Dựa theo một câu chuyện có thật và do người bộ tộc Yakel diễn xuất.
Từ xa xưa
các tộc trưởng đã sắp xếp các cuộc hôn nhân
theo phong tục Các phân đạo Kastom
nhưng hai người yêu nhau chọn đi một con đường riêng....
TANNA
Phụ đề Việt - Quỳnh Chi
Selin.
Bạn chị đã quay lại bản rồi.
Em có thể nấu khoai sọ không? Chị muốn đi bây giờ.
Selin, quay lại đi.
- Chỗ cấm đâu? - Không phải đây.
Giữ chặt nhé.
- Chỗ cấm đâu? - Đây.
Bắt lấy nó.
Bắt lấy Selin.
Chúng tớ sẽ trốn. Cậu tìm chúng tớ.
Em nhớ anh. Anh đi lâu quá.
Bây giờ em đã lớn.
Một con bướm đẹp.
Anh bắt nhiều bướm như thế à?
Selin, đi đi!
- Làm thế nào chị tìm thấy em? - Chị biết tất cả các chỗ em trốn.
Em đã nhìn thấy gì?
Em nhìn thấy chị chơi với cháu của tộc trưởng.
Đừng nói gì với bố mẹ nhé. Bố mẹ sẽ tức giận.
Chị muốn em nói dối cho chị à?
Đừng có theo chị đi khắp nơi.
Khi cháu mặc chiếc váy này, Wawa.
bọn con trai sẽ hau háu muốn bắt được cháu.
Hãy giữ chặt nó và chạy thật nhanh!
Wawa, con trông sẽ đẹp như bà con như khi bà còn trẻ.
Nhưng rõ ràng là bà đã chạy không nhanh.
Mẹ, con chán làm thế này rồi. Con muốn chơi với các bạn con.
Bà và mẹ làm cái váy này cho lễ trưởng thành của con.
Con không còn là trẻ con nữa.
Con có hiểu không?
Selin, đi giúp mẹ và chị con đi.
Đàn ông sẽ làm việc ở đây.
Đi đi.
Cha bảo con giúp mẹ con mà.
Cha ạ, Selin không nghe lời chúng ta.
Cha giúp được không ạ?
Đúng, đến lúc rồi.
Nhanh lên, lấy khố cho em!
Bắt lấy nó, nó lấy khố của em rồi.
Selin.
Selin, quay lại đi.
Selin đang chạy đến chỗ cấm.
Selin, quay lại đi.
Selin, chạy đến vùng đất cấm làm gì?
Người Imedin đã giết người bộ tộc ta tại đây.
Đừng bao giờ quay lại đây.
Các chiến binh của họ ở khắp nơi.
Có phải của con đâu mà lấy.
Con xin lỗi.
Đi đi. Cha không biết sao con lại hư thế.
Ông con sẽ đưa con đến Yahul để dạy con biết kính trọng.
Khi chúng ta từ thác nước quay về, chúng ta sẽ cho nam giới biết bây giờ con đã là phụ nữ.
Bôi dầu dừa vào cái mông và cái bụng đã làm việc quá nhiều của bà.
Wawa...
Sắp tới, các tộc trưởng sẽ sắp xếp hôn nhân của con với một bộ tộc khác.
Con sẽ ngồi với mẹ để học cách làm một người vợ tốt
và một người mẹ tốt.
Bây giờ con là phụ nữ rồi.
Hãy vẽ thêm vào đôi má đẹp của nó.
Mọi người sẽ đưa con ra.
Cảm ơn.
Wawa,
con đã biến mất sau buổi lễ. Con đã đi đâu?
Con chơi với các bạn con, bà ạ.
Chào buổi sáng, ườn xác.
Sẵn sàng cho chuyến đi xa chứ?
Này, con đi đâu đấy?
Ông sẽ đưa con đến Yahul, Mẹ Tinh thần của chúng ta.
Có xa không ạ?
Đến lúc con phải học
ý nghĩa của sự kính trọng.
Nếu con muốn đi đâu, hãy hỏi bố mẹ con trước.
Con phải bắt đầu trách nhiệm hơn.
Con đâu rồi?
Những con ve sầu.
Cảm ơn, nhưng con có nghe ông không đấy?
Ở đây có thể nguy hiểm nên con đừng có lang thang nữa.
Nếu cha mẹ con
bảo con làm gì, con phải vâng lời họ.
Con không bao giờ được từ chối...
Đừng bao giờ đụng vào những cái nấm này. Chúng là nấm độc.
Độc.
Nhưng trông chúng giống như nấm mẹ vẫn nấu.
Ông biết, nhưng không bao giờ ăn những cái nấm mọc trên cây.....
Thầy cúng của người Yakel đang đi đến Yahul.
Ông ta là người đã làm cho chúng ta mất mùa.
Có nhìn thấy cái vịnh kia không?
Chính là chỗ Thuyền trưởng Cook đã cập vào.
Khắp cả đảo người ta đã bỏ những tục lệ cũ.
Họ trở nên lạc lối.
Các bộ tộc của chúng ta là những bộ tộc cuối cùng còn giữ phong tục Kastom.
Chúng ta phải giữ vững phong tục đó để tồn tại.
Yahul đã ở đây lâu hơn bất cứ ai trong số chúng ta.
Người là nguồn sống, tình yêu và phong tục Kastom.
Khi con nhìn vào trái tim của Người con sẽ hiểu.
Đừng sợ Người.
Chúng ta hãy đến gần hơn.
Con cảm nhận được Người.
Hơi nóng của Người.
Con nghe thấy Người.
- Người đang nói với con. - Đúng rồi.
Con đã được trao một món quà đặc biệt.
Ông ơi!
Chạy đi!
Chúng đã tấn công ông.
Cha ơi, chúng đã tấn công ông.
Chúng đã tấn công ông.
Chuyện gì đã xảy ra?
Con nghĩ chúng đã giết ông.
- Ai giết? - Người Imedin.
Cha tôi đã bị tấn công.
Vẫn là người Imedin.
Ta hãy đi bắt bọn nó.
Ông ấy vẫn ở Yahul. Selin đã chạy suốt đêm.
Quay lại đã, chúng ta cần biết rõ thêm.
Nói cho ông biết cháu nhìn thấy gì.
Cháu nhìn thấy người Imedin đập đầu ông bằng chày.
Chúng cũng giết bố mẹ tôi.
Chúng ta phải giữ bình tĩnh.
Chúng ta sẽ mất hết người của mình.
Bình tĩnh, bình tĩnh.
Selin, hãy chỉ cho mọi người chỗ ông con ở đâu.
Chúng ta sẽ đưa Thầy cúng của chúng ta về.
Lingai, đi cùng với Kawerin, Jonny,
Waha,
và Dain.
Hãy đưa ông ấy về nhà.
Lingai.
Hãy để ý đến cháu tôi. Đừng để nó làm gì ngu ngốc.
Ông ấy thở yếu.
Ông ơi, con đã đưa cha con và các chiến binh tới.
Nếu chúng ta đi gấp, chúng ta có thể cứu được ông ấy.
Bọn Imedin không thể thoát bị trừng phạt vì việc này.
Ông ấy đang yếu dần. Chúng ta cần chuyển ông ấy đi bây giờ.
Dain và Selin...
chạy trước đi và nói với thầy thuốc. Tôi lo về hơi thở của ông.
Nhanh lên. Chạy đi!
Chúng ta sắp tới rồi.
Ông ấy lại bắt đầu chảy máu.
Cha hãy dồn sức và uống thuốc này.
Uống đi ông.
Đỡ ông ấy dậy.
Thật không hay. Không có thầy cúng thì chúng ta không được bảo vệ.
Thuốc của tôi không đủ mạnh.
Tôi không nghĩ là ông ấy qua được đêm nay.
Cha.
Cha hãy cảm nhận tất cả người của bộ tộc mình ở đây.
Hãy nói gì đó với họ.
Sự thông thái đến từ nỗi thống khổ.
Giết chóc chỉ mang lại buồn đau.
Một bên chiến đấu vì quyền lực,
bên kia trả thù.
Những người con bị chia rẽ của Tanna,
hãy đến với nhau trong hòa bình.
Mẹ Tinh thần đã cho cả hai phía chúng ta biết cùng một bài hát.
Đây là thời điểm của hòa bình.
Bài hát nói về hòa bình,
nhưng kẻ thù của chúng ta vẫn tấn công chúng ta.
Chỉ công bằng khi chúng ta giết một trong số bọn chúng.
Hãy nghe bài hát.
Bài hát nói với chúng ta tha thứ là cách duy nhất
để đưa "Các phân đạo Kastom" lại cùng nhau.
Anh có muốn bộ tộc sống sót không?
Bài hát hòa bình này sẽ đưa thầy cúng của chúng ta trở lại.
Tôi muốn các anh nghe lại lời bài hát.
Sự thông thái đến từ nỗi thống khổ.
Giết chóc chỉ mang lại buồn đau.
Một bên chiến đấu vì quyền lực,
bên kia trả thù.
Những người con bị chia rẽ của Tanna,
hãy đến với nhau trong hòa bình.
Hãy quay lại thuở ban đầu của chúng ta.
Hãy lắng nghe sự thông thái của tổ tiên chúng ta
và lại sống hòa hợp một lần nữa.
Hãy hát theo tôi.
Cành này.
Chúng ta sẽ mang các cành kava này về vườn,
nơi bố mẹ con bị giết,
và trồng chúng ở đó.
Rồi chúng ta sẽ lấy rễ mang đến cho Tộc trưởng Hòa giải.
Đừng làm đứt rễ.
Con phải đào kava một cách cẩn trọng.
Khi uống nước kava,
hãy đào sâu hiểu biết.
Nó thiêng liêng với tất cả Các phân đạo Kastom
và sẽ dẫn dắt chúng ta trên con đường đến hòa bình.
Đến lúc bắt đầu cuộc sống mới ở đây.
Vườn của cha mẹ con bây giờ là vườn của con.
Ta hãy phát quang nó và trồng các cành kava.
Cái thuổng đào của cha con.
Ông yêu cha con cũng như con yêu cha con.
Bây giờ chúng ta chỉ có nhau.
Chúng ta có nhau.
Con muốn trả thù.
Nếu con muốn trở thành một tộc trưởng tốt trong tương lai,
con phải vượt lên trên sự trả thù.
Dain, sao thế?
Bọn Imedin đã rạch họng cha anh.
Ông anh bảo anh quên điều đó đi.
Anh không thể không nghĩ đến những gì anh đã nhìn thấy.
Chúng đâm cái lao vào mẹ anh.
Khi anh thấy mẹ trong vườn, mẹ anh vẫn còn sống.
Anh vực mẹ dậy và ôm mẹ.
Mẹ nhìn anh và cố nói điều gì đó,
nhưng cái lao đâm qua ngực mẹ.
Anh sẽ không bao giờ tha thứ bọn chúng.
Anh muốn trả thù.
Dain, nếu cha mẹ em cũng bị như vậy thì em cũng không chịu nổi.
Nhưng chúng ta không thể tiếp tục làm những điều kinh khủng đối với nhau.
Chúng ta cần sống không sợ hãi.
Anh muốn con cái chúng ta sống trong mối đe dọa đó à?
Con cái chúng ta?
Có thể ngày nào đó chúng ta sẽ có con.
Làm sao việc đó sẽ xảy ra được?
Tộc trưởng Hòa giải đã lệnh cho Các phân đạo Kastom tập hợp.
Ông ấy muốn chúng ta Chôn chày cùng với người Imedin hôm nay.
Người Imedin đến đây.
Các phân đạo Kastom , hãy nghe cẩn thận.
Ông, Charlie, phải dừng giết chóc.
Ông, Mikum, cũng phải dừng.
Quá nhiều máu đã đổ.
Tôi ra lệnh cho các ông chia nhau đất đai mà các ông đang tranh chấp.
Mikum,
Charlie.
Bây giờ hãy trao đổi lợn và cây kava,
để mở con đường hòa bình.
Người Imedin đeo răng nanh kia đã đập ông bằng chày.
Mikum,
Mikum, Mẹ Tinh thần bảo tôi là hận thù giữa hai bên phải chấm dứt.
Tôi muốn người của ông và người của tôi đoàn kết trong hòa bình.
Tôi đã nghe thấy ông nói, Charlie.
Tôi tôn trọng quyền của các Tộc trưởng tập hợp ở đây.
Trông ông ta như chui ra từ cái cây rỗng.
Nhìn ông ta kìa. Ông ta đen đến nỗi không nhìn thấy mắt ông ta đâu.
Mẹ, trật tự để chúng ta còn nghe thấy các Tộc trưởng nói.
Nhìn ông ta kìa. Ông ta nghĩ mình quá hung tợn.
Chúng tôi muốn Chôn chày với các ông,
và tôn trọng tất cả các thỏa thuận của chúng ta hôm nay.
Chúng ta đang tiến đến một thỏa thuận, Charlie.
Chúng ta sẽ chứng tỏ hòa bình một cách thích hợp sau khi phụ nữ rời đi.
Mikum, đến lúc hai bộ tộc chúng ta lại trao đổi cô dâu.
Con gái lớn của Lingai,
Wawa, vừa trở thành phụ nữ. Hãy nhận cô ấy là cô dâu.
Quay lại, Dain.
Tôi chấp nhận cô dâu mà ông gả.
Chồng cô ấy sẽ là con trai tôi Kapan Cook.
Hai ngày nữa đưa cô ấy đến và chúng tôi sẽ giao cho bên ông một cô dâu từ bộ tộc tôi.
Mẹ bảo con tìm Wawa về giúp chúng ta nhặt vỏ sò để làm dây chuyền cô dâu.
Con không biết chị ấy ở đâu.
Có phải Wawa đi chơi với Dain không?
Bà có cảm tưởng có thể vậy.
Yowayin, con phải để ý đến con gái con.
Ngày mai nó sẽ đến bộ tộc Imedin.
Chị ấy không muốn đến bộ tộc Imedin.
Wawa, con đã đi đâu?
Con làm gì ở đây?
Dain. Dain. Dain.
Một mình con với cậu ấy à?
Con không đến bộ tộc Imedin đâu.
Không được như vậy. Con sẽ đi với mọi người.
Con không đi!
Wawa nghe này, con sẽ lấy chồng.
Con muốn chọn người con lấy.
Vấn đề không phải của riêng con, mà của tất cả chúng ta.
Con có hiểu không?
Yowayin, mẹ đã cảnh báo con việc này sẽ xảy ra. Tại sao con đã không nuôi dạy nó cẩn thận.
Bây giờ mẹ cần con giúp.
Con đang nói từ trái tim.
Ở đâu ra những ý tưởng đó?
Nếu con theo trái tim con, người Imedin sẽ trả thù.
Như thế sẽ có hại cho tất cả chúng ta.
Wawa, mọi người hiểu con.
Tất cả đều đã trải qua những gì con đang cảm thấy.
Đám cưới của bà được sắp xếp, như tất cả mọi người.
Bà tôn trọng cha mẹ mình và bà đã ở đây từ lâu.
Chưa bao giờ bà luyến tiếc.
Nếu con không vâng lời, đời con sẽ khổ.
Đã thu xếp thế rồi.
Ôi cháu gái Wawa của bà, ngày mai con đến bộ lạc Imedin.
Con phải nói con đồng ý với bà của con.
Nào, nói to lên nào.
Nói với tất cả mọi người là con đồng ý.
Nhìn bà nào. Nhìn bà nào, Wawa.
Đồng ý chứ?
Con không thể đến bộ lạc Imedin.
Sao?
Con đã ngủ với Dain, và bây giờ họ sẽ không nhận con nữa.
Ngồi xuống. Tao không thể tin sự ngu xuẩn của mày.
Dain! Mày đã nghĩ gì?
Mày nghĩ mày là ai?
Ai cho mày quyền đó?
Ông đã hứa trao Wawa cho người Imedin,
và con đã cố ý phá thỏa thuận đó.
Rất tốt.
Con là người sau này sẽ thay vị trí của ông.
Nhưng con đã làm ô danh tất cả mọi người. Con phải ra đi.
Hãy đi đến Yahul. Con không được chào đón ở đây nữa.
Bây giờ đi đi!
Chúng ta không được nói cho người Imedin việc đã xảy ra.
Ông biết con không chấp nhận quyết định của Tộc trưởng.
Nhưng ông muốn nói cho con biết việc con làm quan trọng thế nào.
Hôn nhân được sắp xếp là cốt lõi của phong tục Kastom.
Không có các quan hệ thông gia đó, chúng ta đã không thể tồn tại.
Đây, ông muốn cho con xem cái này.
Con biết Nữ hoàng Elizabeth và Hoàng thân Philip.
Hôn nhân của họ cũng được thu xếp.
Họ có yêu nhau không?
Họ tôn trọng quyết định của cha mẹ họ.
Đó là sự thật. Nhìn này...
Tình yêu của họ đã cho họ những người con.
Tên cậu ấy là Charlie.
Nhưng, sao ông biết họ thật sự yêu nhau?
Đây.
Có nhớ khi ông đến nhà họ và gặp Philip không?
Chính mắt ông đã nhìn thấy
ông ấy yêu bà ấy.
Wawa.
Wawa đâu?
Nó đi rồi.
Anh đã tìm trong các khu vườn chưa?
Chúng tôi đã tìm khắp nơi. Nó biến mất.
Chúng ta phải nói cho Mikum.
Chúng ta sẽ có một gia đình lớn.
Chúng ta sẽ có bao nhiêu con?
Khoảng 50.
Có thể hơn.
Vườn có đủ rộng cho tất cả chúng nó không?
Có, chúng ta sẽ có một khu vườn rất rộng.
Rất nhiều lợn?
Nhiều em không đếm được đâu.
Nhiều hơn 100 hoặc 200.
Anh sẽ luôn chăm sóc em.
Xin chào.
Chào đón cô cậu.
Nhưng tôi muốn biết tại sao cô cậu ở đây.
Chúng tôi yêu nhau, nhưng tộc trưởng của chúng tôi không cho phép chúng tôi bên nhau.
Chúng tôi muốn hỏi chúng tôi có thể ở đây không.
Xin lỗi, tôi là Tộc trưởng bản này. Tôi thật sự xin lỗi.
Tôi muốn giúp, nhưng...
tôi phải được phép của Tộc trưởng phía cô cậu để tránh mọi rắc rối.
Vậy chúng tôi sẽ đi.
Đợi đã, cô cậu đã nấu nhiều thức ăn.
Hãy ăn trước khi cô cậu đi.
Nghe này...
Có thể có cách khác.
Có một làng Cơ đốc giáo trong vịnh. Hôm nay họ có buổi lễ.
Họ chào đón những người mới,
và họ không quá khắt khe về luật Kastom .
Hãy dùng cái ca nô cũ của tôi.
Trên rễ thiêng của cây kava, chúng tôi đã hứa hôm nay đưa cô dâu đến.
Tôi xấu hổ nói rằng cô ấy đã chạy trốn.
Tôi hứa là chúng tôi sẽ tìm thấy cô ấy và đưa cô ấy đến cho các ông.
Ông đã hứa trao cô ấy. Lẽ ra ông phải canh chừng cô ấy.
Vẫn có thể đưa cô ấy đi khi vẫn còn cơ hội thực hiện được.
Ngồi xuống. Ngồi xuống.
Hãy bình tĩnh. Hãy bình tĩnh.
Quên hòa bình đi.Tao sẽ giết mày.
Chúng mày luôn giết người của chúng tao.
Đến nay bao nhiêu năm rồi?
Chúng ta đã giải quyết việc này.
Charlie, ông đã nói rồi. Giờ đến lượt tôi.
Chúng tôi sẽ giết Dain và tìm Wawa.
Đi đi.
Tất cả các người đi đi.
Tất cả tập hợp lại đây.
Chúng ta không thể cho phép vòng giết chóc này lặp lại.
Chúng ta phải tìm thấy Dain và Wawa trước khi họ tìm thấy.
Lingai và tôi biết rõ phía đông của đảo hơn bất cứ ai.
Đem Wawa về và báo cho Dain. Chúng tôi sẽ bảo vệ bản.
Này.
Cha và ông cháu đâu?
Họ đi tìm chị cháu và Dain.
Cháu biết có thể tìm họ ở đâu. Cháu có thể giúp.
Không, người Imedin đang tức giận và muốn nhìn thấy máu.
Nếu chúng thấy cháu, chúng sẽ hại cháu.
Cháu đứng đó làm gì? Về nhà với mẹ cháu đi.
Đi đi!
Chúng ta có thể sống trong rừng.
Cuộc sống đó khó khăn lắm.
Sống với người Cơ đốc giáo có thể dễ dàng hơn.
Họ đã nhìn thấy chúng ta.
Đừng sợ.
Họ là người của chúng ta.
Tội lỗi đã dẫn dắt cô cậu sống trong hoang dã.
Chúng tôi sẽ cho cô cậu mặc quần áo.
Lãnh tụ của chúng tôi sẽ khai sáng cho cô cậu.
Tôi đã mơ là cô cậu sẽ đến.
Hãy đến sống và cầu nguyện với chúng tôi.
Chúng tôi sẽ nói với gia đình cô cậu
đến và làm chứng việc kết hôn của cô cậu trước Chúa.
Nói với gia đình chúng tôi là một vấn đề.
Họ không bao giờ cho phép chúng tôi bên nhau. Có cách khác không?
Chúa của chúng tôi luôn nghe những lời cầu nguyện của chúng tôi.
Tôi hứa cô cậu sẽ an toàn.
Chúng tôi xin cảm ơn về sự rộng lượng của ông,
nhưng tôi muốn nói với Wawa về việc này.
Cô cậu cần đến với chúng tôi để Chúa thực hiện công việc của Người.
Những người này làm anh sợ.
Em cũng vậy. Mình sống thử trong rừng đi.
Này! Đừng trộm chuối của tôi.
Em nhớ Selin.
Em tự hỏi bây giờ nó đang làm gì.
Tại sao em lại nghĩ về Selin?
Nó là em gái em. Em nhớ nó.
Anh có nhớ ông anh không?
Ông đã đuổi anh đi.
Phần đó của đời anh đã hết rồi.
Bây giờ anh có em.
Này! Đừng ăn hết.
Phần em một ít.
Mật ong này ngon nhất.
Quá ngon.
Cuộc sống quanh núi lửa thật êm đềm phải không?
Quá êm đềm.
Các chiến binh Imedin.
Em biết một chỗ trốn ở phía bên kia núi lửa.
Bọn Imedin đang ở phía bên kia núi lửa.
Selin. Con làm gì ở đây?
Bọn Imedin đang ở phía bên kia núi lửa.
Con nhìn thấy Wawa và Dain đi về đường đó.
Hãy chỉ cho bố và ông.
Wawa, có người đang đến.
Cầm lấy cái này.
Ở đây nhé.
Wawa đâu? Con gái tao đâu?
Cô ấy an toàn với tôi.
Cha, dừng lại!
Đừng đánh nhau nữa.
Dain, bọn Imedin muốn giết cậu.
Tôi biết điều đó. Hãy trở về và nói với họ chúng tôi đã chết.
Chúng tôi sẽ sống với nhau trong rừng.
Hai người không thể trốn bọn Imedin mãi được.
Chúng sẽ tìm ra. Chúng sẽ giết con gái tôi nếu nó ở cùng với cậu.
Con sẽ không rời xa Dain.
Wawa, nếu con không đến bộ tộc Imedin,
sẽ có chiến tranh.
Không ai sẽ an toàn.
Bọn Imedin ở ngoài kia,
và trời sắp tối.
Chúng tôi sẽ ngủ ở đây, và ngày mai sẽ đưa Wawa đi
đến bộ tộc Imedin.
Cha em nói đúng.
Em phải đi với họ.
Dain, chúng tôi có thể xin ông cậu nhận cậu trở về.
Không. Bọn Imedin sẽ không để tôi sống, dù tôi ở đâu.
Để sống, em phải đi với họ.
Em sẽ không rời xa anh.
Chúng đã ăn nấm độc.
Chúng tôi đã tìm thấy Dain và Wawa.
Chúng đã chết.
Chúng tôi đưa chúng về nhà.
Các phân đạo Kastom danh giá, tôi mời các vị đến đây để nói với các vị.
Tôi nhận được một bài hát từ Mẹ Tinh thần.
Bài hát làm tôi xúc động sâu sắc.
Từ thuở xa xưa
các tộc trưởng đã sắp xếp các cuộc hôn nhân
theo phong tục của Các phân đạo Kastom
nhưng hai người yêu nhau chọn đi một con đường khác.
Bây giờ hãy nghe những lời của họ:
Mọi người đã thấy tình yêu mạnh mẽ của chúng tôi.
chúng tôi đã chứng tỏ cho mọi người thấy tình cảm của chúng tôi.
Mọi người phủ nhận việc chúng tôi sống bên nhau.
Chúng tôi không có lựa chọn nào ngoài việc nói vĩnh biệt mãi mãi.
Trái tim tôi nặng trĩu.
Những hạt giống quí báu của chúng tôi đã bị triệt.
Chúng ta đã luôn tranh đấu để giữ phong tục Kastom được mạnh mẽ.
Quyền lực thuộc địa- Chúng ta đã chống lại.
Người Cơ đốc giáo- chúng ta đã chống lại.
Cám dỗ tiền bạc - chúng ta cũng chống lại.
Chúng ta là những người cuối cùng it ỏi giữ phong tục Kastom.
Những người trẻ tuổi ở đây sẽ là tương lai của chúng ta.
Chúng ta phải lắng nghe họ để giữ phong tục Kastom vững mạnh.
Chúng ta phải tìm cách làm cho hôn nhân vì tình yêu trở thành một phần của Kastom.
Không để xảy ra thêm những cái chết nữa.
Phong tục Kastom của chúng ta cháy như ngọn lửa kia.
Với mỗi cái chết, ngọn lửa đó sẽ yếu đi.
Tôi đồng ý với Charlie về hôn nhân vì tình yêu.
Chúng ta phải đón nhận mọi ý tưởng giữ cho phong tục Kastom cháy mạnh.
Chúng ta hãy thêm khúc củi mới này vào và đoàn kết trong hòa bình.
Từ vụ tự tử năm 1987, các bộ tộc của Tanna đã chấp nhận hôn nhân vì tình yêu là một phần của phong tục Kastom.