Ben bir kayayım.
Hiç kıpırdamam.
Nefesimi görmesin diye...
...ağzıma yavaşça biraz kar koyarım.
Acele etmem. Daha da yaklaşmasını beklerim.
Sadece bir kurşunum var. Onu da tam gözüne nişan alırım.
Kibarca, parmağım tetiğin üzerinde gezer.
Hiç titremem.
Korkmam da. Kocaman adam oldum.
Hazır mısın Vassili?
Şimdi Vassili. Ateş.
Ateş et Vassili! Ateş et.
Bir Türkçe(1)Altyazı Ortak Çevirisi...
Çevirmenler: Marvel, kurt_thewolf...
...Shagrathian, AlaZi.
destek@turkcealtyazi.org
Hadi bakalım. Kaldırın kıçınızı.
Kıçınızı kaldırın dedim. Trene binmeye hazır olun.
Sen, oradaki. Benimle gel. Buradan yoldaş.
Tüm siviller insin!
Siviller için yolu açın.
Bu askeri bir konvoydur.
Trende kudretli askerlerimizden başka kimse kalmasın.
Bu konvoy Stalingrad'a gidecek...
...Kızılordu askerlerinden oluşmaktadır.
Herkes binsin!
1942 sonbaharı.
Avrupa, Nazi zulmü altında mahvoluyordu.
Nazi Almanya’sı, gücünün doruklarına ulaşmıştı.
Hitler'in birlikleri, Asya'daki petrol rezervlerinin üzerinden geçerek...
...Sovyetler Birliği'nin kalbine doğru yol almaktaydılar.
Önlerinde sadece bir engel kalmıştı. Volga nehri üzerindeki bir şehirde...
...dünyanın kaderi şekillenecekti. O yerin adı Stalingrad'dı.
20 EYLÜL, 1942
Kudretli yoldaş Stalin...
...bir adım bile geri çekilmememizi emretti.
Sovyetler Birliği özgür olmalıdır.
İlerleyelim yoldaşlar. Geri çekilmek yok.
Rus analarının cephedeki oğullarına...
...gönderdikleri mektuplara bir kulak verin.
"Volodya, oğlum, ana vatanımız için--"
"Ana vatanımız için canını vereceğini biliyorum.
Buradaki herkes senin asla geri çekilmeyeceğini biliyor.
Herkes seninle gurur duyuyor.
Baban öldü. Kardeşlerin öldü.
O faşistlerden bunun hesabını sor."
Kimse kıpırdamasın. Teknede kalın.
Olduğun yerde kal yoksa ateş ederim.
İn o korkuluktan, yoksa ateş ederim. Hainleri vurun!
STALİNGRAD ŞEHRİ İSKELE
Hadi, hadi. Yürüyün haydi.
Hadi yoldaşlar hadi!
Kaldırın kıçınızı yoksa vurulacaksınız!
Sedye getirin buraya!
Tüfeği olan ateş edecek.
2 kişiden birinde tüfek olacak.
Tüfeksiz olan da, tüfekliyi takip edecek!
Tüfeği olan öldüğü zaman...
...onu takip eden tüfeği alıp ateşe devam edecek!
Tüfeği olan ateş edecek!
Tüfeksiz olan da, tüfekliyi takip edecek!
Tüfeği olan öldüğü zaman...
...onu takip eden tüfeği alıp...
...ateşe devam edecek!
Tüfeği olan ateş edecek.
- Buradan! - Tüfeksiz olan da, tüfekliyi takip edecek!
Şanlı Kızılordu'muzun askerleri, bundan böyle...
...ya zafer, ya ölüm.
Kaçanlar öldürülecektir. - Bana bir tüfek lazım.
Korkaklara ve hainlere merhamet gösterilmeyecektir.
Gözünüzü dört açın!
Hiç şansımız yok yoldaşlar. Geri çekilin!
Geri çekilin geri!
Sovyetler Birliği adına...
...bir adım geri atan olursa, ateş ederiz.
Geri çekilmeyin. Bir adım bile geri atmayın!
Merhamet göstermeyin. Firariler infaz edilecektir.
Ateş! Vurun şu hainleri!
Korkakların hakkı infazdır!
Korkaklara merhamet göstermeyin!
Ruslar, teslim olun. Teslim olursanız evinizi tekrar görebilirsiniz.
Bu savaş sizin savaşınız değil.
Alman yoldaşlarınıza katılın, onlar sizin acınızı anlıyor...
...ve sizi ölüme gönderen subaylarınızdan...
...çok daha fazla önemsiyor.
Nazi Almanya’sı, sizin düşmanınız değildir.
Babanızı sınır dışı eden, toprağınızı zorla elinizden alan...
...kana susamış Stalin ve Bolşevik kampları asıl düşmanınızdır.
Ateş!
"DÜŞMAN KUVVETLERİ ASLA STALİNGRAD'A AYAĞINI BASAMAYACAK!"
Bizi ele vereceksiniz, yoldaş komutan.
İzninizle, yoldaş.
- Hangisine nişan almalıyım? - Bir patlama olana kadar...
...beklemelisiniz.
- Ateş etmeyi bilir misin? - Birazcık.
Ateş etme. Ateş etme. Bize bakıyor.
Teşekkürler, yoldaş komutan.
Ben, Yardımcı Subay Danilov.
21. birlik.
"Vassili Zaitsev."
"20 Eylül 1942 günü...
...Ural’lardan gelen bir çoban...
...Volga nehri kıyısındaki Stalingrad'a ulaştı.
Adı Vassili Zaitsev'di.
Binlercesi gibi, yoldaş Stalin'in çağrısına cevap vermek için gelmişti o da.
Elinde tüfeğiyle, faşist istilacıların ana vatanımıza attığı her bir adım için...
...ayrı ayrı cezalandırılacağını anlamalarını sağladı.
Bundan sonra, düşman için kalan tek seçenek, geldikleri gibi gitmekti."
Nasıl olmuş sence?
Yoldaş komutan fazlasıyla cömert davranmış.
22 EYLÜL, 1942
Bırakın gideyim. Bırakın gideyim.
Yoldaş Stalin'in emirleri üzerine, şehri terk etmek yasaklanmıştır.
Geri dönün.
Uzaklaşın yoksa ateş açarız.
Uzaklaşın!
Geri çekilin.
Geri çekilin yoksa vururuz.
Geri çekilin! Geri çekilin dedim!
Yoldaş Stalin'in elçisine yol açın.
Emirleri yerine getirdim.
Çocukların hepsini cepheye yolladım.
Ama Almanlar bizi bir lokmada yuttular.
Tankları, topları, uçakları vardı.
Ya benim elimde ne vardı? - Direnmenin kutsal yükümlülüğü.
Üstüme rapor etmeliyim.
Belki de bürokrasiye takılmak istemezsin.
Adım...
...Nikita Sergeyevich Kruschev.
İşleri kontrol altına almak için geldim.
Bu şehir ne Kursk...
...ne Kiev, ne de Minsk.
Burası Stalingrad.
Stalingrad!
Liderimizin adını haykıran şehir.
Şehirden öte, bir sembol burası.
Almanlar bu şehri ele geçirirse...
...tüm ülke paramparça olacaktır.
Tek istediğim...
...evlatlarımın başlarını dik tutması.
Cesurluğun kitabını yazmalarını istiyorum!
Korkudan altlarına sıçmasınlar istiyorum artık!
İşiniz bu.
Siz subaylara güvenim sonsuz.
Önerilerin nelerdir senin?
Geri çekilen tüm generalleri...
...ve beraberindeki tüm birlik komutanlarını vuralım.
Örnek oluşturalım.
Asker kaçaklarının ailelerini sınır dışı edelim. - Hepsini yaptık bunların.
Onlara umut verelim.
Adamlarımıza ya Alman kurşunu, ya da bizimki demekten başka yaptığımız bir şey yok.
Ama bir yol daha var. O yol da cesaretten...
...anavatanımıza duyduğumuz sevgiden geçiyor.
Ordu gazetesini tekrar yayına sokmalıyız.
Harikulade hikâyeler anlatmalıyız. Özveri, cesaret içeren hikâyeler.
Onları zafere inandırmalıyız.
Onlara umut, gurur ve savaşma arzusu aşılamalıyız.
Örneklere ihtiyacımız olduğu doğru.
Ama bunlar takip edilecek örnekler olmalı.
İhtiyacımız olan şey, kahramanlar.
- Peki hiç tanıdığın kahraman var mı? - Evet yoldaş, bir tane var.
Benim bu.
"Vassili Zaitsev." Benim.
Rüya görmüyorsun, bu senin adın.
Ön sayfaya çıkmanı sağladık.
Tek kelimesini bile değiştirmemişler.
Bu ne demek biliyor musun?
Arka sayfa değil, ikinci sayfa değil.
İlk sayfa yahu ilk sayfa!
Bizim yazımızı her yerde tekrar tekrar basacaklar.
Caucasus'da, Crimea'da, hatta Ural’larda.
Yarın sabah, Stalin kahvaltı yapmak için oturduğunda...
...benim kelimelerimi okuyup, senin adını ezberliyor olacak.
Ünlü olduk Vassili. Kruschev makaleme bayıldı.
Beni kurmay sınıfına...
...seni de keskin nişancı birliğine terfi ettirdi.
- Harika. - Hem de nasıl.
- İnanılmaz. Harika! - Harika tabii!
İkimiz için de harika çünkü bunu birlikte başardık.
Zor işin hepsini yapan ben yaptım gerçi-- - Harbi mi?
- Sana karşılık veremediğim için çok şanslısın. - Nedenmiş?
Kruschev senin kılına zarar gelmemesi için beni sıkı sıkıya tembihledi.
Çok değerlisin. - Çok değerliyim demek.
Evet, dikkat et. Gözlüklerim yeni.
Üzgünüm, efendim.
- Ünlüyüm. Ünlüyüz! - Asıl ben ünlüyüm. Ünlüyüm!
Vassili, Ural’lardan gelen genç çoban...
...bugün 12. subayını da öldürdü.
Eskiden kurtları avlardı, şimdi ise faşistleri avlıyor.
Bugün, Vassili Zaitsev 23. Alman subayını öldürdü.
Hepimizin örnek alması gereken biri o.
Vassili 32. Alman subayını öldürdü.
Sadece öldürdüğünüz Almanları sayın.
Bugün, Vassili Zaitsev-- - İşte size kanıt.
Keskin nişancı Vassili Zaitsev, 11 künye ile geri döndü.
Kadınıyla erkeğiyle birliklerimizdeki her kısımdan savaşçılarımız...
...Vassili Zaitsev'in yeteneklerini öğrenmek için keskin nişancı birliğine katılıyor.
Ben bir kayayım.
Yavaşça nefes alır veririm.
Gözüne nişan alırım.
Demek sensin.
Büyük Vassili Zaitsev.
Annem buralardaki en iyi pastırmalı patatesi yapar. - Kulağa hoş geliyor.
Seni gördüğü zaman gözlerine inanamayacak.
- Bugün kaç kişi vurdun? - Sadece iki.
Sonuncuyu neden vurmadın?
Sadece sıradan bir askerdi. Yerimi belli etmeme değmezdi.
Çok yaşa.
Sana neler borçlu olduğumuzu biliyoruz.
Senin için her gün dua ediyoruz.
Her gece, Moskova radyosunda senin hakkında konuşulanları dinliyoruz.
Teşekkürler. Burada iyi idare ediyor gibisiniz.
Ailem savaştan önce burada mobilya depolardı.
Sacha, hemen bırak onu.
Doludur.
Bu taraftan yoldaş komutan.
Teşekkürler yoldaş.
İyi akşamlar.
Yoldaş Zaitsev?
Aman Tanrım, bunca mektup nereden geliyor?
Ülkenin her köşesinden, Bayan Filipov. Her bir köşesinden.
Kouzbass'daki işçilerden bu.
Madenlerine Vassili'nin adını vermek istiyorlar.
Pekâlâ, madencilerden başlayalım.
Hadi, iş zamanı.
Sevgili Kouzbasslı Yoldaşlar...
Beni metheden mektuplarınız için teşekkür ederim.
- Metheden. - M-E-T-H-E-D-E-N.
Umarım ki sizin beklentilerinizi karşılayacak kadar çok yaşarım.
Beklentilerinizi.
Alman edebiyatına ilginiz var mıdır, Bayan Filipov?
Sorun değil, komşumuzdur.
- Nerede kalmıştık? - Tania, misafirimiz var.
Madene adımı koymayı--
Seni--
Seni tanıyorum.
Vassili Zaitsev o be.
Gazetede resmini görmüştüm.
Yaptığın her şey için çok teşekkürler.
- Bu da arkadaşı komutan-- - Danilov.
Danilov.
Tania öz kızım gibidir.
Eskiden fabrikaya gittiğim zamanlarda, Sacha'ya göz kulak olurdu.
Ona Almanca bile öğretti. Buradaki tüm kitaplar onundur.
- Demek senin. - Üniversitede Almanca eğitimi almıştı.
- Hangi üniversite? - Moskova.
Moskova. Moskova.
Devam edelim mi?
Hadi, devam edelim.
Madeninize adımı vermeyi teklif etmeniz...
...benim için büyük bir onurdur.
Evet, biliyorum. Onur.
Çok iyi.
Neden tek savaşanın ben olmadığım hususu üzerine yönelmiyoruz?
Bu-- Mükemmel bir fikir, Vassili.
Daha da ileri götürebiliriz hatta.
Bunu bir adım öteye de götürebiliriz.
Sizlerin de kömürle olan mücadeleniz...
...benimki kadar takdire şayan bir mücadeledir.
Kömürde "O" yok.
Tek "M".
Hızlı gidiyorsam söyle.
- Yok, sana yetişiyorum. - Emin misin?
Sadece başka gelişmeler olup olmadığını düşünüyordum.
Neden biraz dinlenmiyorsunuz? Mektuplar yarına kadar bekleyebilir.
Devam etmeliyiz. Yorgun değiliz.
Teşekkürler, Bayan Filipov. Tüm bu insanlar...
...bin bir zahmete girip bize yazıyorlar.
Belki de yarın, onlara cevap yazmak için burada olamayabiliriz.
ALMAN KARARGÂHI 21 Ekim 1942
Binbaşı Konig geldi, efendim.
Başka birinin geleceğini...
...umuyordum.
Bu kadar saygın birini beklemiyordum.
Böylesi berbat bir duruma müdahil olmak için...
...geçerli sebepleriniz olduğunu düşünüyorum.
Ordum bu tür savaşlar için düzenlenmemişti.
Dün, yine 25 tane çavuşu, keskin nişancılar tarafından vurulan...
...subayların yerine terfi ettirdim.
Şu keskin nişancılar askerlerimin moralini bozuyor.
Bu şehir bir harabeden...
...başka bir şey değil.
Ama Führer ısrar ediyor.
Bunu Stalin ile kendi arasında bir kişisel olaya dönüştürdü.
Führer'in hislerine güvenmeliyiz.
Her daim bizleri zafere ulaştırdı o.
Noel'de eve döneceğiz.
Bu genç Rus'u bulmak için nereden işe koyulacaksın?
Onun beni bulmasını sağlayacağım.
Vassili. Vassili.
- Hadi, kalkma vakti. - Ne?
Erzak bölümünde bir sorun varmış. Bize ihtiyaçları var. Hadi.
Bak, Vassili, ambarın içinde saklanıyor. Tam şurada.
Sabahtan beri, beş subayla iki makineli tüfekçiyi indirdi.
Üçüncü kat, soldan dördüncü pencereye bak.
Soldan dördüncü pencere.
- Gördün mü? - Evet, onu gördüm.
Bu kadar, onu indirdin!
Harika bir atıştı.
Hadi gidip şunun künyesini sökelim.
Hoşça kalın, komutan yoldaş.
Konukseverliğiniz için teşekkürler, Bayan Filipov.
Hoşunuza giden bir şey varsa alabilirsiniz.
Karargâha kucak dolusu Goethe ve Schiller ile döndüğümde...
...ne diyeceklerinden emin değilim de.
Birkaç tane de Marx var.
12. bölgede sivil savunmaya mı atandın?
Hayır, gönüllü oldum.
Seninle böyle karşılaşmak büyük tesadüf.
Yoldaş Kruschev de dün tam da Almanca konuşabilen...
...bir operatöre ne derece ihtiyacımız olduğundan bahsediyordu.
Yapamam. Bu civardaki halkın tüm sorumluluğu bizim milis kuvvetlerimizde.
Zaten yeterli adamımız yok.
Her Almanca konuşan asker için, bir düzine asker veririz.
Kalıp savaşmayı tercih ederim.
Karargâhta hizmet etmek de savaşmaktır. Üstelik orada daha çok işe yararsın.
Sen burada kalıp bizi koru.
- Tamam. - Gidiyoruz.
Dikkatli ol.
Ludmilla, hadi.
Merdiveni kontrol et.
- Bu bir tuzak. - Biliyorum.
Geri çekil.
Hâlâ burada.
- Dosdoğru üzerimize geliyorlar! - Ludmilla...
...olduğun yerde kal, keskin nişancı burada bir yerde.
Buradan çıkmak zorundayız!
- Olduğun yerde kal!
- Ne yapacağız peki? - Ludmilla, olduğun yerde kal!
Boş versene, ben gidiyorum.
Ludmilla, hayır!
Bu ne anlama geliyor?
"Ural’lı minik çoban, Mosin-Nagant 7.62 kalibre...
...3.5 mercekli P.U. dürbünü olan yeni bir keskin nişancı tüfeği aldı.
Sovyet üretiminin haklı gururu."
- Ben o tüfeği yakından gördüm. - Gördün mü?
Hatta dokundum bile. Vassili Zaitsev'i iyi tanırım.
SOVYET KARARGÂHI Çıkarma Bölgesi
Ludmilla ve Anton, bugün benim yüzümden öldüler.
Hayır, böyle olmadığına eminim.
Bir Alman keskin nişancısı vardı. Onları doğruca o herifin tuzağına götürdüm.
- Söyleyebileceğin başka bir şey var mı? - Yer değiştirmedi.
Bir keskin nişancının yer değiştirmemesi olası değildir.
O çok iyiydi. Sadece atışı değil, içgüdüleri de çok iyiydi.
Hep benden bir adım öndeydi.
Senin hakkındaki her şeyi bildiği için öndeydi.
Onun adı Konig, Binbaşı Konig.
Onu buraya seni öl--
Seni bulmak için gönderdiler.
İlkin bu bilginin güvenilirliğinden emin değildik.
Öyle görünüyor ki Berlin'den buraya kadar tüm o yolu seni durdurmak için gelmiş.
O kadar çok uykusuz gecelerine mâl oldun ki, en iyi keskin nişancılarını gönderdiler.
- Onun hakkında ne biliyoruz? - Alman Kara Kuvvetleri'nde binbaşı.
Zossen'de bulunan keskin nişancı okulunun yöneticisi.
Koulikov savaştan önce Zossen'de ondan ders almıştı.
Onun tüm hilelerini bilir. Bundan sonra, her yere onunla beraber gideceksin.
Bavaria'da geyik avlayan bir soylu...
...Urallar'da kaçak kurt avlayan bir çobana karşı.
Bu iki ulusun birbirine meydan okumasından daha büyük bir olay.
Sınıf çatışmasının esası bu.
Mutlu olmana çok sevindim.
Tüm avantaj ondaydı. Bir dahaki sefere sende olacak.
Kimse senin gibi atış yapamaz, Vassili.
Buraya tayin oldu.
Senin için hazırlar mı diye bir bakacağım.
- Merhaba. - Yeni üniformanın içinde filinta gibi duruyorsun.
İşini bitirmeden önce senden almayacaklarına emin misin?
Evet, muhtemelen alacaklar.
Şu Alman hakkındaki dedikoduyu duydum ve sana şans dilemek istedim.
Sağ ol. Buna ihtiyacım olacak.
Yoldaş Danilov'un bana söylediğine göre, sen kazanacaksın.
Vakit geldi.
- Vassili! Vassili! - Gel bir sarılayım sana.
Bu tarafa bak.
Kepini tak, daha bir kahraman görünürsün.
- Bu tarafa, yoldaş Zaitsev. - Bu minik herifi seviyorum.
Vassili, cepheye katılmak için gönüllü olduğun doğru mu?
Kaç yaşındasın, Vassili?
Bu kapışmanın ülkemiz için ne anlama geldiğini biliyor musun?
İlk kurdunu avladığında 5 yaşında olduğun doğru mu?
Bugün kaç faşist öldürdüğünü söylesene, Vassili.
Almanya'nın en iyi keskin nişancısının meydan okumasından ötürü gururlu musun?
Almanlar altlarına kaçırmaya başladılar bile.
Devam et, evlat, bize yaptığın kapışmadan bahset.
- Daha doğrusu, bahsetme. Bunu patrona anlat. - Bir soru daha, lütfen.
Güzel av hikâyelerine bayılır.
Ona gururla bak...
...çünkü gözleri senin üzerinde.
Tüm ülkenin gözü senin üzerinde.
Bağışla beni, bağışla beni, büyükbaba.
23 Ekim 1942
Avlanma yerini seçen kurt değil...
...avcıdır.
Eminim büyükbaban bunu sana zaten öğretmiştir.
Ancak bu durumda...
...av benim.
Amma velakin, bugün yapacağımız şey...
...kurdu yemleyerek ininden çıkarmak...
...ve onu istediğimiz yere getirmek.
Hayatı kıymetli olan sensin. Önden buyur.
Yok, olmaz. Sırayla yapacağız. Sonraki sefere sen ilk gidersin...
...sonra da sen, Volodya.
Orospu çocuğu!
Bu pantolon yeniydi. Daha dün 251. bölükteki bir yüzbaşıdan araklamıştım.
Hayatımın 16 ayını Zossen'deki okulda tükettim.
Tabii ki, o zamanlar Almanlar ile dosttuk.
Bizim Joseph ile onların Adolph'unun...
...el ele yürüdüğü zamanlardı.
Buradan tellerin orası 160 metre vardır, değil mi?
155 metre.
Neyse ne. Bu bir tamirci yollamalarını sağlar.
Yer değiştirelim.
Hey, Volodya!
Almanların işgalinden sonra...
...artık o atmosfer kalmamıştı.
Beni hapse tıktılar.
Almanya'da ne haltlar karıştırıyordun?
Kusura bakmayın ama beni oraya gönderen yoldaş Stalin'in kendisiydi.
Kancıklığının sebebini şanlı liderimize yükleme.
İtiraf et, casus piç seni! İtiraf et.
Sonra birden! Pat, küt, pat küt!
Bir orak yoktu, ama çekiç vardı.
Sonra da tam ağzımın ortasına indirdiler. Tüm dişlerimi döktüler.
Bu doğru, evlat. Aldatmaca falan yok.
Canına yandığımın sosyalizmi ve evrensel mutluluğun toprakları böyle işte.
Hey! Tamirci çıktı ortaya.
Tamamdır.
Çorba vakti geldi, değil mi?
Ben gidiyorum.
Acele et, Volodya...
...ve dönerken tüm çorbayı dökmemeye çalış, Marksist piç seni.
Son 24 saatteki düşman keskin nişancı faaliyet raporları, Binbaşım.
Tren istasyonu bölgesinde 2 nöbetçi asker.
Kuzey bölgesinde 1 topçu gözcüsü.
24. Zırhlı Bölüğü'nde 1 teğmen.
İşçi barınakları bölgesinde 3 telefon tamircisi.
Ayrıca ilginizi çekebilecek bir esirimiz olduğu bilgisi iletildi.
Umarım hâlen konuşabiliyordur.
Anlayamadım, efendim?
Yok bir şey. Teşekkür ederim.
Söylesene, Volodya...
...o hangi binada bakalım?
Bunu bilmemin imkânı yok.
Her zaman etrafta dolaşıp duruyor.
Sürekli bir binadan diğerine geçiyor.
Kaçıncı katta?
- Bilmiyorum. - Göreceğiz.
Onu soyun.
Bizim üniformalardan birini giydirin.
Görüyorsun ya, inatçılar.
Bu huy Almanlar için iyi bir şey.
Haklarını yemeyelim, adamlar kafalarına bir şey koydu mu...
Pekâlâ.
Müşterimiz gelmiş mi, bir bakalım. Hazır mısın?
Şimdi, Binbaşı Konig'in salak olduğunu düşündüğü...
...bizim Ural’lı meşhur çobanımız...
...hedefini vurduğundan emin olmak için ayağa kalkar.
Binbaşı Konig onu görür.
Miğferine nişan alır.
Ateş eder.
Yerini belli eder ve karşılığında kurşunu yer.
Ama... Binbaşı Konig ateş etmiyor...
Çünkü Binbaşı Konig orada değil.
Koulikov!
Sence de bu sonuncu adam tuhaf değil miydi?
Onu da tıpkı diğerleri gibi postu deldirsin diye yolladılar.
Bu normal değil.
Topçu falan da yoktu. Korumaya bile çalışmadılar.
Hayır, aptal olan bendim.
Konu telefoncular olunca onlara boklarını bile vermezler.
Yani, bizlerle Ukraynalılar gibi diyebiliriz.
Birkaç ölü homurtusu için bir binbaşıyı asla rahatsız etmezler.
Yarın, biraz general öldürürüz.
Sıra kimde?
Sanırım, bende.
Seni uyanık seni!
Baba Koulikov'u kandıramazsın.
Yok, yok, önce gitme sırası bende.
Pantolonu deldirme sırası da sende.
Zafere.
Bu keskin nişancılık oyunu oldukça uzadı.
Senin minik herif ne iş çeviriyor?
İnceleme yapıyor, yoldaş Kruschev. Almanların zayıflıklarını sınıyor.
Hazırlığını büyük bir titizlik içinde yapıyor.
Votka sahip olduğumuz bir lüks.
Havyar da sahip olduğumuz bir lüks. Zaman ise değil.
Her şeyin farkında yoldaş Kruschev. Hepimiz farkındayız.
Sizi temin ederim ki başarılı olacak.
Güzel.
Öyle görünüyor ki kaderleriniz birbirine bağlı.
Seni meşgul edip duruyorlar.
Bunu mutfaktan aldım.
Önceki günkü kabul töreninden. Bayan Filipov'un hoşuna gidebileceğini düşündüm.
Memnun olacaktır. Çok naziksiniz.
Açsan daha fazlası var.
Yahudi’ydiniz siz, değil mi?
İnanışımızda mersin balığı yenmez diye bir şey yoktur ama.
Olacaklar babamın içine doğmuştu.
Savaş mı?
Yahudilerin kininin içten içe sürdüğünü biliyordu.
Filistin'de bazı mülkler almıştı.
Gerçek anlamda ait olduğumuz...
...ve müdafaa etmemiz gereken tek yerin orası olduğunu söylerdi hep.
Tüfek kullanmayı öğrenmemi istemişti.
Ben de öğrendim.
Savaş zamanı kişisel duyguların bir kenara bırakılması gerektiğinin farkındayım...
...ancak sizden bir şey rica etmeliyim.
Tabii ki. Ne istersen söyle.
Nakledilmek istiyorum.
Ne oldu, Tania?
Vurdu onu.
Önce atlamasına rağmen vurdu.
Hareket hâlindeyken hem de.
İmkânsızdı. Böylesini görmemiştim.
Başaramayacağım bir zaferi insanlara vadettin.
Ona karşı şansım yok.
Böyle konuşma, Vassili.
Onun hareketlerini takip edebileceğimiz bir yol bulduk desem ne dersin?
Elimizde biri var, Vassili.
Ona yakın ve bize bilgi ulaştıracak biri.
Bir dahaki sefere bir adım önde olan sen olacaksın.
Söz.
Senden bir şey rica edeceğim.
Benden mi?
Konu Tania.
Gelsene.
Varlığından bile habersizdir.
Ama o anda, ona dünyadaki herkesten daha yakınsındır.
Nişangâhtan yüzünü görürsün.
Sabahleyin tıraş olmuş mu, olmamış mı görürsün.
Evli mi, alyansı var mı görürsün.
Uzaktaki bir siluet...
...ya da üniforma değildir ateş ettiğin.
Bir adamın yüzüdür.
O yüzler gözünün önünden gitmez.
Sürekli kendilerini hatırlatırlar ve yerlerini başkalarına bırakırlar.
Bunlara bana anlatmanı Danilov mu söyledi?
Senden çok hoşlanıyor. Fikrini değiştirmeye çalışıyor.
Neden tayin olmak istediğimi de anlattı mı?
Hayır.
Bu sabah karargâha bir liste ulaştı.
Üç hafta önce Stalingrad’dan ayrılan...
...ve konvoyla beraber Almanya'ya gönderilen...
...vatandaşların isimlerinin yazılı olduğu bir liste.
Ailem de aralarındaydı.
Otuz kilometre sonra Alman askerleri treni durdurmuş...
...ve herkesi dışarı çıkarmış.
Köprünün ortasında ikişer ikişer...
...herkesi birbirine bağlamışlar.
Anneler kızlarına...
...karılar da kocalarına bağlanmış.
Onları ray boyunca dizmiş...
...sonra da kurşun tasarrufu yapmak için...
...her çifte birer el ateş açılmış.
Başarılı da olmuşlar.
Nehre atıldıklarında, ölenler, beraberindekileri de suya sürüklemiş.
Beraber öldüklerinden eminim.
Asla ayrılmazlardı.
Koulikov'un tüfeği. İyi tüfektir.
Teşekkür ederim.
Barınaktan nasıl ayrıldığını biliyorum.
Direkt traktör fabrikasına geçiyor.
Traktör fabrikası büyük yer ama.
Tam yerini de biliyorum. Sürünerek...
...tankların orada bulunan ızgaranın altındaki su yolundan geçiyor.
Sonra da atölyeden çıkıyor.
Bu iki yer arasında açıkta kaldığı bir nokta oluyor.
Tam olarak demir bir balkonun altında.
5 Kasım 1942
İyi şanslar, yoldaş.
Beni nerede beklediğini çok iyi biliyorum.
Izgaranın üzerindeki balkonda bekliyor.
Arkadan vuracağız onu.
Boruları takip ederek atölyenin diğer tarafından çıkacağız.
Beni takip et.
Sen oradan git. Ben de buradan dolaşacağım.
Tamam.
Lanet olsun!
Sergei, geri dön!
- Olmaz. İyiyim ben. - Geri dön!
Git, dedim!
Bacaklarını karnına çek.
Hadi, hadi. Hadi.
Yoldaş Stalin sizden son bir şey daha istiyor!
Memleketin...
...sevdiklerinizin ve değer verdiklerinizin akıbeti tehlike altında!
Bugün onlar için çarpışacağız!
Dinle, Tania. Almanlar ellerinden geleni ardına koymuyorlar.
Azıcık şansları varsa, adamlarımızın yüzde onu anca sağ döner.
Sen eğitimlisin, lisan biliyorsun.
Tercüme ettiğin her sinyal yüzlerce hayat kurtarıyor.
Çözdüğün her şifreyse yüzlerce Alman'ın ölümü demek.
Başlıca görevin hayatta kalmak.
Vassili elinde silahla doğmuş. Başka iş bilmez.
Bizse farklı amaçlar için doğmuşuz.
Vassili burada olsaydı aynı şeyi söylerdi.
Nerede? Vassili nerede?
Eğ kafanı!
- Nerede olduğunu söyle! - Boruya gir, Tania!
Gir içeri, gir! Sok kafanı içeri!
Sakin ol.
Ateş etme.
Şurada.
Önündeki sütunu görüyor musun?
Etrafından dolaşmalısın.
Hadi.
Tania, büyük bir cam parçası bul.
Cam parçası, tamam.
Fabrikanın solundaki fırını...
...gördün mü?
Gördün mü? Duyamadım.
- Gördüm. - Tamam.
İki tane havalandırma deliği var, gördün mü?
- Gördüm. - Bir tanesinin çıtası kırık, gördün mü?
Gördüm.
Ona çalışacaksın.
- Hazır mısın? - Hazırım.
Üç... İki... Bir!
Merhaba, Sacha.
Konumu konusunda haklıydın.
Neredeyse yani.
Fazlasıyla zeki.
Onu anlatsana biraz.
Nasıl ateş edileceğini neden babası değil de dedesi öğretmiş?
Babası ölmüş. Annesi de öyle.
Babasından bahseder mi?
Hayır. Onu hiç tanımamış.
Okula gitmiş mi?
Yazmayı biliyor. Mektuplara cevap veriyor.
Kızlardan gelen mektuplara mı?
Herkesten geliyor.
Köyünde bıraktığı yavuklusu falan var mıymış?
- Köyünde değil, burada. - Kız da ona âşık mı?
Evet, çünkü yakışıklı.
Ayrıca cesur. Kız da çok güzel.
Kızı iyi tanırım. Komşumdur.
Üniversiteye bile gitti. Birbirlerine yakışıyorlar.
Yakın zamanda evlenecekler.
Bence yani.
Sacha...
...Almanlara neden yardım ediyorsun?
Güçlü oldukları ve savaşı kazanacakları için.
Çikolatayı sevdiğin için de olmasın?
Buradaki herkes öleceğini biliyor.
Hayatta kaldıkları her günün gecesi de, bir ikramiye.
Anlayamadım.
Her fincan çay,...
...sigaradan her fırt...
...küçük birer kutlama oluveriyor.
Çünkü bu gece birçoğumuzun son gecesi olabilir.
Buradaysan bunu kabullenmelisin.
Herkesin vakti sayılı.
Ormanda kurtlar üç yıl...
...eşekler dokuz yıl yaşar.
Ural atasözü herhâlde bu.
Zira hiçbir şey anlamadım.
Eşek daha yararlı olduğundan daha uzun yaşar.
Çok mantıklı. - Ormanda eşek olmaz ki.
Uydurdun.
Yani... Eşek ben miyim?
Sen ve Danilov gibi...
...kitaplar okumuş, eğitim görmüş insanlar, hayatta kalmalı.
Savaş bittiğinde bize lazım olacaksınız.
Peki ya sen sağ kalırsan?
Vasıfsız Vassili Zaitsev o zaman ne yapacak?
Fabrikada çalışmak istiyorum.
Dedem bir keresinde beni götürmüştü.
Üst katta...
...ileri gelen bir kimse vardı.
Diğerleri gibi mavi giymiyordu.
İdare ettiği insanlar ne yaptıklarından bihaberdi.
Ama onun için...
...her şey açık ve basitti.
Bir gün "ben de öyle biri olabilirim" diye düşündüm.
Gerçekleşmeyeceğini bildiğin bir hayali düşlemek ne acı.
Neden gerçekleşmesin?
Hepimizden uzun yaşayacaksın.
Ormandaki en yaşlı eşek sen olacaksın.
"Almanlar ile Volga arasında 150 metrelik mesafe var.
Bugün tüm dünyanın gözü bu 150 metrede.
Stalingrad'ı...
...savaşın başkenti yapan da bu."
Arkadaşın Tania'yı...
...gördün mü?
Artık keskin nişancılarla beraber kalıyor.
Binbaşına tüm keskin nişancılarımızın fabrikadaki saldırıyı destekleyeceğini söyle.
Vassili'nin de orada olacağını ekle.
- Konuşmamız lazım. - Olur.
Danilov!
Artık benim hakkımda yazmamalısın.
Onun kadar usta olmadığımdan onu öldüremeyeceğim.
Eninde sonunda beni bulacak ve öldürecek.
Böyle konuşmaman konusunda seni daha önce uyarmıştım.
Bu sefer durum farklı.
Beni allayıp, pullayıp olmadığım biri gibi gösterdin.
Artık bu yükü kaldıramıyorum. Savaşmak istiyorum.
Tıpkı diğer askerler gibi savaşmak istiyorum.
Anladım.
Ancak sen sıradan değilsin, sıra dışısın.
Değilim. Beni böyle gösteren sensin.
Yapma artık.
Bunu neden şimdi söylüyorsun?
Ne oldu?
Değişen nedir?
Benim için Tania'yla konuştun mu?
- Konuştum. - Sonuç? Tekrar düşünecek mi?
Bilmiyorum.
Düşünmeli. Öylesi daha güvenli. Sen de hak verirsin.
- Evet. - Onu nakletmek seni nakletmekten daha kolay.
Almanlar şehir merkezinde yeni bir saldırıya hazırlanıyor.
Propaganda mücadelesi moral açısından önemli.
Sana her zamankinden fazla ihtiyacımız var. Sacha? Bekle. Sacha!
Bildiklerini anlat ona, Sacha. - Selam, Sacha.
Binbaşının botları toz toprak içindeydi.
Sacha, binbaşını taraf değiştirdiğine ikna etti.
Aldığı riski dillendirmeme gerek yok.
Toprak sarıydı. Sarı toprağın olduğu tek bir yer var.
O da kimyasal atık fabrikası. Yollarda hurda yığınlarının olduğu hani.
Aferin.
Sacha, beni dışarıda bekle.
Danilov.
Onu kullanmaya hakkın yok!
Kullanmıyorum, Vassili. Kendi isteğiydi.
Sebebini biliyor musun?
Çünkü sana inanıyor!
Yarın sabah kimyasal atık fabrikasını geri alacağız.
Sacha, binbaşıya orada olacağını söyledi.
Artık onu nerede beklemen gerektiğini biliyorsun.
- Saldırının ortasında mı? - Emirleri yerine getiriyorum.
Sana da aynısını yapmanı öneririm.
Olabilecek şeylerin bilincindeyim.
Sana bir şey olmayacak.
Yoldaş.
Yukarıda Almanlar var. Dünse Ruslar vardı.
Epey yaklaştık.
Sacha.
Çok tehlikeli bir oyun oynuyorsun.
Kazanmanı istiyorum.
Şurayı gördün mü? Nehir boyunca oradan devam et.
Güvenlidir. Bir süreliğine yani.
Öldü o. Bunu cesedinin üzerinde bulduk.
Burada bulunmana gerek yok artık.
Kusura bakmayın efendim ama pek inandığımı--
Yarın akşam Berlin'e giden bir uçak var.
Ona bineceksin.
O zamana kadar, künyeni ve madalyalarını istemek durumundayım.
Ölümün, Rus propagandasının nasıl da işine gelir düşünsene.
Öleceksen, adı sanı olmayan biri olarak öleceksin.
Bir kere kıl payı kurtuldun da zaten.
Bu Üstün Hizmet Madalyası'nı da alın lütfen.
Stalingrad Savaşı'nın ilk günlerinde...
...116. Piyade Bölüğü'ndeki bir teğmenin ölümünden sonra verilmişti.
Kendisi oğlumdu.
İskele ele geçirilirse, her şeyi kaybederiz!
Buraya gel.
Sana ne demiştim?
Aylaklık ettin de ettin!
Onun öldüğü doğrulanırsa, boku yedik demektir!
Sen yersin yani. - Yalan bu.
Adamların kurmay karargâhlarından birine yollanırken yakalanmış bu mesaj.
Ne yapsaydılar yani, adamlarımızın önünde onu asıp sallandırsalar mıydı?
Yalan söylüyorlar.
Çok iyi bak bu. Hakikaten çok iyi.
O zaman yaz. "Vassili Zaitsev ölmedi.
Bu sabah kahvaltıda şunları yedi.
Bu da bugünün gazetesini okurkenki bir resmi." Yazar sensin.
Ne? Nehir kıyısından vaz falan geçmiyorsun!
Adamlarının yarısını kaybedecek olmandan bana ne!
Diğer yarısını da kaybet ya da kendini feda et!
Döndü mü?
Yakında döner ama.
Almanlar taarruz ettiğinden geç kalmıştır.
Dışarı çıkabilir miyiz?
Anneme senin hakkında yazdım.
Savaş bittiğinde herhangi bir şeye ihtiyacın olursa...
...ailemizin yanında olacağını bilmeni istedi.
Senin yanında olduğumu biliyorsun zaten.
Vassili'nin öldüğünü söylüyorlar.
Vassili Zaitsev sevdiklerini bir daha göremeyecek.
Teslim olun! Tek çıkar yolunuz bu.
Çok kötü görünüyorsun.
Sebebi Zaitsev'in ölmesi mi?
Gizlemene gerek yok. Utanılacak bir şey değil.
Onun gibi Rus değil misin sen de?
Denilenlere kulak asma.
Her şey propagandadan ibaret.
Ölmedi o.
Neden biliyor musun?
Onu daha öldürmedim de ondan.
Sana küçük bir sır vereceğim.
Güvendiğim biri olduğundan sadece sana vereceğim.
Ama başkasına söylemeyeceğine yemin etmelisin.
Eder misin?
Mükemmel bir yer buldum.
Tren istasyonunun çıkışının hemen orada.
Su kulesinde saklanacağım.
Yarın orada bekleyeceğim onu.
Görürsün bak. Orada olacak.
Her zamanki gibi.
Ayrıca şu dakikadan sonra evinden de ayrılmayacağına dair yemin etmeni istiyorum.
Ediyor musun? Evet mi?
Çok güzel.
"Hayatta olduğunu, bizi yüzüstü bırakmayacağını biliyoruz.
Biliyoruz çünkü o bizim bir parçamız gibi. Vassili ölemez."
Nerelerdeydin? Her yerde seni aradık.
Duymadın mı yahu? Ölmüştüm.
En azından onurlu keskin nişancı Zaitsev...
...Vassili ölmüştü.
Asıl kişi olan...
...ben ise...
...uykuya dalıp, elimdeki fırsatı kaçırdım.
Sonra da bir köşeye pısıp...
...beni öldürmek isteyen bir adamdan saklandım.
Kruschev'le konuşacağım.
Seni eski bölüğüne geri yollayacaktır.
- Tania nerede? - Barınakta.
Barınaktaydım, yoktu.
Ona ölmediğini söyledim.
Binbaşı öyle dedi diye ama. Almanların yalan söylediğini söyledi.
Onu istasyonda bekliyormuşsun bir de öyle dedi.
Vassili.
Ah benim minik Sacha'm ah.
Biliyordum.
- Vassili. - Tania.
Ölmediğini biliyordum.
Nasıl?
Daha yeni tanıştık çünkü.
Küçüklüğümden beri ilk kez dua ettim.
Gözlerimi açtığımda, Sacha iyi haberler vermek için karşımda duruyordu.
Seni benden daha çok seviyor sanırım.
Saygıdeğer Askeri Yetkiliye.
Komutanların dikkatini son zamanlarda...
...Vassili Zaitsev'in savaşa karşı değişen tavırlarına çekmek isterim.
Kendisi birçok kez görevlerinden kaçmak için fırsat kollamış...
...başarımızın olasılıkları hakkındaki şüphelerini sesli biçimde dile getirmiş...
...ve basında yenilgiyi kabul ettiğine dair yorumlarda da bulunmuştur.
Nazi keskin nişancısı ile arasındaki anlaşılamaz düello...
...ancak ve ancak...
...komünizm ülküsüne olan inanç eksikliğinden kaynaklanmaktadır.
Günaydın, Sacha.
Bir kez daha tam olarak nerede olacağımı bildi.
Garip değil mi sence de?
Ben hariç bir tek sen biliyordun.
Sana karşı bir garezim yok, Sacha.
Yaptığın çok cesurcaydı.
Kendi tarafını seçtin. Buna saygım sonsuz.
Ama seçtiğin taraf benimki değildi.
İkimiz de asker olduğumuzdan...
...ve aynı zamanda düşman da olduğumuzdan, anlayış göstereceğini düşünüyorum.
Bana evde kalacağına yemin edip, kalmadığın için çok kızdım sana, küçük Sacha.
Beni yapmak zorunda bıraktığın şey için de çok kızgınım ayrıca.
Daha önce hiç uyurken kaşlarını bu kadar çatan birini görmemiştim.
Ne kadar süredir beni izliyorsun?
Tüm gecedir.
Saatlerce horlaya horlaya mutlu bir şekilde uyudun.
Horlamam ki ben. Horluyor muyum sahiden?
- Tam bir domuz gibi hem de. - Uykumda konuşuyorum bir de sanırım.
Evet.
Sana söylemem gereken bir şey var.
Stalingrad'a gelen trende...
...aynı vagondaydık.
- Hadi canım. - Seni görmüştüm.
Bir şeyler okuyordun, ve sonra da uykuya dalmıştın.
O kadar güzeldin ki, sana bakmaya cüret edemedim.
Çok korkutucuydu.
Sonrasında, seni düşünmeden edemedim.
Gülümsememi sağlıyordu çünkü.
Ondan sonra da sana sarılan...
...gülmeni sağlayan erkeklerin, ne kadar şanslı olduğunu düşündüm.
Şimdiyse yanında uzanmış yatıyorum.
- Horluyor muydum? - Tam bir domuz gibi hem de.
Ne oldu?
- Aman Tanrım! - Olamaz.
- Yüce Tanrım! - Dur Tania.
Hayır, Tania! - Bırak beni!
Bırak beni, bırak! - Onun istediği de bu zaten!
İstediği bu onun! - Çekil üzerimden!
- Hayır, seni öldürür! - Bırak gideyim!
- Sonra da senin peşinden koşarım ve beni de öldürür. - Bırak gideyim!
Bırak beni! - İstediği de bu! Ama öldüreceğim onu.
Sözüm söz, öldüreceğim onu.
Sana onun tüfeğini getireceğim. Yemin ederim, Tania.
Bana lazımsın.
Hemen gitmelisiniz, Bayan Filipov. Stalingrad'ı kaybedebiliriz.
Son gemiler kalkmak üzere. Almanların buraya gelmesi an meselesi.
Sana geçiş izni getirdi. Öteki tarafta daha güvende olursun.
Eşyalarını topla da biz de sana iskeleye taşımanda yardım edelim.
Bir yere gitmiyorum. Evim burası.
Sacha'mın evi burası. Bırakıp gidemem.
Size bir şey söylemek zorundayım, Bayan Filipov.
Kabul etmesi çok zor bir şey.
Sacha hakkında.
Almanların tarafına geçti ve ülkesine ihanet etti.
Şu anda düşmanla beraber. Geri de dönmeyecek.
Aman Tanrım.
Aman Tanrım ya.
Bir vatan haini oldu demek.
Zavallı çocuk.
Ne yaptı böyle?
O zaman orada mı kalacak yani?
Evet, orada kalacak.
Bunu söylememem gerek aslında yoldaş komutan...
...ama en iyisi bu şekilde olur belki de.
Sonuçta Almanlar kazanırsa, Sacha güvende olacaktır.
Doğru olmadığını biliyorum ama en doğru kararı vermiş olabilir.
- Tania! - Tania?
- Tania! - Tania!
Aman Tanrım!
Bir doktor lazım buraya! Doktor yok mu!
Geçiş iznim var. Geçiş iznim var dedim! Gemiye binmesine izin vermelisiniz.
- Lütfen! - Bir faydası olmaz. Asla başaramaz. - Hayır, başaracak!
- Kızım o kızım! Yalvarırım size! - Pekâlâ.
- Çok sağ olun. - Siz ikiniz, buradakini gemiye koyun.
Sağ salimim. Beni karşıki kıyıya tahliye ediyorlar. Kendine iyi bak, Sacha.
Nerede o? Binbaşı nerede?
Suratından birkaç metre ötede.
Ne kadar da aptalmışım, Vassili.
İnsan dediğin canlı her zaman aynı kalacaktır.
Eskisinden farklı bir insan yoktur.
Yanı başındaki insanı kıskanmadığın eşit bir toplum yaratmaya çok çalıştık.
Ama her zaman kıskanılacak bir şey vardır.
Bir gülümseme olsun, bir arkadaşlık olsun.
Sende olmayan ve kendine mâl etmek istediğin bir şey.
Bu dünyada, Sovyetler Birliği'nde bile...
...her zaman zengin ve fakir kavramı olacaktır.
Kabiliyet zengini...
...kabiliyet fakiri.
Sevgi zengini...
...sevgi fakiri.
Tania geri dönmeyecek.
Öldü o, Vassili.
Bir şarapnel parçası isabet etti. Ne olduğunu bile anlayamadık.
Geldiğini bile görmedi sanıyorum.
Senin yanına dönecekti.
Bayan Filipov'u gemiye bindirdiği gibi, senin yanına koşacaktı.
Çok haklıydı. İyi bir adamsın sen, Vassili.
Sana yardım etmek istiyorum.
Son bir şey yapmama izin ver.
Bir kez olsun işe yarayacak türden bir şey.
Senin için binbaşının yerini belli edeyim. - Sakın yapma, sakın!
İKİ AY SONRA... 3 Şubat 1943
Bugün, yani 3 Şubat 1943 günü...
...Hitler ve sayısı dahi bilinmeyen Alman esirleri için kara...
...anavatanımız içinse umudun yeşerdiği unutulmaz bir gündür.
180 günlük kahramanca savaşın sonunda...
...Stalingrad'da bir panayır havası esmekte.
Bu da, askerlerimizin cesareti ve fedakarlıkları sayesinde olmuştur.
Şanlı Kızılordu'muzun başkumandanı...
...Alman istilacı faşistlerden, kayıtsız şartsız teslim olduklarına dair bildiriyi aldı.
Üzgünüm.
- Defterde eşleşen isim yok genç adam. - Tekrar bakabilir misiniz?
Adres ve isim burada yazılı bakın. - Burada değil o, yoldaş.
- Evet adres doğru ama-- - Öyle biri artık yok burada.
- Adres burada yazılı. Belli ki burada. - Çok üzgünüm.
- Bana mektuplar yazdı. - Üç kere baktım deftere. Burada değil.
İnan bana, burada Tania Chernova diye biri yok. Sana yardım edemem.
Çok üzgünüm.
Bir Türkçe(1)Altyazı Ortak Çevirisi...
Çevirmenler: Marvel, kurt_thewolf...
...Shagrathian, AlaZi.
destek@turkcealtyazi.org
Birçok kez Lenin Nişanı'na layık görülen Vassili Zaitsev...
...sonradan Sovyetler Birliği Kahramanı rütbesine yükseltilmiştir.
Tüfeği hâlâ Stalingrad Tarih Müzesi'nde...
...Nazi Almanya'sına karşı kazanılan zaferde yer etmiş üstün semboller arasında bulunmaktadır.