"Her ne ışık saçıyorsa, yanmaya katlanmalıdır."
Hayatın amacı nedir??
Kendinize bir ruh oluşturmaktır.
Benim için sinema, endüstriden çok...
sanattır.
Ve insan ruhunun arayışıdır..
resim gibi, şiir gibi. edebiyat gibi,
Sinema benim için budur.
O dönemde, LSD alan insanlara...
LSD halüsinasyonlarını maddeyi almadan tecrübe etmelerini sağlayacak...
bir film yapmak istedim.
LSD alınmasını istemiyordum, uyuşturucunun etkilerini oluşturmak istiyordum.
Bu film, halkın bakış açısını değiştirecekti.
Dune üzerindeki tutkum muazzamdı.
Bu yüzden, isteğim bir peygamber yaratmaktı.
Bir peygamber yaratmak istiyorum ...
dünyaki bütün genç beyinleri değiştirmek için.
Benim için, Dune bir tanrının gelişiydi.
Sanatsal, sinematografik bir tanrı.
Benim için bu, bir film yapmak değildi.
Daha derin bir şeydi.
Ben kutsal bir şey yapmak istedim ...
yeni bir bakış açısı ile, özgür.
Zihni açın!
Çünkü o zamanlar, kendimi bir hapisanenin içinde gibi hissediyordum.
Egom, zihnim, açmak istiyorum!
Ve Dune'u yapmak için mücadeleye başladım.
Bunu yapmak için bir tutam deliliğe ihtiyacınız var.
Delilik olmadan, başyapıt olmaz.
Pink Floyd? Dali...
ya da Orson Welles veya diğerleri!
Belki Dune'da çok delilik vardı?
Ama içinde birazcık delilik olmayan bir film ...
bütün dünyayı fethedemeyecktir.
Eşimle birlikte, Paris'te Jodorowsky'nin evinde akşam yemeği yiyorduk.
Akşamın geç saatlerinde "Dune'u görmek ister misin?" diye sordu.
Ben de, "Yapmış olduğunu bilmiyordum." dedim.
Yaptığını söyledi.
Ve görünüşe göre tüm evrende sadece iki kopyası kalmış olan...
meşhur Dune kitabını çıkardı.
Karşılıklı oturup uzun süre kitabı inceledik.
Fikirlerinden ve düşüncelerinden bahsetti.
Filmi yapmak için oluşturduğu takımı duyduğumda...
Gece 2 Jodorowsky'nin de evinde oturup...
kitabı ve içindeki görselleri incelerken,
Jodorowsky bana her bir planda neler olduğunu anlatıyordu.
Yani bir şekilde Jodorowsky'nin Dune'unu görmüş tek insanım.
Filmi gören tek izleyiciyim.
Ve size şunu söylemeliyim.
"Film muhteşemdi"
Dune muhtemelen yapılmamış en iyi film.
Kiralayamadığımız, izleyemediğimiz halde...
bizi ve gelecek nesilleri etkilemeye devam ediyor.
O dönemin ilk filmi Yıldız Savaşları yerine
Dune olsaydı nasıl olurdu?
Bütün bu milyon dolarlık gişe filmleri yapısı değişir miydi?
Filmlerin zamanlarının ilerisinde olmasına dair...
söylenen bir takım klişe cümleler olduğunu düşünüyorum.
Bence Jodorowsky'nin Dune'u kelimenin tam anlamıyla...
kendi zamanının ilerisinde olan film olabilir.
Sinema tarihinde, üzerinde bu derece mesafe kaydedilip...
neticesinde ortaya çıkarılmayan başka bir film olduğunu düşünmüyorum.
Yapılmış olan bir filmin, bu iki buçuk yıllık çalışma ile...
alakası olmayan, başka bir film haline gelmesi.
Eğer Alejandro'nun Dune'u yapılabilmiş olsaydı,
2001: A Space Odyssey'den daha büyük olabilirdi.
Bilim-kurguda ulaşılabilmiş en üst nokta olmak için inşa edilmişti.
Ve uzayın milyarlarca siyah parçacığının içine buharlaşıp gitti.
Başlangıçta tiyatro ile uğraşıyordum.
Meksika'da 100 tiyatro oyunu sergiledim.
10 yıl süresince avant garde tiyatro ile uğraştım.
Ionesco, Beckett, Strindberg.
Shakespeare'in modern uyarlamaları, yaptım.
Bir gün bir bir film yapacağım.
Kariyerinin başlangıç zamanlarında yaptıkları...
insanları çıldırtıyordu.
Akapulko film festivalinde gösterilen ilk filmi Fando Y Lis...
tam olarak bir ayaklanmaydı. Demek istediğim insanlar çılgına döndü...
ve o kadar kaçıktı ki Meksika'da film yasakladı.
Sinemaya gelince...
bir bâkir gibi geldim.
teknik işleyişlerden habersiz.
Lensi, rakamları bilmiyordum. Bilmiyordum.
Sendikalardan saklanarak, Fando Y Lis'i çektik.
Meksika'da, genç bir yönetmen, eski yönetmen sendikalarının...
izni olmadan film yapamaz.
"Ne, sanat yapmak için izin mi gerekiyormuş?" dedim.
Sanatçıların özgür olması gerekiyor! Ben filmimi çekiyorum!
Sonrasında büyük bir skandal mı oldu?
Çünkü tüm sendikaları kırdım, yaptım!
Endüstrinin zihnini açıyordum.
Hayatınızın en muhteşem deneyimine hazır olun.
El topo mucizevidir... ve çok fena...
vahşidir...
El-Topo görüntüden fazlasıdır...
Bu tüm yaşantınızın deneyimidir...
El-Topo gerçekten de orjinal gece yarısı sinemasıydı.
Gece yarısı matinelerinde özel olarak oynatılan kült filmdi...
ve kendisine, sadık kült film izleyiclerini çekiyordu.
El-Topo da en sıradışı bulduğum durum...
bu onun ilk büyük filmi...
Jodorowsky yapımcılığını, yazarlığını,
yönetmenliğini ve baş rol oyunculuğunu yapıyor.
ve kendisine ölümsüz bir replik buluyor.
Ben Tanrıyım
New York'ta, yeni akım sinemasında karşılaştım...
Sonrasında, Fransa'da dağıtım yapmaya girişecek cesareti kendimizde bulduk...
ve oldukça devrim niteliğinde olan bu film için inanılmaz bir başarı oldu...
ve Alejandro ve benim aramda doğal bir dostluk oluştu.
El Topo 'nun başarısı sayesinde...
Elime geçen bir milyon dolar ile The Holy Mountain' ı çekebeildim.
Ne istersem onu yaptım.
Bir yapımcım yoktu ...
bana bulaşıcak eleştirmen veya başkası yoktu.
Yapmak istediğimi yaptım ve Holy Mountain ortaya çıktı.
Holly Mountain gerçekten çok sıradışı bir film.
Sanki paralel dünyadan gelmiş bir sanat eseri gibi hissediyorsunuz.
Hiç bir kısıtlamanın olmadığı, bambaşka bir...
film endüstrisinin sürümü gibi.
Filmi Fransa'da Michel Seydoux'a verdim.
Ve, oh, sürpriz, Avrupa'da büyük sayıda insan çekti ...
açık olarak oynuyordu.
İtalya'da o yıl, James Bond'dan sonra ikinci sıradaki filmdi.
The Holy Mountain inanılmazdı.
Böylece tutkum büyüdü.
Michel Seydoux beni Paris'den aradı ve şöyle dedi:
"Holy Mountain bir başarıdır, seninle yeni bir film yapmak istiyorum.
Ne istersen yap!"
İçeriğinde farklı zenginlikler barındırmayan...
hiç bir film veya anlaşma yapmadım.
Farkı, kişilerin aralarındaki ilkişki oluşturur.
Dedi ki, "istediğin herhani bir şeyin yapımcılığını üstleneceğim.
Ne yapmak istiyorsun? "
Ben "Dune" diyorum!
Ve o "Evet" diyor.
Neden?
Çünkü kitap, en muhteşem bilim-kurgu kitabıydı.
Bütün büyük tutkunları için bilim-kurgunun inciliydi.
Çünkü Kitap her ülkede bulabildiğin...
dünya çapında bir yayıncılık başarısı olmuştu.
Ben Dune`u okumadım. Ama bir arkadaşım harika olduğunu söyledi.
Neden Dune dedim bilmiyorum. Don Quixote diyebilirdim...
veya Hamlet diyebilirdim. Bilmiyorum, herhangi bir şey.
Ben Dune dedim.
Dune Arrakis gezegenine odaklı, genişçe yayılmış bir uzay destanı.
'Melange' baharatının bulunduğu bir çöl gezegeni.
Bu bilinç genişletici baharat...
tüm evrenin en değerli ticari ürünüdür.
Bu Dune'a inanılmaz bir stratejik önem kazandırır.
Neredeyse, sanki Afganistan'ın galaktik modeli gibidir.
Paul Atreides genç bir soyludur. Paul evinden sürülür..
ve Arrakis'in yerlileri olan... Fremenlerin başına geçer.
Kolonici, şeytani Harkonenlerin kontrol ettiği gezegeni geri alıp...
baharatın gücünü insanlara iade etmek için bir devrime öncülük eder.
E tabi ki, size uzayzamanı açan bir baharatı tüketme fikri...
'Ding!' O dönem için bundan daha doğrusu olamazdı.
Bu sebeple Hollywood için tuhaf bir film.
Dune ile bir araya gelmek Hollywood'un karşılaştığı en tuhaf fikir.
Hollywood, tahminimce içinden dalga geçerek...
böyle bir şeyin altından asla kalkamayacağımızı düşünüp...
haklarını bize çok ucuza bıraktı.
Senaryoyu oluşturmak büyük bir girişim oldu.
Michel Seydoux beni Fransaya getirdi.
Bir kale, büyük bir kale kiraladı...
ve bu kale kendimi Dune'a adadığım kale oldu.
Frank Herbert Dune içerisinde bir dünya yarattı...
ama tam olarak ne olduğunu asla söylemedi.
Ve elinizde kitabın konusunu anlayabilmeniz için...
büyük zorluklarla keşfetmeye uğraştığınız...
yüz sayfalık bir edebi kaynak var.
O çok... sanki... Fransız edebiyatından Proust ile karşılaştırabilirim.
Edebi, muhteşem bir yazılı eser.
İlk 100 sayfa ...
neredeyse hiçbir şey anlamıyorsunuz.
Kinayeli.
Edebiyatı görselleştirmek bütünüyle zordur.
Başka bir dünya yaratmak gerekir, optik dünya.
Yazınsal, işitsel olmayan bir dünya.
Sürekli, ufak detayların bile içinde....
Bu filmin manevi anlamını bulmaya çalışıyordum.
Senaryom artık elimde.
Şimdi savaşçıları bulmam gerekiyor.
Bu İşi yapıcak savaşçılar.
Bu filmde çalışacak her kişi manevi bir savaşçı olacak.
En iyileri bulacağım.
Onun Moebius ile storyboard...
yapacak bir dehası vardı.
Bir çizgi roman buldum. Çizgi roman...
Blueberry.
Kovboy kitabı, çizimler Giraud.
Görmeye başladım, bu adam benim kameram!
Kim bu?
Giraud muhteşem bir figur sanatçısıydı, her şeyi çizebilirdi.
Fransanın en ünlü ve en yetenekli 'bande-dessinées' (çizgi-roman) sanatçısı.
Bu tam da ihtiyacım olan kişi.
Nerede bulacağım bu kişiyi? Nerede?
O zaman herhangi birini bulmak için internet yoktu.
Bu kişiyi bulmam gerekiyor.
Tanıtım ajansımı görmeye gittim...
ve o oradaydı. Şans eseri.
Oradaydı.
"Ben Moebius." dedi.
"Bilim kurgu çizerken Giraud değilim, Moebiusum."
Ve ben de, "Sen aradığım kişisin! Gel benimle!" dedim.
Çizim üstüne çizim, filmi çektim.
3000 çizime ihtiyacım var.
Bakış açısı. Kameranın hareketi.
Diyalog. Aktörler arasındaki ilişki.
Moebius'u bir kamera gibi kullandım.
Moebius'u aldım, "Şimdi ilerle." "Şimdi yolculuğa çık."
"Şimdi bir yakın-plan."
Benim bir Moebiusum vardı. Moebius bir dahiydi.
Çünkü inanılmaz kapasiteye sahip bir sanatçı olması dışında ...
çok hızlıydı..
Insanüstü idi. O ...
hızla, çabucak, inanılmaz.
Ve artık filmi çekebilirdim.
Hergün, çekmeye başlıyorduk...
8:00'da gelip herşeyi hazırlıyorduk, 9:30'da çekime başlıyorduk.
Çekimleri çizimlerle yaptım.
Kostümlere gelince, ona anlattım... İstediğimi tarif ettim.
O hemen.
Hızlıca, bilgisayardan daha hızlı. İnanılmazdı.
O bu filmi yaparken, herşey sihire dönüştü..
Her şey, her şey.
Dune, benim Dune'um, uzun bir plan ile başlar.
Orson Welles'in Touch of Evil uzun planının hayranıyım.
Kamera gider, gider, gider. Sokağın bir ucundan diğer ucuna gider.
Fantastik büyük, upuzun bir uzun plan..
Daha sonra bende Dune'a Orson Welles'in uzun planından daha iyi...
bir uzun plan ile başlamak istedim.
En uzağa gitmek istedim.
Ve sonra, planın tamamı, evrenin bir ucundan diğer ucuna uzanıyor.
Oraya gidiyorsun ve tüm galaksiyi katediyorsun, tüm galaksiyi.
ve devasa galakside, bir korsan gemisi görüyorsun...
Misal bir baharat konvoyunu soyuyorlar. Savaşlar. Ve ilerlersin, ilerlersin...
Uzun bir plan..
Storyboard karelerinin bazılarına baktığımda ve...
ne yapmaya çalıştığının farkına vardığımda...
samimi olarak söylersem, bunu 1975'de nasıl yapabilirdi bilmiyorum.
Vizyonu çok devasa, o dönemde birşeyler yapan...
herkesin çok ilerisinde.
George Lucas'ın 77'de ulaşmaya çalıştıklarına bakarsak...
bundan bir kaç sene öncesinde Jodorowsky...
onun önbölüm filmlerinde bile denemeye kalkışmayacağı...
işleri deniyordu.
Özel efektleri yapıcak olan kişiyi bulmamız gerekiyor.
"Moebius, Douglas Trumbull ile randevumuz için...
Kaliforniya'ya, Los Angeles'a uçuyoruz" diyorum."
O zamanlarda, 70 lerin başlarında Douglas Trumbull...
çevredeki muhtemelen en iyi görsel efekt adamıydı.
Herkes onu 2001: A Space Odyssey'den tanırdı.
O, çok onurlu ve önemli bir kişiydi.
Beni kabul etti. İlginç birisiydi.
İşti.
Trumbull'u görmek için gittik...
ama o kendisine çok fazla önem veriyor.
Biz konuşuyorduk, o yanıtladı ...
Kırk kez telefon. Kırk kere.
Büyük bir kendini beğenmişlikle konuşuyordu.
O büyük bir teknisyendi. Ama benim için, manevi bir kişi değildi.
Peygamber olacak bir filmin yaratımında hiç yeri yoktu.
O teknik bir film yapacak, yanlış mıyım?
Trumbull'un çok kendine özgü bir çalışma biçimi vardı.
Kubrick ona temel sınırlar dışında tam bir özgürlük sunardı.
Görseller konusunda daha fazlasını kontrol etmek isteyen bazı yönetmenler için...
bu biraz can sıkıcıydı.
Sonrasinda, "Ben sizinle çalışamam." dedim.
Ve dışarı çıktık.
Moebius inanılmaz derecede şaşırdı, "Nasıl Hollywood'un en büyük teknisyenine..
hayır dersin? "
"Böyle." dedim.
Onu kullanamam. O benim manevi savaşçım değil.
Ve sonra biz sokakta yürürken, Hollywood'da...
küçük bir sinema, küçük bir tiyatro vardı. Ve orada bir bilim-kurgu filmi vardı...
Dark Star.
Ve ben filmi görünce, "Bu adam!" dedim
O'Bannon.
Bu kişiyi arayacaktık. Bu kişi o kişi olacak.
"Dan O'Bannon'ın Eşi" Dan Missouri'nin kırsal bölgesindendi.
Ozarks'dan. 10 yaşında ilk kez telefon ile karşılaştı,
Mark Twain hikayeleri okurdu ve onların eski olduklarını bilmezdi.
Onların modern eserler olduğunu düşünürdü.
Garip bir şekilde zamanın dışında birisiydi.
Ama her zaman bilim-kurgu ve benzerlerine tutkundu.
Benim için önce sanat, sonra teknik.
O'Bannon bu kişiydi.
Dan O'Bannon'ın sesi: Onun için oldukça hazırlıklı olduğumu düşünüyordum.
Zihnimde net bir şekilde...
engin bilgili bir kaçık olduğunu düşünüyordum.
ve kendimi görüşmeye hazırlıyordum.
El-Topo'da tıpkı kaçık gibi davranan ve omuzlarına kadar saçları...
büyük sakalı ile kaçık gibi görünen bir oyuncuydu.
Ve kapıdan girdiğimde şununla karşılaştım.
Karizmatik, kıtalar arası, beyefendi, sinek kaydı traş, tarz saçlar.
Gidip çantasını aldı ve içinden bir parça katlanmış gazete kağıdı çıkardı...
"Bu özel bir marihuana"
"Vay canına." dedim.
Tek hatırladığım, inanılmaz şekilde rahatlamış hissediyordum...
ve direk olarak gözlerinin içine bakıyordum.
ve birden bire, bir cümlenin neticesinde, dedi ki...
"İşte böyle!"
Ve "bam", Yüzünün etrafında, ışınsal çizgiler ve desenler...
oluştu ve kafasının çevresine yayılmaya başladı.
Yüzünün merkezde olduğu, dairesel...
parıltılı bir mandala veya kaleydoskop.
Gözleri gözlerime kilitlenmişti ve...
odanın geri kalanı boşluğun içine doğru yok oluyordu.
Ve herşeyiyle, ifadesi rahatladı.
Sanki doğa üstü gibi görünen ve benimkilerin...
içine sabit şekilde bakan gözleri gevşedi.
Göz kapakları indi, yüzü gülümsedi ve eski haline
döndü. 20 sene yüzünün üzerine geri döndü.
Ve halisünojenik görsel efektler ve zihinsel efektler
bir anda dağıldılar.
Tamamen büyülenmiştim. Bu tecrübe karşısında büyülenmiştim.
"Tamam senin özel efektleri yapmanı istiyorum." dedi.
"Tamam." dedim. "Tamam o zaman!"
"Güzel." dedi. O kelimeleri asla unutmayacağım.
"Şimdi sahip olduğun herşeyi sat ve...
Paris'e gel. Yaşantının değişimine hazırlan."
Ve sonra Paris'e geldi.
Ve böylece... iki savaşçım vardı: Moebius and O'Bannon.
Diğerlerini bulmalıyım.
ilk aktör baba, Dük Leto.
David Carradine, çok popüler bir televizyon dizisinde...
doğulu ustaların eğittiği bir savaşçı olarak...
baş rolde oynuyordu.
Bu yapım El Topo'dan etkilenmişti.
Carradine onu istediğimi öğrendiğinde ...
koşarak geldi.
Los Angeles'da onu bir otel odasında bekledim.
E. vitamini satın almıştım.
Böyle bir E vitamini. Yarım kilo.
Güç kazanmak için günde bir tane alınan türden.
Carradine, odama geldi gördüğü ilk şey...
E vitamini kutusu oldu.
"Ah, E vitamini!" dedi.
Ve o bütün E vitamini haplarımı içti!
Büyük acımasızlık! Altmış dolar..!
Eh, büyük bir başlangıç.
Sonrasında "Birlikte çalışmamız gerekiyor!" dedim.
"Aradığım kişi sensin!"
Her gezegen için. Bir müzik grubu istedim.
Pink Floyd. Leto'nun Müziğini yapıcaklar.
Pink Floyd'un Dark Side of The Moon isminde bir albümü var.
Benim için insan ay gibidir.
Bir tarafı, parıltılı, aydınlık...
diğer tarafı karanlık ve bilinçsiz...
gizemli, derin.
Bir toplantı sırasında oldu.
"Pink Floyd?" Gibon "Tamam, ben giderim!" dedi.
Pink Floyd'un menajerini aradı. "Sizinle buluşabilir miyiz?" diye sordu.
Böylece bir gün Londra'ya gittik.
Abbey Road'daki, ünlü stüdyoda, Dark Side of the Moon ...
miksajının ortalarındaydılar...
Hatırlıyorum, oraya ulaştık ...
ve onlar çok soğuk gibilerdi...
pop yıldızları, çok mesafeli.
Yemek yiyorlardı. Hamburger...
yiyorlardı. Hamburger yiyen dört adam.
"Merhaba!" "Merhaba!" dediler.
Ve hiçbir şey yok, konuşamadım, yemek yiyorlardı.
Aniden Jodo... Biz ona Jodo derdik.
Jodo dedi ki, "Benim canımı sıkıyorlar. Gidelim!"
Onlara hakaret etmeye başladım.
"Nasıl anlayamazsınız? Size, insanlık tarihinin..."
en önemli filminden bahsediyorum!
Dünyayı değiştireceğiz!
Ve sen orada...
"Big Mac yiyorsun. Nasıl?"
Sonrasında durdular ve benimle konuşmaya başladılar.
Ve bundan sonrası, çok, çok iyi gitti.
Çok, çok iyi, evet.
Ve Dune müziklerini büyük bir albüm yapmayı konuşuyorduk.
Fantastik olurdu değil mi?
Benim uyarlamamda, Dük Leto...
hadım edilmiştir.
ve bir oğula nasıl sahip olabilirdi?
Ve eşi...
muhteşem bir kadın, bilge bir kadın...
Ve bu kadını gördüğünde aşık olur, kozmik bir aşk. .
Ve nasıl çocuk sahibi olabilecek?
Ve kadın onun kanından bir damla alıp...
sperme dönüştürür.
ve ​​sonra kan damlasının vajinanın içerisinde ilerlediğini görürüz, rahim...
ve ​​biz kanı takip ederiz....
kan yumurtalığın içine girer ve orada patlar.
Kadın bir damla kan ile hamile kalır.
İşte yaptığım bu.
Cinsel haz yerine, ruhani bir hazzın ortaya çıkardığı bir çocuksanız...
nasıl olursunuz?
Ve bu manevi aşktan, Paul'u olacaktır.
Paul genç bir erkektir...
fakat normal bir çocuk değildi. Bir mutantdır.
Büyük bir ruh ve dayanıklılığa sahip.
Bu çocuğu nerede bulabilirim?
Oğlum.
Bugün 7 yaşındasın.
Artık bir erkeksin.
İlk oyuncağını ve annenin resimini göm.
Onunla El Topo'da birlikte çalıştık. Yaklaşık 12 sene oldu.
Ona sen Paul olacaksın diyorum. Fakat bir savaşçı olarak hazırlanmalısın."
Böylece bir gün bana Dune'u yapacağız ve...
senin Paul rolünü oynamanı istiyorum dedi.
"Hazırlanman gerekicek."
Oğlumu tıpkı Dük Leto'nun kendi oğlunu...
hazırladığı gibi rolüne hazırladım.
"Bu sebeple karate, akrobasi öğrenmen gerekiyor."
"Zihninin çok fazla gelişmesi gerekiyor, bir dahi gibi."
Sanki benim o karakter olmamı istiyordu.
Ona bir öğretmen buldum.
Çok güçlü birisi vardı...
Jean-Pierre Vignau.
Başladığımızda o 12 yaşındaydı.
Ona, Japon tarzı karate, karate jujitsu öğrettim.
Tüm yumruk-ayak teknikleri var...
eklem kilitleri, zemin pimleri, duruş pimleri ...
Karate, judo, aikido ve Atemi-jitsu kombinasyonu.
Elleriyle, kılıç ve bıçakla döğüşmeyi öğrendi.
Bunların hepsini öğrendi.
Ve Paul rolüne gerçek bir Paul olarak hazırdı.
Brontis'i iki sene boyunca günde altı saat, haftada yedi gün eğittim.
Bu çok acı vericiydi. Jan Pierre'in hiç acıması yoktu.
Gerçekten, bir arada çalıştık ve acıma yoktu.
Herkes bana, "Sen ne yaptın?" dedi."
Bir çocuğun zihnini, üstün bir insan yaratmak için...
neden değiştirmeye uğraşıyorsun?
"Hayır, ben sadece yaratıcılığı uyandırıyorum." dedim.
Onun zihnini açtım.
Yaptığım buydu.
Hayatını değiştirip değiştirmediğimi bilmiyordum.
Şimdi, düşünüyorum, "Neden yaptım bunu?"
Neden oğlumu kurban ettim.
Ama o zamanlar, bu filmi yapmak... kollarımı kesmem gerekirse...
Kollarımı kesecektim. Yapıcaktım.
Genç zihinlerde mutasyona yol açacak...
bir film yapmanın kutsal olduğuna inanıyordum.
Kendinizi feda etmeniz gerekir.
Bunu yaparken ölmeye bile hazırdım.
Jado etrafında bir ordu oluşturan bir diktatör, bir tarikat lideri gibiydi.
Jado'nun dehası tam olarak doğru insanları bulmasıydı.
Uzay gemileri, kostümler, zihnindeki dünyanın tasarımı.
Bilim-kurgunun potansiyelini gördüğünü düşünüyorum.
Benim için bilim kurgu, büyük bir tiyatro gibiydi...
büyük bir sanatsal işti.
Her uzay gemisi bir varlıkdı...
muhteşem bir kuş, bir böcek gibi.
İstediğim uzay gemisi buydu.
Foss'u bilim kurgu kitaplarının kapaklarından tanırdım.
Ruhları olan, varlıksal gemilerdi.
Chris Foss olmalıydı.
Camera 1 isimindeki bu şirket benimle temasa geçti.
"Burada Fransa'da bir film yapıyoruz" dediler.
"Ve senin işlerini burada Paris'de bir bilim-kurgu kitap dükkanında gördük.
Gelip, konuşup bir şeyler yapıp yapamayacağımızı görmek ister miydin?"
Ve bu durum üzerine Paris'e gittim.
Ve oradaydım, tek bildiğim geceyi orada geçireceğimdi.
Ve sonunda Alejandro ile tanıştırıldım.
Karşımda bu tuhaf adam vardı. Yaptığı ilk iş valizimi kurcalamaya başlamak oldu.
İçindekileri çekiştirip, çıkartıyordu.
Ve valizin bana ait olduğunu fark etti.
Kız arkadaşının olduğunu düşünüyormuş. Müthiş bir başlangıç sayılmazdı.
Ve bana "Alejandro'nun yaptığı bir filmi göreceksin." dediler.
Tek başıma dünyanın en garip filmini izliyordum.
Ve filmin tam ortasında, adamın birisi altın sıçıyordu.
Sen bir dışkısın.
Kendini altına çevirebilirsin.
Çevre ile tanıştırılmam bu şekildeydi.
Ve sanırım zaten Alejandro'nun bir çeşit çekimi, gizemli bir tarafı vardı.
Oldukça tuhaf olduğunu söyleyebilirim. Ve "Geri dönmeni istiyoruz...
burada yaşamanı istiyoruz, bizim bir parçamız olacaksın." dediler.
Ve esas itibarıyla Paris'e yerleştirildim ve Parisli yaşantısına iteklendim...
ve gözlerim tamamen açıldı.
Dan Paris'i sevdi. Oraya ilk ayak bastığımızda fazla basık...
olduğunu düşünüyordu ve o Fransa için çok uzundu. Ama sevdi.
Eh, bana aşk mektupları yazdı ve izlenimlerini yazdı.
Burada 10 Eylül 1975'den bir tanesi var. Diyor ki,
"Ekte filmdeki araçların ön hazırlık eskizlerinin fotokopilerini var.
Diğer iki sanatçı ile birlikte çalışıyorum.
Jean Giraud isminde bir Fransız ve Christopher Foss isminde bir İngiliz.
Dune'dan önce İlki çizgi-roman ile uğraşıyormuş...
diğeri ise kitap kapakları ile.
İkisi de gençler. Bahsettiğim gibi bu filmin tüm ekibi genç.
En yaşlıları olan Jodorowsky 46 yaşında.
O zamanlar ben bir peygamber gibiydim, aydınlanmıştım.
Ve onlara sadece bir film yapmadıkları hissini verdim.
İnsanlık için önemli bir şey yapıyorlar.
Onların bir misyonu vardı. Onlar savaşçıydılar.
Alejandro bir guruydu. Sizi tamamen motive ederdi, bilirsiniz..
şu güne kadar halen evet derim, bazı en olağandışı resimlerimi yaptım...
ve onlarla gurur duyuyorum. Çok destekleyiciydi. Çok destekleyici.
"KORSAN UZAY GEMİSİ" RESSAM, CHRIS FOSS
Alejandro beni inanılmaz mesafelere motive etti.
Hafta sonları resimleri bitirmek için çalışmaya giderdim.
Hafta sonlarından birisinde çalışırken, korsan gemisi üzerine hafızamda şunlar var.
Ölümcül bir şekilde yaralanmıştı ve içindeki...
bütün baharat dışarı saçılmaktaydı.
Ve astroide uyan bir kamuflajı vardı.
Tıpkı bir balığa benziyordu. Hiç kıpırdamadan durursa, onu kimse göremezdi.
Ve bu.. Bunu kafamın içinde çok net gördüğümü hatırlıyorum...
bir kayaya baktığınızı düşünüyorsunuz...
denizin altındaymışsınız gibi...
ve birden bire bir şey hareket ediyor ve bunun...
bir obje olduğunun farkına varıyorsunuz.
Kitabı hala okumadım, hayır. Gerçek hikayenin...
ne olduğuna dair hiç bir fikrim yok.
En ufak bir fikrim bile. Sadece Alejandro ve senaryonun anlattıkları.
Dune hakkında bildiklerim, Alejandro'nun bana anlattıklarından ibaret.
İdeal bir dünyada, onun bir senaryoya ihtiyacı olmazdı.
Alejandro'yu bir köşeye oturturdunuz ve o size tüm hikayeyi anlatırdı.
Bilirsin. O kelimeleri söylerdi,
derdi ki: "Şu anda biz şu tabiatın içerisindeyiz."
Tabi ki elimizde şu çöl sahneleri vardı.
Sıcaklık inanılmaz yoğun olurdu, ama gökyüzü mavi olurdu, yakıcı mavi.
Ve aman tanrım artık oradasın.
Alejandro'nun herzaman berrak fikirleri vardı.
Küçük tiyatro oyununu sergilerdi.
Şöyle derdi,"Bunlar Sardukarlar, işte onlar buna benzerler."
Size müzik çalardı, ve sonra...
Ama muhteşemdi, çünkü sizi bir şekilde bırakırdı.
Sizi motive ederdi ama sonrasında yorumlamanız için sizi yalnız bırakırdı...
Arıyorudum... muazzam bir saygı ile, muazzam bir saygı...
herkesin içersindeki deha ışıltısını arıyordum...
onları yapabileceklerinin en iyisini yapmaları için...
özgür olabilmeleri için besliyordum.
Diğer filmlerde sizi kendi yöntemlerinize bırakırlar.
Bazen ne yaptığınız umurlarında değilmiş gibi düşünürsünüz.
Ve diğer tarafta bütün proje üzerinde tutkulu olan Alejandro.
Her sabah, futbol veya rugby ...
oyuncularına konuşma yapan kişi gibi...
onlarla büyük söylevler veriyordum.
Her sabah, konuşmamı yapıyordum.
"Ne yapmanız gerekiyorsa onu yapın...
çünkü bu gerçekten çok önemli olacak." demek için.
"İmparatorun Malikanesi" Ressam, Chris Foss
Aslında yaşantımda bir mimar olacağımı düşünüyordum.
Malikanede gördüğünüzü bu.
Bilirsin, şu ki, bunu fiziksel olarak inşa edebilirsin.
Çünkü hayat hikayem, tasarladığım her şey... tamamen inşa edilebilir.
Bakarsan, orada bir detay var.
Bak, üzerlerinden su akan duvarlar, hepsi çok stilize.
Seti tam olarak nasıl tasarlayacaklarını... bilerek tasarımı yaptım.
Muhtemelen şöyle dedim, "Evet Alejandro. Bunu cam...
elyafından yapacağız, ve kalıbını şöyle alacağız."
Bu sebeple etkiyi nasıl yakalayacağımızı ve...
nasıl yapılacağını kesin olarak biliyordum.
O zamanlarda, Dali'yi ayartıyordum...
Çünkü Dali'nin galaksinin deli imparatoru olmasını istiyordum.
Dali, olağanüstü yeteneği, konuşması ve ifadeleri ile....
bize dünyanın tek imparatoru gibi görünüyordu...
Dali'yi kimse anlayamaz, çünkü ben de kendi işlerimi asla anlamadım.
Dali anlayamaz asla bir Dali resmini.
Çünkü Dali sadece bilmeceler oluşturur.
Dali yok mu, ha?
Michel Seydoux ile New York'a ilk gittiğimizde.
St. Regis'e gittik çünkü Michel Seydoux St. Regis Hotel'i sever.
Ve biz Dali'ninde Regis Otel'de olduğunu keşfettik!
Şans eseri.
Tarot hakkında bir kitap okuyordum.
Ve sonra asılmış bir adamın olduğu sayfayı alıp...
"Seni görmek istiyorum, çünkü seninle bir film yapmak istiyorum" yazdım.
Davetiyeyi sevdi. "Seni göreceğim." dedi.
"Barda seni bekliyorum."
Barda 6 metre uzunluğunda , üzerinde bir kral...
ve yüzlerinde birşeyler gizliyormuş gibi ifadeler taşıyan...
asillerin bulunduğu bir pre-Rafaelite resim vardı.
Dali bana dedi ki, "burayı seviyorum çünkü burada 6 metrelik, osuruğa adanmış...
bir tablo var. "
Bana, "Paris'te karşılaşacağız." dedi.
"Bunun üzerine düşüneceğim."
Paris'te, Champs Elysées üzerinde, çok süslü bir restoran vardı...
heyeti ile beraber oradaydı.
Kendisi dışında 12 kişi vardı.
"Oturun. Size bir şey sormak istiyorum."
"Nedir, Bay Dali?"
"Gençken, ben ve Picasso plaja gittik."
"Ve sürekli kumların içindeki...
bir arabanın kapısını açtık, bir saat bulduk."
Saat, değil mi?
"Hayatınız boyunca, kumda bir saat buldunuz mu?"
Ve "Ben cevap ne olabilir?" diyorum.
Çünkü çok hızlıydı, bunun gibi...
12 kişi yanıtımı bekliyor.
Çünkü her zaman buluyorum dersem...
gülünç, gösteriş meraklısı gibi görünecektim.
Hiç bulmadım dersem, zavallı bir insan olacaktım.
Ve aniden aklıma geldi, dedim ki:
"Ben asla bir saat bulmadım.
Ama çok fazlasını kaybettim."
"Tamam!" Ve sonra, "Seni Barselona'da bekliyorum!"
Bir oyundu.
Ayrıca Jodorowsky, gerçeküstücü hareketin bir parçasıydı...
ve Dali bunu sevdi.
Bu yüzden bu aralarında bir oyundu.
Kim oyunu kazanabilir?
Amanda Lear ile ilk macerasına gidiyordu...
bir çeşit olağanüstü seksi kişi.
Bir erkek mi yoksa bir kadın mı? Kimse bilmiyordu...
tamamen inanılmaz bir karakter.
bir nevi ilham perisi, bir şairin ilham perisi..
"Dali'nin İlham Perisi" Ne zaman Jodorowsky veya benzer...
birisi onu ziyarete gelse muallak bir durum oluşurdu.
Saygı var mıydı? Evet tabi ki. Ama bence biraz da...
bir çeşit kıskançlık vardı. Biraz kıskançtı.
Ve onunla karşılaşıp, onu evcilleştirmek durumundasın...
ve onun da seni evcilleştirmesi gerekiyor.
Bu sebeple sürekli senin bu kabul törenlerinden geçmeni isteyebilir.
Tabii ki Dali'nin Dune'un konusu hakkında hiç bir fikri yoktu.
Kitabı hiç okumamıştı. Frank Herbert hakkında bir fikri yoktu.
Ben Frank Herbert ve Dune'u severdim bu sebeple ona ipuçları verdim.
Sadece bir bilim-kurgu değil, içeriğinde geniş bir felsefe var.
Onun bunlarla çok ilgilenmediğini fark ettim.
O bana çok iyi davrandı...
ve müttefik haline geldi ...
Çünkü ona Prenses Irulan rolünü vereceğime söz verdim.
Evet çok eğlenceliydi. Dali, "Amanda prensesi oynamalı!" diyordu.
Bana baktılar ve "Kendisi bir oyuncumu?" diye sordular.
"Tabii ki, o prensesi oynar, sorun yok."
"Dikkatli olun, Dali yıkıcıdır...
eğer 'evet' diyorsa filmi yok etmek için herşeyi yapacaktır." dedi.
Dali, "Bir helikopterim olabilr mi?" diye soruyordu.
Onun için olabilecek en abartılı istekdi.
"Tabi tabi, bir çok helikopterin olabilir."
"Yanan bir zürafam olabilir mi?"
"Ee, tabi fakat onun yerine..."
"Hayır! Yanan zürafa, yanan zürafa istiyorum"
"Tamam tamam, yanan zürafamız da olacak, filler de, sen ne istersen."
BİR ZÜRAFA KADRAJA GİRER
Ve filmin bütçesi arttıkça artmaya başlıyordu.
Yüzbinlerce, milyonlarca dolar.
Dali, "Sizinle birlikte çalışacağım...
ama Hollywood'daki en yüksek ödemeyi alan...
aktör olmak istiyorum." dedi.
"Saat başına 100,000 dolar isterim."
Geri dönüp, Alejandro'ya durumu anlattım. "Asla başaramayacağız!"
Onu dünyadaki "en yüksek miktar"ı ödeyemem.
Bu imkansız olurdu.
Sonrasında adım adım...
Çünkü inatçıyız, ve çünkü Alejandro bana, Dalinin...
imparatoru oynayabilecek yegane kişi olduğunu söyleyecekti...
totaliter imparator...
Ona, dakika başına...
ödeme fikri oluştu.
Alejandro'yı görmeye gittim...
"Kaç dakika filme alınacak?" diye sordum.
"Kaç dakika filmin içinde görünecek?"
Alejandro, "Muhtemelen üç en fazla beş." olduğunu söyledi.
Bende, "İşte budur!" dedim.
Dali'yi görmek için geri döndüm, "Sana dakikada 100.000 dolar ödeyeceğim!"
"Muhteşem!, dakikası 100.000 dolarlık bir aktör olacağım!" dedi.
"Senden hiper gerçekçi bir yüz kalıbı alacağım... "
ve galaksinin imparatoru yapacağım...
öldürülmekten çok korkuyor, ve bir robotu var. Ve robot oyunculuk yapacak." dedim.
Ve Dali, "Eğer heykeli daha sonra müzem için bana verirsen olur."
"Tamam." Ve bu şekilde Dali aramızda.
Ve Dali, konuşmamız sırasında Giger'in bir kataloğunu gösteriyor.
Ve bana diyor ki, "Bu kişinin bir yetenek olduğunu düşünüyorum."
Görüyorum, görüyorum... Ama inanılmaz!
Harkonnenler, kötü adamlar için aradığım buydu.
Gotik gezegen, gotik karakterler.
Ve sonra Giger'i aramaya gittim.
Jodorowsky ve Dan O'Bannon işlerimle Paris'de karşılaşmışlardı...
ve onlara katılmamı istediler.
Giger film yapmamıştı.
"Film yapmalısın" dedim.
Bu benim için tamamen yeni ve inanılmaz büyüleyiciydi.
"Giger'e, "Sana, olduğun gibi ihtiyacım var."
Sen ruhun, en derin, en karanlık yerlerini arıyorsun.
Ve bu iyi. Bu senin sanattın.
enin sanatın... Bana göre hasta bir sanat.
"Muhteşem, Baron Harkonnen'ler için gereken hasta sanat."
Jodorowsky ile İlk kez Paris'te bir araya geldik.
Magma konserine geldiği...
bir akşamdı.
Harkonnen gezegeni için, Paris'te o dönem çok meşhur bir grup olan...
Magma'yı tercih ettim.
Magma gotikdi, askeri...
korkunç.
Proje hakkında hiçbir şey bilmiyordum, bir fikrim yoktu...
ya da bu konuda bir kitap. Bütün bunları daha sonra öğrendim.
Alejandro Jodorowsky bize müzik konusunda bir yön göstermedi.
Sanırım bize güvendi.
Bir fikrim vardı çünkü bize gezegenden bahsetmişti, Harkonnen'den.
Pek iyi adamlar olmadıklarını biliyordum...
onlar daha çok kötü adam gibiydiler.
Bu yüzden hayal etmesi bir nebze kolaydı, çünkü...
Magma bir nebze şiddet içeren müzikler yaptı...
genellikle sert, böyle şeyler.
Kalitesi karşısında şaşkınlığa uğradım...
Ve onlara tıpkı çarmıha gerilen Mesih gibi hissetiğimi söyledim.
Tatmin olmuştum, Bu müzik, büyüleyiciydi.
Dönemin en iyi rock müzisyenlerini kullanıyordum.
Feyd-Rautha karakterini Mick Jagger'ın oynamasını istedim.
BİR KELEBEK TUTUŞTURUR VE UZUNCA SARILMIŞ ESRARDAN İÇER.
Bir film yapmak için muhteşem bir gücüm olmasından etkilenmeyecek olan...
bu kişiyle nasıl görüşecektim?
Şöhretinin ve ihtişamının en üst noktasında. Nasıl?
Ve ben Paris'te bir etkinliğe davet edildim.
Bu Parisli burjuvazinin büyük bir buluşması oldu...
ve odanın diğer tarafında, büyük bir oda...
Bilmiyorum, belki de 150 metrekare ...
Mick Jagger vardı.
Uzaktan onu gördüm ve sanırım o da beni gördü...
ve onu yürürken gördüm, o yürümeye başladı ...
insanların arasından yürümeye başladı ...
ve sonra fark ettim bana geliyordu.
Odayı geçti ve önümde durdu.
"Filmim için seni istiyorum." dedim.
Ve o sadece tek kelime etti. "Evet."
Andy Warhol'un Fabrikasına sık sık davet edildim...
Candy Darling, ve bütün bu insanlar.
Orada Andy Warhol'un büyük aktörü Udo Kier ile karşılaştım.
Büyük rollerde oynamıştı, ve benim için oynayabileceğini söyledi.
SAHNE - 41 LETO'NUN İŞKENCESİ
PETER KUTUYU AÇAR...
KISKAÇLAR...
PETER KISKAÇLARI ALIR...
PETER LETO'NUN SAĞ KOLUNU KESİP KOPARIR...
KOL SANDIKTA...
BARON ALKIŞLAR...
"NERDELER?" PETER DİĞER KOLU KESER...
"NEREDE?"
DİĞER 3 UZVUN YANINDAKİ 2. BACAK
VE BARON BÜYÜK BİR ÖFKE İLE ODAYI KATEDER
KISKAÇLARI ALIR
KADINLAR, ÇOCUKLAR, YAŞLILAR, HASTALAR VE KÖPEKLER...
HEPSİ ÖLECEK! TAMAMEN iMHA EDİLECEKLER!
Baron Harkonnen, büyük bir canavar...
anti-yerçekimi implantları var...
ve çok ağır olduğu için sürekli havada duruyor..
Orson Welles.
Orson Welles'in, çok fazla yiyip içtiği için...
filmlerde çok fazla yediği için,
kötü bir ünü olduğunu söylediler.
Çok fazla yiyordu, ve filmleri bitirmiyordu, huysuzdu.
Ama "Hayır, Orson Welles bir dahidir, aradığımız odur." dedim.
Yemek yemeyi çok sevmesi neticesinde, Paris'te...
gastronomik restoranlara gittiğini söylediler.
Bu nedenle, Paris'teki bütün gastronomik restoranlara...
Orson Welles'in 'nerede yediğini' öğrenmesi için...
bir sekreter gönderdim.
Ve bir restoran keşfettik, ve o yiyordu.
Altı şişe şarap. Yiyordu.
Ve sonra şefe, "İstediği en iyi şarap hangisi?" diye sordum.
"Bu." dedi. O zaman, "Ona bir şişe gönderin."
Sonra, şişeyi bitirip benimle konuşmak istedi.
Tüm saygım ile konuştum, çünkü kendisi benim için bir idoldü.
"Bunu yapmak istemiyorum, daha fazla istemiyorum" dedi.
"Bir önerim olacak." dedim.
Eğer filmde yer alırsa, aktör olarak istediğini ödemenin yanı sıra...
"Bu restoranın şefini kiralayacağım, ve her gün burada yiyormuş gibi yiyeceksin."
Ve "Yapacağım." dedi.
Filmin tasarım çizimlerine sahiptim...
Moebius'un çizdiği, Harkonen kalesinin görülebildiği...
storyboard.
Kale büyük Baron Harkonnendi değil mi? Büyük heykel.
Burası Baron Harkonnen'in yaşadığı yerdi.
Kendi içinde! Büyük ego, değil mi?
Kale ağzını açar, Bir dil oraya gider, dışarıya...
ve uzay gemisi dilin üzerine gelir.
"HARKONEN KALESİ" TASARIMCI, H. R. GIGER
Harkonnenlerin yaratımı karşısında büyülendim ...
ve beş resime airbrush attığımda...
bu tasarımları yaratmak için elimden gelenin en iyisini yaptım.
Kaleye gitmek için, tüpler olan bir yol vardı.
Muazzam tüpler. Dışarı çıkan bıçak.
Ve Baron Harkonnen'e ulaşabilmek için bu yolu geçmeniz gerekiyor...
"seni yok etmek isteyen büyük bıçaktan kaçarak."
Eğer salırıya uğrar ise, mızraklar devreye girip, kaleye giden yol üzerindeki...
insanları kazığa oturtabilirler.
Ve aslında bu Harkonnen kalesi asla romanda değildi.
Yani bu bir şekilde, Alejandro Jodorowsky'nin tercümesi...
hikayeyi yorumlamasıydı.
SAHNE 90 FİNAL SAHNESİ
PAUL'UN ÖLÜMÜ
Paul öldürüldüğü zaman, ölmedi, çünkü...
Mesih, tüm insanlığın aydınlanabilmesidir.
"ÇOK GEÇ... BEN ÖLDÜRÜLEMEM... ÇÜNKÜ..."
PAUL SERT BİR ŞEKİLDE DÜŞER... ÖLÜ...
Sonunda, onun zihni, herkesin zihniydi. O çoğul bir varlıktı.
Ben diğerleriyim. Diğerleri benler.
JESSICA (PAUL'UN SESİYLE) "ÇÜNKÜ, PEYGAMBERİ ÖLDÜRMENİZ İÇİN, BENİ DE ÖLDÜRMENİZ GEREKİYOR..."
CHANI: (PAUL'UN SESİYLE) "VE BENİ DE, BEN HER HANGİ BİR BEDENDE YAŞAYABİLİRİM."
ALIA (PAUL'UN SESİYLE) "BENİ ÖLDÜRMELİSİNİZ. BEN PAUL'UM!."
Kahramanı Finale yakın öldürmekle, kendini tanımlamanın...
yolunu da açmış oluyorsunuz.
Böylece kendinizi bir kahramanla tanımlıyorsunuz ama aynı...
zamanda kendinizi evrensel bir bilinç ile tanımlıyorsunuz.
STILGAR (PAUL'UN SESİYLE) "BEN PAUL'UM!" HALLECK (PAUL'UN SESİYLE) "BEN PAUL'UM!"
Gerçektende fiziksel bir şekilde ölüyor fakat herkese dönüşüyor.
BİR GRUP FREMEN (PAUL'UN SESİYLE) "BEN PAUL'UM!"
Ve sonra, bütün insanlık aydınlanıyorsa ...
dünya değişti.
Kum gezegeni....
bitki, hayvanlar vermeye başlar, cennet gibi olur.
Dune gezegenlerin Mesih'idir çünkü bilinci olan bir gezegendir.
Paul'un bilincinin aynısı.
Ve gezegen evrende, diğer gezegenleri...
aydınlatmak için ilerler.
Kitabın sonunu değiştirdiğim besbelli!
Kitapta devamlılık var.
Gezegen hiç değişmedi.
Bir kozmik bilinç ile uyanmış değildir.
Gezegen bir Mesih değil. Bunu ben yaptım.
Farklı. Bu benim Dune'um.
Bir film yaptığınızda, Roman'a saygı duymanız gerekir.
Evleniyormuşsun gibi, değil mi?
Eşin ile gidersin, beyaz, kadın beyazdır...
Ve kadını alırsın, kadına saygı duyarsan, asla bir çocuğun olmayacaktır.
Geline tecavüz edebilmek için...
kostümü açmalısın.
O zaman bir filmine sahip olursun.
Ben, Frank Herbert'e, tecavüz ediyordum, bu şekilde tecavüz ediyordum!
Ama sevgi ile aşk ile.
Sonrasında ortaya bu çıktı.
Böyle güzel bir obje oldu.
O zamnlar için çok başarılı bir iş, fotokopiler yoktu.
Sadece her bir çizimin fotoğrafları.
Renkli ...
çok iyi yapıldı...
kostümler ve kullanılan teknikler hakkında bir çok detay.
Her stüdyo bunun gibi bir kitap var. Her stüdyoda.
Metro-Goldwyn-Mayer, Universal, her şey, hepsine...
Michel Seydoux böyle bir kitap verdi.
Özellikke böyle bir yaklaşım seçildi çünkü ...
Jodorowsky'e karşı belirli bir güvensizlikleri...
olabileceklerini düşünüyordum.
Fakat, eğer kamera açılarını gösterirsek...
her bir sahneyi çekmeyi düşündüğümüz şekilde...
izah edersek...
içleri rahatlayabilirdi.
Ama rahatlamadılar. Bu yeterli değildi.
Los Angeles'da, iyimser değildim.
Olay, bilirsin, bazen Amerikalıların ve Fransızların...
aralarındaki ilişki zordur.
Eh, bizimki de böyleydi.
Neredeyse bitiş çizgisine varmıştık ama son 5.000.000 doları bulmak zorundaydık.
Filmin maliyeti 15.000.000 dolar. Bizim tahminimiz 15 kadardı...
yönetim kurulu başkanı tarafından Walt Disney stüdyolarına davet edilmiştik.
Projeye baktı ve şöyle dedi:
"Bu harika bir proje ..."
ancak Concorde'a benziyor.
"Olağandışı bir uçak, ama bu taraflarda, asla! "
Ve kendi kendime dedim ki, oldukça fazla sorunla karşılaşacağız.
Hollywood ilişki kurabileceği fikirleri tercih eder.
Varolan diğer iki popüler filmi çağrıştırması gibi.
Eğer onlara Jurassic Park'ın Twilight Zone ile kesişmesi derseniz...
veya bilirsiniz Hobbit'in Killing Fields ile...
kesişmesi derseniz daha anlamlı gelecektir.
Karmaşık, yetişkin temalı, bir miktar belirsizlik içeren ...
ve özellikle ruhani ve metafiziksel fikirleri olan...
bir proje ile giderseniz...
bir çok sütüdyo korkarak uzaklaşır.
Onlar her zaman bizi çok samimi bir şekilde karşıladı...
ama hep aynı cevap.
Onlara kitabı verdiğimizde çok etkilendiler.
Böyle bir şeyi hiç görmemişlerdi.
Her seferinde bize, "Süper. Çok iyi inşa edilmiş." diyebiliyorlardı."
Özel efektlerin teknik sorunları çözmüşsünüz.
Ekonomik olarak makul.
"Ama yönetmeninizi anlamadık."
Onlar tasarımcı ve sanatçılar olarak bunu tartabilecek insanlar değiller.
Çoğu muhasebeci. Hesap dökümünü görmek istiyorlar.
Bilim kurgunun Hollywood'daki algısı bu şekilde değil.
2001: A Space Odyssey ...
ya da küçük B sınıfı filmlerdeki gibi.
Ama bütün görsel efektler ile, milyonlarca dolara mal olacak devasa bir film.
Bunu tasavvur edemediler.
Belki biraz da fazla uzundu.
Belki film biraz fazla uzundu.
Sinemalar için bir buçuk saatlik bir film yapmamı istediler.
Ve ben, "Hayır, neden zaman?" Ben bir film yapacağım...
12 saatlik! Ya da 20 saat!
Kaygıları bütçenin oldukça üzerine çıkıp...
kimse bu kadar uzun bir filmin başında oturmak istemez..
ve yeterli izleyi kitlesi oluşmayabilir yönündeydi.
Bu sebeple benim fikrim bir sunum yapılmadan önce bu...
konuların en azından oturulup konuşulması gerekiyordu.
Çünkü sütüdyo insanlarını tanımalısınız,
sürekli ne kadar acayip olduğu ile ilgili...
kırmızı bir bayrak kaldırabilirler.
Jodorowsky'nin özellikle The Holy Mountain ve El Topo... dan sonra,
bu alışılmamış, ölçüsüz yönü...
onlara oldukça iddialı bu projeyi yönetebileceği konusunda güven vermedi.
Çünkü 70'lerin Ortasında 15 milyon dolar çok fazla paraydı.
Ve geri kalan herşeyin kusursuz olmasına rağmen cevapları bu şekilde oldu.
"Her şey harika, yönetmen hariç."
Bir şair gibi olmak zorundasınız.
Filminiz tıpkı düşündüğünüz ve istediğiniz gibi olmalı.
Bunu değiştirmek için ondan veya başkasından yorum almayın. Hayır!
Film tam olarak hayal ettiğim gibi olmalıdır.
Filmin tıpkı hayalimdeki gibi olmaya ihtiyacı var.
Bir rüya. Benim rüyamı değiştirmeyin.
Derinden inanıyorum ki, insanlar ondan...
korktukları için bu filmi Amerikada yapmadılar.
Onun hayal gücünden korkuyorlardı.
Aklının onlara yapacaklarından korkuyorlardı.
Bence gerçek sebep bu. Neden asla yapılmadı?
çünkü insanlar korkuyorlardı.
Bu sistem bizden köleler yaratıyor.
Onuruz ve derinliksiz.
Cebimizde bir şeytanla.
Bu inanılmaz para cepte.
Bu para. Bu bok.
Bu hiçbir şey. İçinde hiç bir şeyi olmayan bu kağıt .
Filmlerin kalbi var.
Zihni var.
Güce sahip.
Tutkuları var.
Ben böyle bir şey yapmak istedim. Neden olmasın?
"Dan O'Bannon'ın Sesi" Kağıt üzerinde...
yapılabilecek tüm planların yapılıldığı ve...
set inşasına hazır olduğumuz noktada iptal edildi.
Çekimler için Cezayir'e gitmeden önce bir ara veriyorlardı.
Ve çekimler için stok film araştırması için o buraya geri gönderildi.
Ve "Bitti." mesajını aldı.
Para yok.
Ve çılgına döndü.Herşey Paris'deydi. Sahip olduğu herşey Paris'deydi.
Arabasını sattı. Böylece koltuğa yığıldı...
ve yaklaşık 2 hafta boyunca herkesi deli edene kadar orada kaldı.
Yapılamaması büyük felaket, büyük felaket.
Oldukça muazzam olabilirdi.
Hayal kırıklığına uğradım. Elbette hayak kırıklığına uğradım, bilirsin.
Çünkü eğer film yapılabilseydi... Orada...
Bilirsin, hayallerindeki yaşantına...
kavuşabilirdin gibi. Benim yaşantım şöyle veya böyle olabilirdi. Değil mi?
Çok büyük hayal kırıklığı, çok büyük çünkü hepimiz buna inandık.
Ben inandım.
Alejandro çok, sanırım, çok ama çok yaralanmıştı çok büyük
hayal kırıklığına uğramıştı.Bu onun için büyük bir hataydı.
Şimdi, bunlar benim aklımdan geçenler...
ama tahminimce, hayatının projesi olan böyle bir projeden sonra...
herhangi başka bir şey yapmak içinden gelmedi...
Bu benim hissetiğim.
Alejandro Jodorowsky'nin yaşadığı aşağılanma acısının...
tercih edilmemekten çok...
aşırı orjinal ve aşırı gerçeküstü olduğu için...
elimine edilmekten kaynaklandığını düşünüyorum.
Bu kalıcı bir hasardır.
Jodorowsky'nin bunu yaşamı boyunca kalbinde taşayacağını düşünüyorum.
Bunun muhteşem olabileceğine ikna olmuştum.
Ama sonra Dino de Laurentiis'in kızı...
geldi ve projeyi elimizden aldı..
ve David Lynch'e verdi.
Ve David Lynch'in yöneteceğini duyduğumda.
İçimi bir acı kapladı çünkü David Lynch'e hayranlık duyardım. O becerebilirdi.
O, bu dönemde bunu başarabilecek tek insandı ve yapacaktı!
Acı çekiyordum çünkü benim rüyamdı. Ve başka birisi, belki de benden...
daha iyi yapacaktı.
Ve sonra film burada gösterime girdiğinde...
görmeye gitmeyeceğimi, gidersem öleceğimi söyledim.
Ve oğullarım, "Hayır biz savaşçıyız" dediler.
Gelmeli ve bunu görmelisin.
Sonra beni götürdüler, hasta bir insan gibi geldim sinemaya.
Ağlayabileceğimi bile düşünerek. Ve filmi izlemeye başladım...
ve adım adım, adım adım adım adım ...
Mutlu olmaya başladım çünkü film korkunçtu!
Bir başarısızlık!
Eh, insani bir tepki, değil mi?
Hoş değildi, ama bu tepkiyi verdim.
"Mümkün değil. Bu David Lynch olamaz, çünkü o büyük bir sanatçı. " dedim.
Bunu yapan yapımcısıdır.
Filmi görmedim ve asla görmeyeceğim.
Jodorowsky kendi zamanının ilerisindeydi.
Sanırım asıl sorun insanların anlamak için ...
10 yıllarca uğraşıcağı fikirlerle gelmesiydi.
Yani söylemek istediğim eğer sinema izleyicilerinin...
ve Hollywood yöneticilerinin zihinlerini açmak ,ekolojiyi değiştirmek...
istiyorsanız çok sabırlı olmalısınız, gezegen bilimcisi Kynes gibi.
Bu gibi şeyler binlerce sene alır.
Ve bu fikirler sisteme çok yavaşça nüfuz edebilirler.
Fakat Jodo deniy.. gerçekleşebileceğini umuyordu.
Kendi yaşam süresi içerisinde, şu an gerçekleşebilir diye umuyordu.
ve işin gerçeği filmlerin gerçekten Jodonun arzuladığı...
seviyeye gelmesi nesillerce zaman alabilir.
Bu sözde başarısızlıktan çok fazla eser ortaya çıktı.
Hayatta bir şeylerle karşılaşıyorsunuz, "evet." diyorsunuz.
Bir şeyler gidiyor, "evet" diyorsunuz.
Biz Dune'u yapmıyoruz? Evet!
Yani, evet, biz bunu yapmıyoruz!
Ve ne olmuş?
Dune rüya gibi dünyada duruyor, ama dünyayı rüyalar da değiştir .
Dune Paul gibi. Yani Dune boğazından...
kesildi, film yapılamadı, film öldürüldü.
Ama bilirsiniz, bazı filmlerde duyarsınız...
"Ben Dune'um, ben Dune'um ben Dune'um."
Onun bir rehber olduğunu düşünüyorum.
Bazıları için bir rehber.
Her durumda, eminim ki bizim storyboard...
Hollywood'un salonlarını sıkça turladı.
Böyle olmadığını hayal bile edemiyorum.
Her zaman olumlu olanı görmek zorundasın.
1977 Orjinal Star Wars filmlerinde Jodorowsky'nin kağıt üzerinde...
sahnelediği çok fazla görsel referans var.
Tıpkı onun kılıç döğüşlerini tasarladığı şekilde.
Çok fazla etkilenme var.
Paul'ün eğitim için bir robot ile duello yaptığı sahne...
Luke'un Millenium Falcon'un içinde topla yaptığı duelloya çok fazla benziyor.
İlgimi çekici bulduğum durum robotun gözünden yapılmış...
çekimler var. Robotun çevresini analiz ettiği...
bir dijital arayüz var.
Bunu düşünürken, şu ana kadar binlerce defa gördüğümüz...
bu sahnenin daha önceki bir örneği aklıma gelemiyor.
Terminatör birisine bakıyor ve yüzlerini analiz ediyor.
Asla yapılmayan bu filme ait parmak izlerinin...
kendisinden sonra gelen bir çok filmin
üzerinde olduğu durumlardan birisi.
PAUL TRANS HALİNDE AYAĞA KALKIYOR.
MAĞARANIN DUVARINA YÜKSELİYOR.
VE AŞAĞI İNİP FREMENLERİ SARMALIYOR. DUMAN ARALARINDA YAYILIYOR.
GENEL BOZULUM.
Giger. Alien. 'daki yaratığı yaptı.
Neden Alien 'daki yaratığı o yaptı?
Çünkü Dan O'Bannon.
Alien'ı O'Bannon oluşturdu.
Moebius'u aldılar, Giger'i Foss'u aldılar.
Ve Hollywood grubumu kullanmaya başladı.
Çok fantastikti.
Dune dünyayı çok yakından ıskalayan şu devasa astroiddir.
Ve bu inanılmaz sporları ile halen dünyayı tohumlamayı başarabiliyor.
Jodorowsky'nin Dune'unun olmadığı bir dünyada belki de Alien olamazdı.
ve Alien olmasaydı Blade Runner olmazdı.
William Gibson olmazdı.Matrix olmazdı, Ve köken...
olarak bu çizgiden gelen diğerlerinin hiçbirisi.
Bu projelerden görseller ve fikirler alan ve bunları...
diğer projelere uyarlayan bir çok insan ...
her zaman köken olarak Jodorowsky'e gider.
Böyle bir canavarı yaşama getirecek bir proje ile alakanız olduğunda...
ve şansı yakalayamadığınızda, bu şeyi ekrana koyamayağınızı fark ettiğinizde...
kafanızın içinde yaşamaya devam eder. Dualar ile defetme şansınız olmuyor.
Ve bu tarz bir hikaye... size yapışıp etrafınızda döner ve döner...
ve yaşantınızın sonuna kadar... siz onu çıkartıncaya kadar...
rüyalarınıza dadanır...
Ve sonra Moebius bana "Ne yapacaksın? Sen ölecek misin?" diye sordu.
Hayır, ben ölmeyeceğim.
Benim için başarısızlık sadece yönü değiştirmektir.
Eğer bunu yapmazsak...
bizim yaptığımuz Dune...
Kökler Herbert'in Dune'udur. Fakat bu Dune biziz.
Optik olan. Yaratım olan.
Ve sonra, Dune'a koyduğum herşeyi çizgi roman yapmak için kullanıcaktım.
Moebius'a "Neden bir çizgi yapmıyoruz?" dedim.
Ve L'INCAL'i dikte etmeye başladım.
Burada olan görsellerin bir çoğu burada.
Ve sonra, bir Arjantinli, İspanyol Juan Gimenez'i buldum.
Ve orada, Dune için tasarladığım bütün uzay gemileri Metabarons'da...
Dük Leto bile. Bir boğa tarafından hadım edilmiş şekilde...
ve onun kanının bir damlasını, çocuk yapmak için alan...
bir büyücü de bulabiliriz..
Buradalar, burada yaptım, film çeker gibi. Yaptım.
Dune ile başladım, ama daha uzağa gittim, değil mi? Daha uzağa.
Devam ettim ve yaptım, işimi yaptım.
Ben hayatta olmasam bile, birisi senaryoyu alıp...
bir çizgi film çekerse, Dune'un..
inanılmaz olacağını düşünüyorum.
Şu an mümkündür.
Ben ölebilirim, filmimi yapabilirler.
84 senem var, ama hala yaratıyorum.
Egi gig gi gi değilim.
Hayatım boyunca fazlasını, daha fazlasını, daha fazlasını oluşturdum.
Zihin bir evren gibidir.
Sürekli genişliyor.
Evren gibi, tam da evren gibi, zihin açmak.
Zihnin açılması her gündür, açıktır.
Bu film. Orada çalışan herkesin zihinleri açtı.
Bu iş yapımcılardan sanatçılara, işçilere..
her biri için zihinlerin açılması oldu..
İddialıydı, ama çok değil, iddialıydı.
Ben, benim 300 yıl yaşayacak tutkum var.
300 sene yaşamayacağım. Belki bir sene daha yaşarım.
Ama benim tutkum var.
Senin neden tutkun olmasın?
Neden?
Olabilecek en büyük tutkuya sahip ol.
Ölümsüz mü olmak istiyorsun? Ölümsüzlük için mücade et.
Yap.
Sinemanın en fantastik sanatsal filmini mi yapmak istiyorsun? Dene.
Eğer yanılırsan, bir önemi yok.
Denemeye ihtiyacımız var.
Dune'dan sonra, Alejandro Jodorowsky ve Micheal Seydoux yollarını ayırdılar.
35 yıl sonra, bu belgeselin çekimleri sırasında tekrar bir araya geldiler
ve birlikte başka bir film yapmaya karar verdiler.
La Danza De La Realidad Alejandro Jodorowsky'nin 23 yıl sonraki ilk filmi.
Başrolünde oğlu Brontis var ve 2013 Cannes...
Film Festivalinde ilk gösterimi yapıldı.