".
Ale wiedziałem, że musi to robić szybko.
Nie miał innego wyjścia.
Był bardzo blady.
Patrzyłem na niego i zastanawiałem się, czy wkurza go cała ta sytuacja.
Nie mogłem przejmować się tym, że go to boli,
bo przecież musieliśmy zejść.
Kopaliśmy te siedziska w puchu.
Rozpadały się, jak tylko kończyliśmy opuszczanie, wysuwały się spod niego.
Simon opuszczał mnie na 9mm linie.
Takiej grubości, zgrabiałymi rękoma.
To, co zrobiłl było niezwykłe i nie słyszałem nigdy
o podobnej, jednoosobowej akcji ratunkowej.
Schodziliśmy w śnieżycy i nie wiem, jak bardzo wychładzał wiatr, ale było jakieś -60st.
Straciłem mnóstwo krwi, byłem w szoku, koszmarnie odwodniony.
W tym momencie powinniśmy wykopać jamę i schronić się w niej,
wpełznąć do śpiworów i zrobić coś do picia, spróbować się nawodnić.
Nie mogliśmy, bo nie mieliśmy gazu.
Utraciliśmy kontrolę, bo nie mogliśmy wykopać jamy i nie mogliśmy do niej wpełznąć
ryzykując zasypanie, gdyby śnieżyca nie ustała.
Wydawało się, że to działa, byliśmy prawie na dole.
Zacząłem go opuszczać myśląc, że może jeszcze raz i będziemy na lodowcu.
Nagle pod łokciami poczułem lód i zrobiło się twardo.
Było też bardziej stromo.
I zacząłem spadać.
Krzyczałem do Simona tak głośno jak mogłem, ale on nie słyszał.
Poczułem większy ciężar na linie,
ale nie zwróciło to mojej uwagi.
Pomyślałem, że może po prostu jest bardziej stromo.
Popatrzyłem w dół i zobaczyłem przepaść pode mną,
przerażało mnie to, co widziałem.
Widziałem wyraźnie olbrzymią szczelinę tuż pod klifem, jakieś 25m pode mną.
Wyjąłem czekany, żeby zobaczyć, czy dam radę dosięgnąć ściany.
Kiedy zacząłem to robić, Simon znów zaczął mnie opuszczać.
"Chryste., nie rób tego, nie rób tego."
Wiedziałem, że nie wystarczy nam liny, żeby opuścić mnie do końca.
Nie moge odciążyć liny, on nie może przełożyć węzła.
Darłem się, żeby mnie nie opuszczał.
Opuszczałem go, dopóki nie pojawił się węzeł.
Wtedy szarpnąłem za linę sygnał dla niego, żeby ją odciążył.
Nic się nie stało.
Ciągle nic się nie działo.
Wiedziałem, że jedyny sposób, to podciągnąć się na linie.
Miałem dwa prusiki.
Jeśli użyjesz specjalnego węzła, możesz przesuwać je po linie.
Węzeł się zaciska, stań na nim.
Jeśli masz jeszcze jeden, przesuń go do góry.
Stań na tym, który jest teraz wyżej.
Starałem się utrzymać linę w odpowiedniej pozycji.
Przekładać, przekładać węzeł.
Ale cholernie utrudniały mi to moje palce.
W ogóle ich nie czułem.
Starałem się przekładać węzeł zębami.
dokoła, dokoła.
Miałem zgrabiałe stopy i ręce. Cały byłem przemarznięty.
Byłem w rozpaczliwej sytuacji, tym bardziej, że nie wiedziałem
co robi Joe, ani w jakiej jest sytuacji.
Nie mogłem zrozumieć, czemu tak dużo czasu zabiera mu odciążenie liny.
Nie było żadnego rozsądnego wytłumaczenia.
Udało mi się założyć jeden prusik i przypiąłem go na wysokości klatki piersiowej
to miało mnie trzymać w pionie, potem spróbowałem z drugim
ale było ciężko z rękami.
Upuściłem to cholerstwo i patrzyłem, jak spada.
Wiedziałem, że już po mnie.
"Nie dam rady się wspiąć".
Nie można wspiąć się po linie gołymi rękoma, zwłaszcza, jeśli ręce są zmarznięte.
To niemożliwe.
Nie mogłem nic zrobić, czułem się bezradny.
Byłem wściekły.
Nie mogłem nic zrobić.
Nie mogłem odciążyć liny.
Siedziałem tam ok. 1,5h, podczas gdy moja sytuacja ciągle się pogarszała.
Walczyłem o siedzisko w miałkim śniegu,
które powoli się usuwało spode mnie.
Moja sytuacja stawała się naprawdę tragiczna.
Czułem się pokonany.
Nie mogłem nic zrobić, więc po prostu wisiałem na linie czekając na śmierć.
Nastąpiłoby to dosyć szybko, wiatr bardzo mnie wychładzał.
Zsuwałem się stopniowo ze zbocza,
w miarę jak usuwał się spode mnie śnieg.
Spodziewałem się, że w końcu spadnie i nie mogłem nic zrobić
Spadłby z ok.100m
gdyby spadł te 50 m nade mną, obaj byśmy zginęli.
Nie wiedział, czy jestem 30cm nad ziemią, czy 3m.
Ale chyba dość szybko zorientował się, że umrze.
Przypomniałem sobie, że w plecaku mam schowany scyzoryk.
Dosyć szybko podjąłem decyzję.
Biorąc pod uwagę okoliczności, właśnie to trzeba było zrobić.
Nie było szans, żebym utrzymał stanowisko.
Wcześniej czy później, ściągnęłoby mnie ze zbocza.
Zdjąłem plecak i wyciągnąłem z niego scyzoryk.
Bum!
To była koszmarna noc. Dręczyły mnie myśli, co się stało z Joe.
Mnóstwo czasu zajęło mi rozgrzewanie się i nie do końca mi się udało.
Było bardzo zimno.
Jedyne, co pamiętam, to ogromne pragnienie.
Tak bardzo chciało mi się pić, że czułem zapach wody
w śniegu dokoła.
To było coś dziwnego.
Nie wiedziałem, co się stało.
To, na czym leżałem było pochyłe z jednej strony, tak że się tam ześlizgiwałem w ciemności.
Spadłem jakieś 50m.
Byłem szczerze zdziwiony, że żyję.
Światło czołówki ginęło gdzieś w mroku dużo, dużo niżej.
Byłem przerażony i słaby.
Gdybym upadł pół metra w prawo, wylądowałbym w tej przepaści.
Dosyć szybko wkręciłem śrubę.
Rozejrzałem się wkoło myśląc:
"Jezu, niemożliwe, żebym się stąd wydostał."
Lina ginęła gdzieś w otworze nade mną.
Myślałem, że na jej końcu jest Simon.
Byłem pewien, że tam jest.
nie miało to większego znaczenia.
Pomyślałem, że lina napnie się pod jego ciężarem
Bo spadłby z klifu na dno szczeliny i wtedy, gdyby leżało tam jego ciało
zadziałałby jak przeciwwaga i lina wpadłaby z powrotem do szczeliny.
"Pociągnę za linę, a ona się napnie pod ciężarem jego ciała".
Ciągnę i ciągnę linę.
Jak tylko ją zobaczyłem, wiedziałem, że jest przecięta..
"Umrzesz tu"- pomyślałem.
Byłem zadowolony, bo to oznaczało, że Simon żyje.
Simon!
Patrząc, gdzie się znajdowałem, kiepska perspektywa.
Nie umiera się od złamanej nogi.
Wyłączyłem czołówkę, żeby oszczędzić baterie.
Było ciemno i zaczęło mnie to ogarniać.
Jest coś takiego w szczelinach,
sprawiają przerażające wrażenie miejsca, w którym nie da się żyć.
Słyszałem pękający lód i świszczący wiatr.
Włączyłem z powrotem czołówkę, bo nie mogłem tego znieść w ciemności.
Czułem się bardzo, bardzo samotny.
I bardzo przerażony.
Ale miałem 25 lat, byłem wysportowany,
ambitny.
To była pierwsza wyprawa, na której byliśmy, a ja chciałem złoić świat,
a to jakoś nie pasowało, nie było tego w planie.
Musiało być późno, a mnie wydawało się, że się stamtąd nie wydostanę.
DUREŃ, DUREŃ
DUREŃ, DUREŃ!
KURWA!
Kiedy się wspinasz, musisz panować nad sobą przez cały czas.
Kiedy przestajesz, możesz spaść, przegrałeś.
To było takie dziecinne, płakałem i płakałem.
myślałem, wydawało mi się......
że jestem twardszy.
DZIEŃ PIĄTY
Rozwidniało się, więc była 5 albo 6.
Znów zacząłem wołać Simona.
Wstałem, ubrałem się i zapakowałem swoje rzeczy w jamie.
Towarzyszyło mi okropne poczucie, że Joe zginął poprzedniego dnia
I że ja też zginę, jakaś dziwna forma zadośćuczynienia.
Ale zamiast siedzieć i użalać się nad sobą,
zacząłem schodzić, żeby przynajmniej umrzeć w drodze na dół.
Ominąłem bardziej stromy fragment.
Kiedy schodziłem widziałem uskok, z którego go opuszczałem
Wiedziałem więc, że wisiał w powietrzu i dlatego nie mógł odciążyć liny.
Kiedy zszedłem niżej z przerażeniem zobaczyłem co było pod uskokiem- ogromna szczelina
szeroka na 12m.
Wydawala się bezdenna z miejsca, w którym stałem.
Simon obudziłby się w tym samym czasie, co ja.
Koszmarnie chciało mi się pić, jemu też powinno.
Powinien iść w dół, po wodę.
Powinien chcieć mnie znaleźć.
Zatrzymałem się i krzyczałem w dół szczeliny: "Joe, Joe"
Patrząc na to z perspektywy czasu, powinienem pójść i zajrzeć w szczelinę,
żeby zobaczyć, gdzie jest Joe.
Ale szczerze mówiąc.... nie pomyślałem o tym.
Byłem przekonany, że Joe nie żyje.
Do tego czasu zdałem sobie sprawę z faktu, że jestem zdany tylko na siebie.
Że nie ma nikogo, kto by mnie stamtąd wyciągnął.
Urodziłem się i wychowywano mnie na katolika.
Jednak od dawna nie wierzyłem w boga.
Zawsze myślałem, że jeśli coś pójdzie naprawdę źle,
jeśli znajdę się w sytuacji bez wyjścia, nawrócę się,
odmówię kilka zdrowasiek i powiem: "wyciągnij mnie stąd."
Ale nie przyszło mi to do głowy.
Znaczyło to, że naprawdę nie wierzę.
Kiedy umierasz, umierasz, nie ma żadnego życia po życiu.
Nic nie ma.
Zastanawiałem się, jak się wspiąć.
25 metrów litego lodu.
Bez szans, żebym to zrobił ze zdrową nogą.
Wiedziałem, że obaj nie żyją.
Ale nie mogłem tak po prostu zebrać wszystkiego i opuścić obozu.
Nie wiedziałem o nich nic, znałem tylko ich imiona: Joe i Simon.
Nie znałem nazwisk, nie wiedziałem nic.
Miałem dziwne przeświadczenie, że gdyby odpadli, spadliby na sam dół, do podnóża góry.
Myślałem, że będę w stanie wypatrzeć ich z lodowca,
więc wyruszyłem z zamiarem dojścia tak daleko, jak tylko dam radę.
Zacząłem samotnie iść przez lodowiec, wciąż miałem wrażenie, że ja też umrę.
Samotna wędrówka po lodowcu jest niebezpieczna, ponieważ znajdują się tam szczeliny
zakryte lodem i śniegiem.
Na szczęście odnalazłem nasze stare ślady.
Kiedy zszedłem z lodowca,
zdałem sobie sprawę, że zejdę na dół, że.....
jakoś się z tego wywinę, że będę....
będę żył.
Nie potrafię opisać, jak przerażająca była noc.
Wydawało mi się, że tak będzie całymi dniami.
Trzeba decydować, podejmować decyzje, nawet jeśli są złe
jeśli nie podejmujesz decyzji, jesteś skończony.
Jedyną alternatywą dla śmierci na półce było opuszczenie się do szczeliny.
Nie wiedziałem, co tam jest.
Miałem nadzieję, że znajdę tam jakieś wyjście z labiryntu lodu i śniegu.
Dużo mnie kosztowało podjęcie tej decyzji.
Byłem przerażony, że mam zejść głębiej.
Drugim wyjściem było siedzenie tam z nadzieją, że coś się poprawi.
Wiedziałem, że nie będzie ani trochę lepiej.
Nie chciałem patrzeć w dół
Przerażała mnie myśl, że jest tam tylko pustka.
Nie zawiązałem węzła na końcu liny.
Gdyby na dole rzeczywiście nic nie było, nie byłbym w stanie utrzymać liny
spadłbym, i to byłoby szybkie.
KURWA
Pomyślałem: "Jezu, jest... duża"
Byłem kompletnie wyczerpany fizycznie.
Kuśtykałem przez moreny, cały czas dręczony przez pragnienie.
Myśli przelatywały mi przez głowę, poczucie winy, żal.
Zastanawiałem się, jak do diabła wytłumaczę to wszystko rodzicom Joe,
moim przyjaciołom, Richardowi.
Przyszło mi do głowy, że mógłbym wymyślić jakąś wiarygodną historyjkę
która postawiłaby mnie w lepszym świetle.
Rozważałem to przez dłuższą chwilę.
Jedyny obraz, który pozostał mi z tamtej wyprawy do Peru
to widok tej postaci.
Dopiero, kiedy podeszła bliżej rozpoznałem, kto to jest.
Wyglądał przerażająco.
Nie poznalibyście go.
Zapytałem: "Gdzie jest Joe?"
A on powiedział: "Joe nie żyje."
Opowiedziałem mu całą historię w drodze do obozu.
Opowiedziałem mu całą historię, wszystko co się stało.
Nie oceniał ani mnie, ani tego, co zrobiłem.
Przyjął to bardzo dobrze.
Opuściłem się jakieś 25m z mostka, gdzie wkręciłem śrubę.
Znajdowałem się teraz na dnie, na czymś, co wydawało się być dnem.
Wyjście było teraz jakieś 50m nade mną.
Spojrzałem w dół. Pode mną był dość solidny śnieg.
Pomyśłałem: "to dno szczeliny."
W odległości 15m było zbocze, prowadzące w górę.
Do otworu, przez który wpadał promień słońca.
Świecił. Wielki, błyszczący promień słońca.
To było wyjście, którego szukałem.
Myślałem: "mogę wspiąć się tym zboczem,|cholera, wejdę tam."
Zacząłem czołgać się na brzuchu przez tą płaską część.
I wtedy usłyszałem dźwięk pękającego pode mną podłoża.
Zorientowałem się, że to nie było żadne solidne dno
pod nim musiała być przepaść.
Byłem kompletnie przerażony.
To tak, jakbym stanął na skorupce jajka.
Gdyby to się pode mną załamało, nie wydostałbym się na zbocze
a to była moja droga na zewnątrz.
W porządku, teraz jestem na zboczu. Tu już jest bezpiecznie.
Zacząłem, wbijałem czekany, a potem podskakiwałem.
To było bardzo bolesne, bo nogi podskakiwały i opadały razem.
Starałem się znaleźć taką pozycję, żeby pierwsza opadała moja zdrowa noga.
Ale ciągle lądowałem na tej złamanej.
Czulem, jak przesuwa się złamana kość.
Za każdym razem prawie mdlałem.
Ból był rozdzierający.
Był piękny, słoneczny dzień.
Cały świat do mnie powrócił.
Leżałem na śniegu i śmiałem się.
To stało się obsesją.
Co za ulga, że w końcu się stamtąd wydostałem.
Spojrzałem na lodowiec i pomyślałem: "jeszcze nawet nie zacząłeś".
Trudny teren ciągnie się kilometrami.
Siedziałem tam, po najcięższej wspinaczce w moim życiu.
Kiedy wracasz z takiej wspinaczki
jesteś wykończony. Jesz, pijesz i śpisz.
Właśnie wyszedłem z czegoś takiego
miałem złamaną nogę, która strasznie bolała,
byłem bardzo odwodniony, nie miałem nic do jedzenia
i miałem jeszcze tyle do przejścia.
Nie ma mowy, żeby fizycznie to wytrzymać.
Wtedy pomyślałem, żeby wyznaczać sobie cele.
Zacząłem się rozglądać i wymyślać: "ok, dojdę do tej szczeliny w 20 minut."
"Zrobię to."
Jeśli udawało mi się dojść w 18 minut, wpadałem w radosną histerię.
Jeśli zajęło mi to 22 lub 24 min, mało nie płakałem.
Nie wiem, dlaczego, to robiłem, ale chyba wiedziałem,
że to co mnie czekało, było zbyt trudne, żeby sobie poradzić bez tego.
Trzymałem się śladów Simona, wijących się między szczelinami lodowca.
Pomyślałem, że jeśli nie znajdę jego ciała na dnie którejś ze szczelin, te ślady
poprowadzą mnie, przez pole minowe szczelin.
Otaczały mnie ogromne góry, potężne ściany.
Sprawiały, że czułem się mały i słaby.
I zastanawiałem się, czy czyhają tylko, żeby mnie dopaść.
Jakby ktoś drażnił się z mrówką, rzucając jej na drogę kłody.
W końcu na którąś wejdzie.
Widziałem, jak zacierają się ślady.
Moja linia życia przez lodowiec.
Byłem zrozpaczony.
Pełzłem w zupełnej ciemności.
Totalna głupota na lodowcu, ale byłem przerażony i starałem się dostrzec czyjeś ślady.
DZIEŃ SZÓSTY
Rano znów był piękny, słoneczny dzień.
Nie było żadnych śladów.
Zacząłem dość wcześnie.
Stałem na jednej nodze, rozglądając się wokół
i próbując zobaczyć drogę.
Potem znowu siadałem i sunąłem dalej.
Była tam jedna przerażająca szczelina, zaraz po prawej stronie, zdumiewająca.
Nagle dotarłem do punktu, z którego widziałem już opadający lód i skały.
Pewnie to ja pierwszy poruszyłem kwestię opuszczenia bazy.
Trochę dlatego, że martwiłem się o Simona. Wydawało mi się,
że najlepiej będzie, jeśli oddalimy się od miejsca, gdzie to wszystko się stało.
Nie chciałem tak od razu odchodzić.
Czułem, że potrzebuję czasu, żeby pozbierać myśli i nabrać sił.
Długo się myłem.
Dobrze było umyć włosy, twarz, ogolić się.
Wypłukać resztki góry z mojego ciała.
Rozpaczliwie chciało mi się pić. Nieważne, ile śniegu zjesz, nie dasz rady się nawodnić.
Zobaczyłem skały i wiedziałem, jak daleko jest do obozu.
Wtedy po raz pierwszy pozwoliłem sobie pomyśleć, że mogę tam dojść.
Wyrzuciłem cały sprzęt.
Wiedziałem, że już nie dam rady się czołgać.
Jedynym sposobem na pokonanie plątaniny skał było skakanie na jednej nodze.
Spodziewałem się wielu upadków.
Upadałem z każdym podskokiem, za każdym razem czując,
jakbym na nowo łamał sobie nogę.
Obejrzałem się za siebie, skąd przyszedłem. Przejście 22m zajęło mi wieki.
Lubię, żeby wszystko szło po mojej myśli.
A wtedy nic się takie nie wydawało.
Patrzyłem na skałę i myślałem: "Ok, dojdę tam w 20 minut."
Kiedy już postanowiłem, że pokonam odległość w 20 minut, robiłem to za wszelką cenę.
To pomagało, bo kiedy byłem w połowie drogi, zwykle tak mnie bolało,
że nie zniósłbym kolejnego upadku, ale patrzyłem na zegarek i myślałem:
"cholera, jak chcesz tam dojść?"
I kiedy tak leżałem, myślałem: "zostało ci tylko 10 minut, tylko 10 minut."
To tak, jakby jedna zimna, pragmatyczna część mnie mówiła:
"musisz zrobić, to, to i to, żeby tam dojść."
"Ruszaj się, ruszaj!"
"Wstawaj i od nowa."
To był uparty, wyraźny głos,
który mi rozkazywał.
Bardzo nieczuła część.
Żadnego użalania się.
Żadnego przyzwolenia na zmęczenie, czy ból.
To było bardzo, bardzo dziwne.
Ta część mnie ciągle mówiła: "ruszaj się, przestań odpoczywać, ruszaj się!"
Druga część mnie obserwowała otoczenie i wchłaniała rzeczy.
Z upływem dni, a potem godzin, to wszystko stawało się coraz dziwniejsze.
Bardzo, bardzo chciało mi się pić.
A wszystkie te skały i moreny znajdują się na lodowcu.
I słychać płynącą wodę. Przez cały czas.
Wydawało mi się, że słyszę wodę, zaczynałem kopać...
ale nie mogłem jej znaleźć i to doprowadzało mnie do szaleństwa.
Martwiłem się o Simona.
Wciąż bolały go odmrożone palce.
Czułem, że nie powinniśmy długo tam siedzieć.
Mieliśmy wyruszyć rano.
W końcu upadłem między skałami, nie spałem dobrze.
Noga bardzo mnie bolała. To była agonia.
Pierwsza pogodna noc. Nie sypał na mnie śnieg, nie padał deszcz,
było widać gwiazdy.
Leżałem tam, bez końca wpatrując się w gwiazdy.
Miałem dziwne uczucie, że leże tam wieki, całe życie
stając się częścią skał i miejsca, w którym miałem zostać na zawsze.
DZIEŃ SIÓDMY
Wzeszło słońce i zaczęło mnie ogrzewać.
Pomyślałem, jak miło byłoby tam zostać, nie ruszać się, nie czuć bólu.
Byłem tak blisko, żeby to zrobić...
Szczerze wierzyłem, że nie uda mi się tego przejść.
Wierzyłem również, że umrę.
I spokojnie przyjąłem to do wiadomości.
To trochę bez sensu dalej się czołgać, jeżeli nie wierzysz, że ci się uda.
To chyba przez uczucie samotności, poczucie opuszczenia.
Towarzyszyło mi cały czas.
Nie czołgałem się, bo myślałem, że przeżyję
chciałem być z kimś, kiedy będę umierał.
To było symboliczne pożegnanie z nim,
w mojej świadomości.
Wypiłem wtedy litry wody.
Jakby wlanie paliwa, czułem jak natychmiast odzyskuję siły.
Sikałem w spodnie. Pamiętam mile uczucie rozchodzącego się ciepła.
To było powolne wykańczanie się.
Nie fizycznie, to było naturalne.
Ale gubienie samego siebie.
Nie zostaje nic.
Nic cię już nie obchodzi.
Tracisz godność.
Nie ma znaczenia, czy jesteś dzielny, czy tchórzysz.
Nie masz nic. Dziwne.
Wciąż poddawałem się testowi 20 minut.
Wtedy zobaczyłem ślady.
Byłem przekonany, że to Simon i Richard.
Że są gdzieś z tyłu i idą za mną
czołgałem się dalej
przekonany całkowicie, że są za mną.
Myślałem: "głupku, przecież by ci pomogli"
"idą z tyłu, bo nie chcą wprawiać mnie w zakłopotanie,
bo zsikałem się i płakałem."
Nie wiem jak długo to trwało, może ok. godziny.
Dotarło do mnie, że to bzdury.
Kiedy zrozumiałem, że ich tam nie ma, byłem zdruzgotany.
Około czwartej dotarłem do jeziora.
Wiedziałem, że na jego drugim końcu jest pagórek.
Ze szczytu tego pagórka mogłem spojrzeć w dolinę, w której był obóz.
Mógłbym zobaczyć namiot.
Pomyślałem wtedy: "przejdę to.
Dam radę to przejść."
Ale następną myślą było: "Czy ktoś tam będzie?"
"To już cztery dni, jak nie widziałem Simona."
A potem: "dlaczego do diabła, mieliby tam być?"
Wiedziałem, że ściemnia się o szóstej i że muszę tam dojść.
Starałem się zrobić to najszybciej jak potrafiłem.
Przez resztę popołudnia dręczyło mnie uczucie, że nie dam rady.
Nie zwracałem uwagi na pogodę.
Wyruszyłem o czwartej.
O szóstej, kiedy dotarłem na morenę, pogoda się zmieniła.
Kiedy spojrzałem w dolinę, była cała w chmurach.
Długo siedziałem płacząc, nie wiedząc, co robić.
Myślałem o tym, żeby wślizgnąć się do śpiwora,
ale śmierć w śpiworze z jakiegoś powodu wydawała się żałosna.
Nie wiem dokładnie, co działo się przez resztę nocy.
Patrzyłem na zegarek i nagle wszystko zaczęło się rozpadać.
Odpłynąłem, nie wiem co robiłem.
Nie pamiętam, żebym myślał o kimś lub czymś szczególnym.
O kimś, kogo wtedy kochałem.
Był taki moment, że przyczepiła się do mnie piosenka
zespołu BoneyM.
A ja nawet nie lubię ich muzyki.
Ciągle, ciągle, godzinami.
Ze wszystkich sił starałem się jej pozbyć
Pomyślałem: "kurwa, umrę przy BoneyM."
Pamiętam, że czasami nie tyle budziłem się,
bo nie spałem przez cały czas,
co uświadamiałem sobie, że tam siedzę,
nie wiedziałem, gdzie jestem.
było ciemno, padał śnieg i wydawało mi się, że znowu jestem na lodowcu
a potem, że przed barem i znów mnie pobili.
potem znowu odpływałem.
Pamiętam, że coś poczułem.
Silny zapach, podziałał jak sole trzeźwiące.
Przedarł się przez majaki.
Nie mogłem go zidentyfikować, nie wiedziałem co to jest.
Na początku myślałem, że to ja.
Bardzo powoli dotarło do mnie, że przeczołgałem się przez obozową latrynę.
Zdałem sobie sprawę, że jestem blisko namiotu.
I kiedy krzyczałem pomyślałem: "już, to tutaj."
Tutaj to się kończy.
Dalej już nie dam rady iść.
Popełniłem błąd zachowując nadzieję, że wciąż tam będą.
I kiedy tak krzyczałem, a ich nie było, wiedziałem, że jestem martwy...
W tej chwili, kiedy nikt nie odpowiadał...
...było coś... coś straciłem.
Straciłem siebie
Obudziłem się nie wiedzieć czemu.
Świadomy dziwnej atmosfery. Na zewnątrz wył wiatr.
Coś usłyszałem.
Zaczęło do mnie docierać, że jedyne, co mogłoby to być
to Joe, nawołujący gdzieś na zewnątrz.
Ale to było niemożliwe, bo Joe był martwy,
zginął 3 czy 4 dni wcześniej.
A potem usłyszałem to znowu, dużo wyraźniej.
Rzeczywiście brzmiało jak czyjś krzyk.
Wpadłem w panikę. To nie mógł być Joe,
bo Joe zginął.
Ale jeśli tam jest, to nie może to być człowiek,
bo człowiek nie przeżyłby czegoś takiego.
Leżałem nie wiedząc, co robić.
Wtedy obudził się Simon.
Simon! Wyraźnie słyszałem moje imię.
Wiedziałem, że to Joe
Rozglądałem się wokół i zobaczyłem ten migocący kształt.
Simon zaczął działać.
W końcu usłyszałem głosy.
Joe!
To ty?
Trzymałem się z tyłu, bo miałem wrażenie, że to nie jest istota ludzka.
Poszliśmy w stronę, z której dobiegały głosy
i jakieś 60-80 m za obozem znaleźliśmy Joe.
Nie mogłem w to uwierzyć, dopóki go nie zobaczyłem.
Ale nawet wtedy trudno było w to uwierzyć,
ze względu na stan, w jakim się znajdował.
Koszmarny stan.
Wyglądał jak zmora.
niemal musiałem się uszczypnąć, żeby uwierzyć,
że to się naprawdę dzieje.
Simon... bardzo przeklinał.
"Richard! Podnieś go!"
"Podnieś go, sukinsynu"
Simon trzymał mnie za ramiona.
Obejmował mnie.
Pamiętam
to uczucie, że ktoś mnie objemuje.
Podziękował mi,
że próbowałem ściągnąć go z góry.
Za wszystko, co zrobiłem
do momentu przecięcia liny.
Powiedział: "zrobiłbym to samo."
To były pierwsze słowa, które wyszeptał.
Zanim cokolwiek zrobiliśmy, zanim zasunęliśmy namiot
zapytał, gdzie są jego spodnie.
Musieliśmy mu wytłumaczyć, że je spaliliśmy.
Wściekł się.
To w jakiś sposób wróciło go do życia.
to był ten sam, stary Joe.
Podczas wyprawy Joe stracił 1/3 wagi.
Dwa lata i sześć operacji później znów zaczął się wspinać.
Robi to do dziś.
Simon wrócił do Anglii by stawić czoła ostrej krytyce środowiska wspinaczy |za odcięcie partnera
Joe zawsze zagorzale go bronił.
Nikomu nie udało się powtórzyć ich wyczynu.
Odwiedź www.NAPiSY.info